URSA Avukatlık

KTK 36/3-b Trafik Cezası

Trafik Kazası6 dk okumaEklenme:

KTK 36/3-b trafik cezası, sürücü belgesi mahkemece, savcılıkça ya da kanunda belirtilen yetkililerce geçici olarak veya tedbiren geri alınmışken motorlu araç kullanmanın cezasıdır. EGM'nin 2026 rehberine göre ceza 200.000 TL'dir. Tutanağın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenirse 150.000 TL olur. Sürücü aracın işleteni değilse, kullanmasına izin veren işletene ayrıca plaka üzerinden 40.000 TL yazılır. Rehberde ceza puanı yoktur ve araç kullanmaktan men sütununda sürücüler gösterilir. İtiraz süresi tebliğden itibaren 15 gündür. Ceza, vergi dairesine bir ay içinde başvurulursa dört taksitte ödenebilir.

36/3-b Trafik Cezası Ne Demek, Kanunda Nasıl Geçer?

Tutanaktaki 36/3-b kodu, 36. maddenin üçüncü fıkrasının (b) bendini gösterir. Fıkra 7574 sayılı Kanunla yeniden yazılmıştır ve bent şöyledir:

Mahkemelerce veya Cumhuriyet savcılıklarınca ya da bu Kanunda belirtilen yetkililerce sürücü belgesi geçici olarak ya da tedbiren geri alındığı halde motorlu araçları kullananlara 200.000 Türk lirası idari para cezası verilir. Ayrıca, bu fıkra kapsamında motorlu araçların sürülmesine izin veren işletene de tescil plakası üzerinden 40.000 Türk lirası idari para cezası verilir.

Bent, belgesi hiç olmayan sürücüyü değil, belgesi olup kullanma yetkisi geçici olarak askıya alınan sürücüyü hedefler. KTK m.118'in son fıkrası da bu bağlantıyı kurar: belgesi geri alınanlardan geri alma süresi içinde araç kullandığı tespit edilenler 36. maddenin üçüncü fıkrasına göre cezalandırılır. Madde 118 kapsamındaki geri almalar, yani 100 ceza puanının dolması ya da ölümlü kazada asli kusurlu sayılma gibi nedenler için de aynı fıkra uygulanır. Geri alma işleminin kendisine yapılacak itiraz ayrı bir yoldur ve ehliyete el konulmasına itiraz yazısında anlatılıyor.

36/3-b Trafik Cezası Ne Kadar, İndirimli Tutar ve Puan

Yaptırım36/3-b
İdari para cezası (2026)200.000 TL
Tebliğden itibaren bir ay içinde ödemede (yüzde 25 indirimli)150.000 TL
Aracın kullanılmasına izin veren işletene (plaka üzerinden)40.000 TL, indirimli 30.000 TL
Ceza puanıRehberde gösterilmemiştir
Araç kullanmaktan menRehberde sürücüler yazılıdır

Tutarlar kanun metninde yazılıdır ve EGM'nin 2026 rehberiyle aynıdır. İndirim, tebliğden itibaren bir ay içinde ödemeye bağlıdır ve ödeme itiraz hakkını ortadan kaldırmaz (KTK m.115, Kabahatler Kanunu m.17/6). Bazı kaynaklarda indirim süresi 15 gün diye geçer; 15 gün itiraz süresidir. Bir ayı geçen ödemelere her ay için yüzde 5 faiz eklenir ve toplam cezanın iki katını geçemez. Erken ödeme hesabı trafik cezası ve erken ödeme hesaplama yazısındadır.

36/3-b Trafik Cezası Taksitlendirilir mi?

