Emniyet Kemeri ve Çocuk Koltuğu Cezası 2026, Ne Kadar ve Kime Yazılır?

Emniyet kemeri cezası 2026'da 2.500 TL'dir; bir ay içinde ödenirse 1.875 TL ödenir ve sürücünün kaydına 15 ceza puanı işlenir (KTK m.78). Ceza, kemeri takmayan sürücüye ve kemeri takmayan her yetişkin yolcuya ayrı ayrı kesilir. Aynı sürücü son bir yıl içinde dördüncü kez yakalanırsa ehliyeti her seferinde 30 gün geri alınır. Çocuk koltuğu cezası ise 15 yaşını doldurmamış çocuğu koltuk veya kemer kullanmadan taşıyan sürücüye uygulanır ve 5.000 TL'dir. Aday sürücüde ise koruyucu sistem kuralının üç kez çiğnenmesi belgenin iptaline yol açar (KTK ek m.17).

Bu yazıda 2026 tutarlarını ve ceza puanını Emniyet Genel Müdürlüğünün 2026 Trafik İdari Para Ceza Rehberi (Rehber) ile karşılaştırarak, arka koltuk, otobüs ve taksi gibi özel durumları, Karayolları Trafik Yönetmeliğindeki (KTY) çocuk koltuğu ölçütlerini, muafiyetleri ve kemer takmamanın kaza tazminatına etkisini ele alıyoruz. Diğer ihlallerin güncel tutarları için trafik cezaları sayfasına bakılabilir.

Emniyet Kemeri Cezası 2026 Ne Kadar, Kaç Puan?

Koruyucu sistemlere ilişkin kurallar 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (KTK) 78. maddesindedir. Madde, 12 Şubat 2026 tarihli 7574 sayılı Kanunun 26. maddesiyle başlığıyla birlikte yeniden yazılmış ve 27 Şubat 2026'da yürürlüğe girmiştir. Yeni metin emniyet kemerini, kask ve koruma gözlüğünü, çocuk bağlama sistemini ve yönetmelikte sayılan diğer koruyucu sistemleri tek maddede toplar ve her biri için ayrı yaptırım öngörür. Rehberdeki karşılıkları şöyledir:

Madde	İhlal	Kime	2026 tutarı	Bir ayda ödemede	Ceza puanı
78/1-a	Bulundurulması zorunlu araçlarda emniyet kemerini usulüne uygun kullanmamak	Sürücülere ve yolculara	2.500 TL	1.875 TL	15
78/8	15 yaşını doldurmamış çocuğun koruyucu sistem kullanmadan seyahatine izin vermek	Sürücülere	5.000 TL	3.750 TL	Gösterilmemiş
78/2	Yolcuları kemer bağlamaları konusunda uyarmamak	Uyarmakla yetkili olanlara	1.000 TL	750 TL	Gösterilmemiş
78/1-d	Yönetmelikte belirtilen diğer koruma sistemlerini bulundurmamak ve kullanmamak	Uymayanlara	1.000 TL	750 TL	Gösterilmemiş

Motosiklet ve bisiklette kask ile koruma gözlüğü kuralı da aynı maddenin (b) bendindedir; ilk ihlalde 2.500 TL olan bu ceza, son bir yıl içindeki ikinci ihlalde 5.000 TL'ye, üçüncü ve sonrakilerde 10.000 TL'ye çıkar. Kaskın kaza tazminatına etkisi motosiklet kazası tazminatı yazısında ayrıca anlatılır.

Kemer cezasında tutar ihlal sayısına göre artmaz; her tutanakta 2.500 TL uygulanır. İndirim, Kabahatler Kanunu'nun 17. maddesinin altıncı fıkrasından gelir: ceza tebliğden itibaren bir ay içinde ödenirse yüzde 25 eksiğiyle tahsil edilir ve ödeme, kişinin itiraz hakkını ortadan kaldırmaz. İdari para cezaları her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında güncellenir (Kabahatler K. m.17/7); bu tablodaki tutarlar 2026 yılı içindir.

