Alkollü araç kullanma cezası 2026 yılında, hususi otomobilde 0,50 promilin üzerinde alkollü yakalanan sürücü için ilk seferde 25.000 TL idari para cezası ve sürücü belgesinin 6 ay süreyle geri alınmasıdır; 1,00 promilin üzerinde ise bu idari yaptırımın yanında TCK m.179/3 uyarınca altı aydan iki yıla kadar hapis cezası öngören ceza soruşturması da açılır. Kademeler 7574 sayılı Kanunla (RG 27.02.2026, sayı 33181) yeniden yazıldı: beş yıl içinde ikinci yakalanmada 50.000 TL ve 2 yıl, üçüncü ve sonraki yakalanmalarda 150.000 TL ve her seferinde 5 yıl ehliyet geri alma uygulanıyor.
Aşağıda promil sınırları, yakalanma sayısına göre değişen para cezası, ehliyet süresi ve ceza puanı, 1,00 promil üzerindeki ceza davası, ölçüm ve kan tahlili usulü, sulh ceza hâkimliğine itiraz ve trafik sigortasının rücu hakkı kaynağıyla birlikte anlatılmıştır. Tutarlar 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.48'in güncel metninden ve Emniyet Genel Müdürlüğü'nün 2026 Yılı Trafik İdari Para Ceza Rehberi'nden alınmıştır.
Hangi araçta hangi promil sınırı geçerli?
Yasal sınır kullanılan araca ve sürücünün statüsüne göre değişir. KTK m.48/5 hususi otomobil için 0,50 promili esas alır; diğer araçlarda alt sınır 0,21 promildir. Karayolları Trafik Yönetmeliği m.97 de aynı ayrımı yapar: hususi otomobil sürücüsünde 0,50 promilin, diğer araç sürücülerinde 0,20 promilin üstü yasaktır. Aday sürücü için ayrı bir kural vardır: KTK ek m.17 uyarınca aday sürücülük süresinde araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullanmak belge iptaline yol açar. Elektrikli scooter kullananların uyması gereken alkol ve trafik kuralları elektrikli scooter cezası yazısında ayrıca ele alınmıştır.
| Sürücü / araç | İdari yaptırım sınırı | Ceza soruşturması sınırı | Kaynak |
|---|---|---|---|
| Hususi otomobil sürücüsü | 0,50 promilin üzeri | 1,00 promilin üzeri (TCK m.179/3) | KTK m.48/5-6, KTY m.97/1 |
| Ticari, kamu ve hususi otomobil dışındaki tüm araçlar | 0,20 promilin üzeri (0,21 ve yukarısı) | 1,00 promilin üzeri (TCK m.179/3) | KTK m.48/5-6, KTY m.97/1 |
| Aday (stajyer) sürücü, araç cinsi fark etmeksizin | 0,20 promilin üzeri; aday sürücü belgesi iptal edilir | 1,00 promilin üzeri (TCK m.179/3) | KTK ek m.17/c |
KTK m.48/7'ye göre yasal sınırın üzerinde alkollü sürücü kazaya sebebiyet verirse 1,00 promilin altında olsa bile Türk Ceza Kanunu'nun ilgili hükümleri uygulanır; Yönetmelik m.97/2-e ise 1,00 promilin altında olup emniyetli araç kullanamayacak durumda olduğu tutanakla tespit edilen sürücünün de TCK m.179/3'ten adli işleme sevk edileceğini söyler.
İlk, ikinci ve üçüncü yakalanmada 2026 idari yaptırımları
KTK m.48/5, yaptırımı son ihlal tarihinden geriye doğru beş yıl içindeki yakalanma sayısına bağlar. 7574 sayılı Kanun bu fıkradaki 700, 877 ve 1.407 TL'lik tutarları 25.000, 50.000 ve 150.000 TL olarak değiştirdi; ehliyet geri alma süreleri değişmedi. Ceza puanı EGM 2026 ceza rehberinde her ihlal için 20 olarak gösterilir. Yönetmelik m.97/2-ç uyarınca sınırın üzerinde alkollü sürücü o an araç kullanmaktan men edilir.
| Beş yıl içinde | İdari para cezası (2026) | Bir ay içinde ödemede %25 indirimli | Ehliyet geri alma | Ceza puanı | Ek şart |
|---|---|---|---|---|---|
| 1. yakalanma | 25.000 TL | 18.750 TL | 6 ay | 20 | Cezaların tamamı ödenmeden belge iade edilmez |
| 2. yakalanma | 50.000 TL | 37.500 TL | 2 yıl | 20 | Sürücü davranışlarını geliştirme eğitimi |
| 3. ve sonraki yakalanmalar | 150.000 TL | 112.500 TL | Her seferinde 5 yıl | 20 | Psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi |
| Ölçüm yaptırmayı reddetme | 150.000 TL | 112.500 TL | 5 yıl | 20 | KTK m.48/9 |
| Uyuşturucu veya uyarıcı madde | 150.000 TL | 112.500 TL | Belge iptali | - | En az 5 yıl sonra kurs, sınav, psiko-teknik ve sağlık kurulu raporu (KTK m.48/8) |
Eğitim ve muayene şartları doğrudan kanun metninden gelir. KTK m.48/11'e göre beş yıl içinde belgesi ikinci kez geri alınan sürücü Sağlık Bakanlığınca düzenlenen sürücü davranışlarını geliştirme eğitimine, üç veya daha fazla geri alınan sürücü ise psiko-teknik değerlendirmeye ve psikiyatri uzmanının muayenesine tabi tutulur. m.48/13 uyarınca belgenin iadesi için KTK kapsamında verilmiş idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması şarttır; ödenmemiş bir hız cezası da iadeyi engeller.