Evet, koşulları varsa. Kabahatler Kanunu m.17/3'e göre kişinin ekonomik durumu ödemeye elverişli değilse idari para cezasının ilk taksiti peşin, kalanı bir yıl içinde olmak üzere dört eşit taksitte ödenmesine karar verilebilir. Karayolları Trafik Yönetmeliği m.165 aynı sistemi trafik cezalarına uygular: kişi tebliğden itibaren bir ay içinde vergi dairesine başvurur, taksit kararı vergi dairesinindir. Taksitlerden biri zamanında ve tam ödenmezse cezanın kalan kısmının tamamı tahsil edilir. Taksit hakkı değil, takdire bağlı bir karardır. Yalnız aritmetik olarak, 200.000 TL'lik ceza dört eşit taksitte ödenirse taksit 50.000 TL, 150.000 TL esas alınırsa 37.500 TL eder. Hangi tutarın esas alınacağını kanun yazmaz, vergi dairesi belirler. Başvuru belgeleri ve süreç trafik cezası taksitlendirme yazısındadır.

36/3-a, 36/3-b ve 36/3-c Farkı Nedir?

Üç bent aynı fıkrada yer alır ve birbirine çok benzer. Fark, sürücü belgesinin durumundadır.

KodOlay2026 tutarıBir ay içinde ödemede
36/3-aSürücü belgesi olmadan motorlu araç kullanmak40.000 TL30.000 TL
36/3-bBelge geçici olarak ya da tedbiren geri alınmışken araç kullanmak200.000 TL150.000 TL
36/3-cBelge iptal edilmişken araç kullanmak200.000 TL150.000 TL
39/3Geçerlilik süresi dolmuş belgeyle araç kullanmak4.712 TL3.534 TL
44/1-bBelgeyi yanında bulundurmamak2.719 TL2.039,25 TL

Belge hiç alınmamışsa konu KTK 36/3-a yazısındadır. Belge iptal edilmişse ceza aynı tutardadır, iptalin sonuçları ehliyet iptali yazısında anlatılıyor. Bu bentler arasındaki tutar farkı çok büyük olduğu için tutanakta doğru kodun yazılması önemlidir. Sürücü belgesi yalnızca cüzdanda unutulmuşsa 44/1-b'den çok daha düşük bir ceza söz konusudur; tutanağın tamamı ehliyetsiz araç kullanma cezası yazısında karşılaştırılmıştır.

Tutanakta 36/3-b Yanlış Yazılmış Olabilir mi, Nasıl İtiraz Edilir?

Tutanakta şunlara bakılır:

  • Geri alma kararı: Belgenin ihlal anında geçici olarak ya da tedbiren geri alınmış olması gerekir. Geri alma süresi dolmuşsa, işlem hiç tebliğ edilmemişse ya da kayıtta hata varsa bu itiraz sebebidir.
  • Kod: Belge hiç verilmemişse 36/3-a, iptal edilmişse 36/3-c, yalnız süresi dolmuşsa 39/3 uygulanır. Kodun olaya uymaması itiraz gerekçesidir.
  • Kimlik: Aracı o saatte başkası kullanıyorsa bunun belgesi. Aynı şekilde işletene yazılan 40.000 TL'lik ceza için aracın kullanılmasına izin verilmediği ileri sürülür.

İtiraz, tebliğ ya da tefhim tarihinden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine yapılır (Kabahatler Kanunu m.27). Hâkimlik kararına karşı kanun yolunun açık olup olmadığı tutara bağlıdır (m.28). Dilekçenin iskeleti şöyledir:

[İl] SULH CEZA HÂKİMLİĞİNE

İtiraz Eden: [Ad Soyad], T.C. Kimlik No: [TC Kimlik No]

Konu: [Tutanak Seri/Sıra No] sayılı trafik idari para cezası karar tutanağına itiraz.

Açıklamalar: 1. [Tebliğ Tarihi] tarihinde tebliğ edilen tutanakla KTK m.36/3-b uyarınca 200.000 TL idari para cezası uygulanmıştır. 2. [İtiraz gerekçesi: örnek, sürücü belgesinin geri alma süresi ihlal tarihinden önce dolmuştur / belge geri alınmamıştır]. 3. Delillerim: [Geri alma kararı, teslim tutanağı, sürücü belgesi kaydı].