Kanun, kemerin şeklen takılmış olmasını yeterli görmez. Madde metnine göre koruyucu sistemleri usulüne uygun kullanmayanlar da hiç kullanmamış sayılır. Ayrıca bu madde kapsamında işlem yapılan araçta sürücü ve yolcular gerekli sistemleri takmadan aracın yola devam etmesine izin verilmez; tutanak düzenlendikten sonra yolculuk ancak kemerler bağlanınca sürer.

Dördüncü İhlalde Ehliyet Geri Alınır mı?

Evet. Sürücünün son ihlal tarihinden geriye doğru bir yıl içinde kemer kuralını dört veya daha fazla kez çiğnemesi hâlinde sürücü belgesi her seferinde 30 gün süreyle geri alınır. Bu yaptırım yalnız sürücüler için öngörülmüştür; yolcunun kendi kemer ihlalleri ehliyetine etki etmez. Geri alma işlemini KTK m.6'da sayılan görevliler yapar ve belgenin süre sonunda iadesi için KTK kapsamında verilmiş bütün idari para cezalarının ödenmiş olması gerekir. Sayımda bir geçiş kuralı da vardır: 7574 sayılı Kanunun yürürlüğünden önce 78. madde kapsamında yapılan işlemler tekerrür hesabında dikkate alınmaz (KTK geçici m.27). Yani dört ihlal, 27 Şubat 2026'dan sonraki tutanaklarla sayılır. Geri alma kararına karşı başvuru yolu ehliyete el konulmasına itiraz yazısında anlatılmıştır.

15 Ceza Puanı Ne Anlama Gelir?

Rehberin puan sütunu "Sürücüler İçin" başlığını taşır; puan yalnız sürücünün kaydına işlenir, yolcuya puan verilmez. Bir yıl içinde toplam 100 ceza puanını dolduran sürücünün belgesi ilk seferde 2 ay geri alınır ve sürücü eğitime gönderilir (KTK m.118). Kemer ihlali tek başına bu eşiğe ancak yedi tutanakla ulaşır; ancak hız, şerit veya telefon gibi başka ihlallerin puanlarıyla birlikte toplanır. Çocuk, uyarı ve diğer koruma sistemleri satırlarında Rehber ceza puanı göstermez.

Emniyet Kemeri Cezası Kime Yazılır, Yolcuya mı Sürücüye mi?

Rehber 78/1-a satırında cezanın uygulanacağı kişileri "Sürücülere ve Yolculara" diye gösterir. Kemer kişisel bir yükümlülüktür: sürücü kendi kemerini, her yetişkin yolcu da kendi kemerini takmakla yükümlüdür. Bu yüzden ön koltuktaki yolcu kemersizse ceza o yolcuya, sürücü de kemersizse ayrıca sürücüye yazılır. Aynı araçta üç kişi kemersiz yakalanırsa üç ayrı tutanak düzenlenir.

Yetişkin yolcunun kemer cezası sürücüye kesilmez. Kanun bu kuralın tek istisnasını çocuklar için koyar: 15 yaşını doldurmamış çocukların koruyucu sistemleri kullanmasını sağlamak sürücünün yükümlülüğüdür ve bu yükümlülüğe aykırılığın 5.000 TL'lik cezası sürücüye uygulanır. Kabahatler Kanunu'nun 11. maddesine göre fiil sırasında 15 yaşını doldurmamış çocuğa idari para cezası uygulanamaz; kanundaki yaş sınırı da bu kuralla uyumludur.

Otobüs ve minibüslerde bir yükümlülük daha vardır. KTY'ye göre M2 ve M3 sınıfı araçlarda yolcular, koltuklarına oturduklarında ve araç hareket ettiğinde kemer bağlamaları konusunda sürücü, muavin veya grup lideri olarak görevlendirilen kişi, görsel-işitsel araçlar ya da her koltuktan görülebilen işaretlerle uyarılmak zorundadır. Bu uyarıyı yapmamanın cezası "uyarmakla yetkili olanlara" 1.000 TL'dir; uyarılmış yolcunun kemer takmaması ise yine kendi cezasını doğurur. Otobüste yolcu hakları ve kaza sonrası talepler otobüs kazasında tazminat ve yolcu hakları yazısında ele alınmıştır.

Arka Koltukta Kemer Takmamak da Ceza Gerektirir mi?

Gerektirir. KTY m.150, M1 sınıfı otomobillerin, arazi taşıtlarının, kamyonet, kamyon ve çekicilerin ve M2 ile M3 sınıfı minibüs ve otobüslerin bütün koltuklarında emniyet kemeri bulundurulmasını ve kullanılmasını zorunlu tutar. Kanundaki yaptırım ön ve arka koltuk ayrımı yapmaz. Arka koltukta kemersiz oturan yetişkin yolcuya da 2.500 TL ceza yazılır.

Belirleyici olan, o koltukta kemer bulundurma zorunluluğu bulunup bulunmadığıdır. Rehber de ihlali "bulundurulma zorunluluğu olan araçlarda" diye tanımlar. Yönetmeliğe göre otomobillerde arka koltuk kemeri zorunluluğu 1995 yılından itibaren üretilen veya ithal edilen araçlar için geçerlidir. Kamyonet, kamyon ve çekicilerde ön koltuklar için 1 Ağustos 1998'den, diğer koltuklar için 1 Ocak 2009'dan sonra üretilen araçlar esas alınır. 1 Ağustos 1998 ile 13 Şubat 2009 arasında üretilmiş minibüs ve otobüslerde ise kemer yalnız belirli koltuklarda zorunludur. Bunlar minibüste sürücü ile yanındaki yolcu koltuğu, şehirlerarası otobüste sürücü dahil en ön koltuklar ile önünde boşluk bulunan koltuklar gibi yönetmelikte sayılan yerlerdir. Bu tarihlerin dışında kalan ve kemer bulundurma zorunluluğu olmayan koltuklar, Rehberdeki ihlal tanımının kapsamına girmez.

Emniyet Kemeri Cezası Plakaya Yazılır mı?

KTK m.116, trafik kuralına aykırı davranışı belirlenen ancak sürücüsü tespit edilemeyen araçlar için tescil plakasına göre tutanak düzenlenebileceğini ve cezanın araç sahibine tebliğ edileceğini düzenler. Kemer ihlali ise kişiye bağlıdır; Rehber cezayı aracı değil sürücüyü ve yolcuyu muhatap alır. Plakaya göre düzenlenmiş bir kemer tutanağı araç sahibine ulaşmışsa, kemeri takmayan kişinin kim olduğu ve araç sahibinin o sırada aracı kullanıp kullanmadığı itirazda ileri sürülebilecek konulardır.

Çocuk Koltuğu Zorunluluğu ve Cezası

KTK m.78/1-c çocuk bağlama sisteminin usulüne uygun kullanılmasını zorunlu tutar, ancak bu bent için ayrı bir tutar yazmaz. Yaptırım maddenin son fıkrasındadır: sürücüler 15 yaşını doldurmamış çocukların koruyucu sistemleri kullanmasını sağlamak zorundadır ve çocuğun bu sistemler olmadan ya da usule aykırı kullanılarak seyahat etmesine izin veren sürücüye 5.000 TL ceza uygulanır. Rehberde de bu ihlal yalnız 78/8 satırında yer alır; çocuk koltuğu için ayrı bir satır yoktur. Koruyucu sistem, çocuğun boyuna göre çocuk koltuğu veya emniyet kemeridir. Çocuk koltuğu kullanılmamasının kazada çocuğun tazminatına etkisi ayrı bir yazıda ele alınıyor.