Sonuç ve İstem: Tutanakla uygulanan idari yaptırım kararının kaldırılmasını saygıyla arz ederim.

[Tarih] [Ad Soyad İmza]

Genel usul trafik cezasına itiraz yazısında anlatılıyor.

36/3-b Kazada Kusur Sayılır mı?

KTK m.84'ün asli kusur listesinde 36/3-b yoktur. Belgesi geri alınmış sürücünün kazaya karışması, tek başına kusur oranını belirlemez. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi bir sigorta tahkim dosyasında, belgesiz araç kullanmanın tek başına trafik kazasının sebebi olan bir kusur sayılamayacağını belirtmiştir. Daireye göre sürücü, trafiğin akışına ilişkin başka bir kuralı da ihlal etmişse yalnız o ihlalin kusuruyla sorumlu olur. Dosyada hakem heyeti, sürücü belgesi bulunmayan motosiklet sürücüsünün tazminatından yüzde 20 müterafik kusur indirimi yapmıştı. Daire bu indirimi yerinde bulmamış ve kararı bozmuştur; bozma ayrıca tazminat hesabındaki ömür süresi hatasına da dayanır (Yargıtay 4. HD, E. 2023/6912, K. 2025/1594, 03.02.2025). Karar belgesiz sürücüye ilişkindir, geri alınmışken kullanmayı ayrıca ele almaz. Ancak ölçüt aynıdır: ihlalin kazanın oluşuna etkisi. Kusur kodlarının okunuşu kaza tespit tutanağı kusur kodları ve asli ve tali kusur maddeleri yazılarındadır.

KTK 36/3-b Trafik Cezası Hakkında Sık Sorulan Sorular

36/3-b trafik cezası nedir?

Sürücü belgesi mahkemece, savcılıkça ya da yetkililerce geçici olarak veya tedbiren geri alınmışken motorlu araç kullanmanın cezasıdır. Dayanağı KTK m.36'nın üçüncü fıkrasının (b) bendidir.

36/3-b trafik cezası ne kadar, kaç TL?

2026 yılı için 200.000 TL'dir. Tebliğden itibaren bir ay içinde ödenirse yüzde 25 indirimle 150.000 TL olur.

36/3-b trafik cezasında erken ödeme indirimi var mı?

Var. Tebliğden itibaren bir ay içinde ödemede yüzde 25 indirim uygulanır (KTK m.115). Ödeme itiraz hakkını ortadan kaldırmaz.

36/3-b trafik cezası kaç puan?

EGM'nin 2026 rehberinde bu bent için ceza puanı gösterilmemiştir.

36/3-b trafik cezası taksitlendirilebilir mi?

Ekonomik durumu ödemeye elverişli olmayan kişi, tebliğden itibaren bir ay içinde vergi dairesine başvurur. Vergi dairesi uygun görürse ceza ilk taksit peşin olmak üzere bir yıl içinde dört eşit taksitte ödenir.

36/3-b trafik cezasına itiraz nasıl yapılır?

Tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine dilekçe verilir. Dilekçede tutanak bilgileri, gerekçe ve deliller yer alır. Örnek metin yukarıdadır.

36/3-b ile 36/3-c arasındaki fark nedir?

36/3-b, belgenin geçici ya da tedbiren geri alındığı durumu, 36/3-c belgenin iptal edildiği durumu kapsar. İkisinin de 2026 tutarı 200.000 TL'dir.

Yazar hakkında

Kurucu avukat · Bursa Barosu, sicil 5648

Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu. Sigorta hukuku, trafik kazası, iş kazası tazminatı, bedeni hasar dosyaları ve nitelikli hesaplama alanlarında çalışıyor.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir.

İlgili makaleler