Hangi çocuğun koltukta, hangisinin kemerle taşınacağını KTY m.150 belirler. Yönetmelik ölçütü yaşa değil boy ve kiloya bağlar:

Durum	KTY m.150'deki kural
Boyu 150 cm'den kısa ve kilosu 36 kg'ın altındaki çocuk (otomobil, arazi taşıtı, kamyonet, kamyon, çekici)	Ağırlığına uygun çocuk bağlama sistemi kullanılması zorunlu
Boyu 135 cm'den uzun çocuk	Ön koltukta oturmamak şartıyla çocuk koltuğu yerine diğer koltuklardaki emniyet kemerini kullanabilir
Üç yaşından küçük çocuk	Çocuk bağlama sistemi bulunmayan bu sınıf araçlarda taşınamaz
Ön hava yastığı olan yolcu koltuğu	Hava yastığı devre dışı bırakılmadan yüzü geriye dönük çocuk koltuğu kullanılamaz
Taksi	Çocuk bağlama sistemi kullanılır; yoksa çocuk arka koltukta oturur
Minibüs ve otobüs (M2, M3)	Üç ve üzeri yaştaki çocuk emniyet kemeri ya da çocuk bağlama sistemi kullanır
Kemer veya isofix bulundurma zorunluluğu olmayan araç	Çocuk koltuğu aranmaz; çocuk arka koltukta taşınır

Kanundaki 15 yaş sınırı ile yönetmelikteki boy ve kilo ölçütü birlikte okunur. Örneğin boyu 140 cm olan 10 yaşındaki çocuk arka koltukta emniyet kemeriyle seyahat edebilir; bu durumda sürücü kemerin takılı olmasını sağlamakla yükümlüdür. Aynı çocuğu kemersiz taşımak, araçta çocuk koltuğu olup olmamasından bağımsız olarak 5.000 TL ceza gerektirir. Boyu 135 cm'yi aşmayan ve kilosu 36 kg'ın altında olan bir çocuk için ise kemer yetmez, uygun çocuk koltuğu gerekir.

Taksi ve Şehirlerarası Otobüste Çocuk Koltuğu

Yönetmelik bazı araçlara çocuk koltuğu bulundurma yükümlülüğü de yükler. Taksilerde en az bir adet, şehirlerarası yolcu taşımacılığı yapan ve kemer zorunluluğu bulunan araçlarda ise toplam koltuk sayısının en az onda biri kadar çocuk bağlama sistemi bulunmalıdır. Taksi yolculuğunda çocuk bu sistemi kullanır; sistem yoksa arka koltukta oturması zorunludur.

Emniyet Kemeri Takmama Muafiyeti Kimlere Tanınır?

KTY m.150, kemer bulundurma zorunluluğu bulunan araçlarda bile kemer kullanmak zorunda olmayan kişileri sınırlı biçimde sayar:

• Yerleşim yeri içinde ticari amaçla yolcu taşıyan minibüs ve otobüslerdeki yolcular (umum servis araçları hariç) ile dolmuş otomobillerindeki yolcular.
• Geri giderken veya park yerlerinde saatte 25 kilometreyi aşmayan hızla seyreden sürücüler.
• Ambulansta sürücü ve yanındaki koltuk dışında kalan, hastaya veya yaralıya müdahale için özel pozisyonda bulunan görevliler.

Bunlara ek olarak yalnız araç dururken kullanılan koltuklarda ve ayakta yolcu da taşıyan Sınıf A ve Sınıf I otobüslerde kemer bulundurulması zorunlu değildir. Güncel metindeki liste bu kadardır. Taksi sürücüsü ve taksi yolcusu listede yer almaz; taksi bir otomobil olduğundan sürücü de yolcular da kemer takmakla yükümlüdür.

Sağlık Raporuyla Kemer Muafiyeti Nasıl Alınır?

Sağlık sorunu nedeniyle kemer takamayacak kişi, resmî veya özel bir sağlık kuruluşundan bu durumu gösteren sağlık raporu almalıdır. Muafiyet raporda yazan süreyle sınırlıdır ve rapor denetimde görevliler istediğinde gösterilmek zorundadır. Raporu yanında bulunmadığı için ceza yazılan kişinin, ihlal tarihinde geçerli olan raporla itiraz yoluna gitmesi mümkündür.

Aday Sürücüde Kemer İhlali Belgeyi İptal Ettirir mi?

Evet. İlk kez ehliyet alanlar ile belgesi iptal edilip yeniden belge alanlar, belgenin alındığı tarihten itibaren iki yıl aday sürücü sayılır ve bu sürede KTK'nın 78. maddesinin üç kez ihlal edilmesi aday sürücü belgesinin iptal sebeplerinden biridir (KTK ek m.17/2-ç). Ek 17. madde 7590 sayılı Kanunla yeniden yazılmış ve 31 Temmuz 2026'da yürürlüğe girmiştir. Aday olmayan sürücüde yaptırım dördüncü ihlaldeki 30 günlük geri almadır; aday sürücüde ise üçüncü ihlal belgeyi tümüyle düşürür.

Kemer cezalarının puanları da ayrıca hesaba katılır. Adaylık süresinde 75 ceza puanının aşılması da iptal sebebidir (ek m.17/2-b). Her kemer tutanağı 15 puan getirdiğinden, kemer ihlalleri başka ihlallerle birleşince bu sınır üç ihlalden önce de aşılabilir. İptalden sonra yeniden belge alma şartları ve idare mahkemesindeki dava süreci aday sürücü belgesi iptali yazısında ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Kemer Takmayan Yolcunun Kazada Tazminatı Düşer mi?

Kemer takmamak yolcuyu kural olarak kazaya sebep olan taraf yapmaz; kazanın oluşumundaki kusur araç sürücüleri arasında belirlenir. Kemer, zararın büyüklüğünü ilgilendirir. Türk Borçlar Kanunu'nun 52. maddesine göre zarar gören, zararın doğmasında veya artmasında etkili olmuşsa hâkim tazminatı indirebilir. Bu kurum uygulamada müterafik kusur olarak anılır ve kemer takmamak bunun en sık görülen örneklerindendir.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, yolcunun kaza sırasında araçtan fırladığı ve ekiplerin onu emniyet şeridine yakın bir yerde bulduğu bir ölümlü kazada indirim yapılmamasını bozma sebebi saymıştır. Daire, müterafik kusurun bir def'i olmadığını, bu yönde savunma olmasa da resen dikkate alınması gerektiğini belirtmiş ve şu sonuca varmıştır:

“...desteğin emniyet kemeri takılı olmadığından %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.” Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E. 2025/8408, K. 2025/14051, T. 14.10.2025

Kanunda sabit bir indirim oranı yoktur; Daire bu kararda yüzde 20 oranını kendi yerleşik uygulamasına dayandırmıştır. İndirim için kemerin takılı olmadığının dosyadaki delillerle ortaya konması gerekir. Aynı Daire başka bir yolcu davasında, sigorta şirketinin kemer takılmadığı iddiasına rağmen davacının müterafik kusurlu olduğuna ilişkin delil bulunmadığını belirterek indirim yapılmamasını hukuka uygun bulmuştur (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E. 2026/1340, K. 2026/5216, T. 04.05.2026). Kaza tespit tutanağındaki tespit, yaralanmanın niteliği, tanık beyanı ve gerektiğinde bilirkişi raporu bu tartışmada belirleyicidir.

Yolcu karşılıksız taşınıyorsa bundan doğan indirim kemer indiriminden ayrı bir kurumdur ve hatır taşıması başlığında değerlendirilir. Yolcunun kimden ve hangi kalemleri isteyebileceği trafik kazası yolcu tazminatı yazısındadır.

Emniyet Kemeri Cezasına İtiraz Nasıl Yapılır?

Kemer cezası bir idari para cezasıdır ve itiraz, tutanağın tebliğ veya tefhiminden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine yapılır (Kabahatler K. m.27). Cezayı indirimli ödemek itiraz hakkını kaldırmaz. Bu cezada en sık ileri sürülen itiraz sebepleri şunlardır: kişinin ihlal tarihinde geçerli bir sağlık raporu bulunması, aracın veya koltuğun kemer bulundurma zorunluluğu kapsamında olmaması, kişinin muafiyet listesindeki bir araçta yolcu olması ve tutanaktaki kişinin yanlış belirlenmesi. Dilekçenin içeriği ve süreler trafik cezasına itiraz yazısında anlatılmıştır.

Emniyet Kemeri ve Çocuk Koltuğu Cezası Hakkında Sık Sorulan Sorular

Emniyet kemeri cezası kaç puan?

Rehbere göre emniyet kemeri ihlali sürücü için 15 ceza puanıdır. Puan yalnız sürücünün kaydına işlenir; kemer takmayan yolcuya puan verilmez. Bir yıl içinde 100 puanı dolduran sürücünün belgesi ilk seferde 2 ay geri alınır.

Arka koltukta kemer takmayan yolcuya ceza yazılır mı?

Yazılır. Yönetmelik otomobillerin bütün koltuklarında kemer kullanımını zorunlu tutar ve kanun ön ve arka koltuk arasında ayrım yapmaz. Kemersiz yetişkin yolcuya 2.500 TL ceza kesilir. Ceza, kemer bulundurma zorunluluğu olan koltuklar için öngörülmüştür; bazı eski araçlarda arka koltuklar bu zorunluluğun dışında kalabilir.

Yolcunun emniyet kemeri cezası sürücüye mi yazılır?

Yetişkin yolcunun cezası yolcunun kendisine yazılır. Sürücü yalnız 15 yaşını doldurmamış çocukların koruyucu sistem kullanmasından sorumludur; bu yükümlülüğe aykırılıkta sürücüye 5.000 TL ceza uygulanır.

Çocuk koltuğu kaç yaşına kadar zorunlu?

Yönetmelik ölçütü yaşa değil boy ve kiloya bağlar. Boyu 150 cm'den kısa ve kilosu 36 kg'ın altındaki çocuklar için uygun çocuk koltuğu zorunludur; boyu 135 cm'yi geçen çocuk ön koltukta oturmamak şartıyla kemer kullanabilir. Kanun ise 15 yaşını doldurmamış çocuğun koltuk veya kemerle taşınmasını sağlama yükümlülüğünü sürücüye verir.

Taksi sürücüsü emniyet kemeri takmak zorunda mı?

Evet. Yönetmeliğin güncel muafiyet listesinde taksi sürücüsü yer almaz; listedeki ticari taşıma muafiyeti şehir içi minibüs ve otobüslerin yolcuları ile dolmuş otomobillerinin yolcularıyla sınırlıdır. Taksi yolcuları da kemer takmakla yükümlüdür.

Kemer cezasında erken ödeme indirimi var mı?

Var. Ceza tebliğden itibaren bir ay içinde ödenirse yüzde 25 indirim uygulanır ve 2.500 TL'lik ceza 1.875 TL'ye, 5.000 TL'lik çocuk cezası 3.750 TL'ye düşer. İndirimli ödeme itiraz hakkını ortadan kaldırmaz.

Kemer takmayan yolcu kaza tazminatı alabilir mi?

Alabilir. Kemer takmamak tazminat hakkını ortadan kaldırmaz; kemerin takılmadığı ve bunun zararı artırdığı delillerle gösterilirse hâkim tazminattan indirim yapabilir. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, araçtan fırlayan yolcuya ilişkin bir kararında yüzde 20 indirim yapılması gerektiğine hükmetmiştir.