7574 sayılı Kanun m.48'e ticari sürücüler için yeni bir fıkra ekledi: 4925, 5216 ve 5393 sayılı Kanunlar kapsamında yük ve yolcu taşımacılığı yapılan aracı kullanırken beş yıl içinde toplam üç kez alkol sınırını aşan veya ölçümü reddeden sürücünün belgesi iptal edilir; yeniden belge için kurs, sınav, psiko-teknik değerlendirme ve sağlık kurulu raporu gerekir. Geçici m.27'ye göre bu fıkrada 27 Şubat 2026'dan önceki işlemler tekerrür hesabına girmez.
Aday sürücü için sonuç daha ağırdır. KTK ek m.17, aday sürücülük süresinde belgenin geçici geri alınmasını gerektiren herhangi bir ihlali, 75 ceza puanının aşılmasını ve araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promilin üzerinde alkol tespitini aday sürücü belgesinin iptal sebebi sayar. KTK m.118'e göre bir yıl içinde 100 ceza puanını dolduran sürücünün belgesi ayrıca 2 ay geri alınır; 20 puanlık alkol ihlali bu toplama eklenir. KTK ek m.3 gereği tutarlar her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında artırılır; 7574 ile konan tutarlar 2026 yılı için geçerlidir.
1,00 promilin üzerinde TCK m.179/3 ve ceza davası
KTK m.48/6, 1,00 promilin üzerinde alkollü olduğu tespit edilen sürücü hakkında idari yaptırımla birlikte TCK m.179/3'ün uygulanacağını söyler. TCK m.179/3'ün güncel metni, alkol veya uyuşturucu madde etkisiyle ya da başka bir nedenle emniyetli şekilde araç sevk ve idare edemeyecek hâlde olmasına rağmen araç kullanan kişiye altı aydan iki yıla kadar hapis cezası öngörür; ceza aralığı 7550 sayılı Kanunla bu hâle gelmiştir. Suçun ayrıntıları trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu sayfasında anlatılmıştır.
Bu suç somut bir tehlike veya kaza aramaz. Yargıtay'ın yerleşik uygulaması, Adli Tıp Kurumu 5. İhtisas Kurulu görüşüne dayanarak 1,00 promilin üzerindeki alkol düzeyinin güvenli sürüş yeteneğini kaybettirdiğini bilimsel bir kabul olarak ele alır; bu düzeyde zikzak sürüş gibi dışa yansıyan bir belirti aranmaz. 1,00 promilin altında ise suçun oluşması için sürücünün emniyetli araç kullanamadığını gösteren somut davranışların tutanakla tespiti gerekir.
Süreç şöyle işler: trafik kolluğu idari tutanağı düzenler, sürücüyü adli işlem için mahalli zabıtaya teslim eder, savcılık soruşturma açar. TCK m.179/2 ve 3, CMK m.250'de sayılan seri muhakeme usulü kapsamındadır; sürücü bu usulü kabul ederse savcı, belirlenen cezadan yarı oranında indirim yapar ve dosya duruşma açılmadan sonuçlanır. Kabul edilmezse iddianame düzenlenir. Hükmolunan hapis cezası iki yıl veya daha az ise, sanık daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamışsa ve diğer şartlar varsa CMK m.231 uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir; kısa süreli hapis cezasının adli para cezasına çevrilmesi de mümkündür. Ceza davasının aşamaları trafik kazası ceza davası sayfasında yer alır.
Alkollü sürücü kazaya karışmış ve biri yaralanmışsa dosya m.179 ile sınırlı kalmaz; taksirle yaralama (TCK m.89/1: dört aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası) da gündeme gelir ve alkol, bilinçli taksir tartışmasında değerlendirilir. Bu dosyalarda savunmanın erken aşamada bir ceza avukatı ile planlanması, özellikle seri muhakeme teklifinin kabulü kararında önem taşır.
Ölçüm usulü ve kan tahlili hakkı
Yönetmelik m.97/2-a ölçümde kullanılacak cihazın şartlarını sayar: tarih, saat ve ölçüm sonucu ile cihazın seri numarasını gösteren çıktı verebilen ve kalibrasyon ayarı yapılmış teknik cihaz. Çıktıdaki saat, seri numarası ve kalibrasyon kaydı itirazın ilk dayanaklarıdır. Trafik görevlisi sürücüyü her zaman alkol kontrolüne tabi tutabilir; uyuşturucu kontrolü ise şüphe hâlinde yapılır.
Kan tahlili hakkının sınırı kazaya bağlıdır. Rutin denetimde ölçüme itiraz edilirse Yönetmelik m.97/2-f uyarınca tekrar ölçüm yapılmaz; itiraz, Kabahatler Kanunu m.27 kapsamında hâkimliğe götürülür. Yaralanmalı, ölümlü veya kollukça müdahil olunan maddi hasarlı kazada ise KTK m.48/3 devreye girer: cihaz ölçümüne itiraz eden veya ölçüme izin vermeyen sürücü en yakın adli tıp kurumuna, adli tabipliğe veya Sağlık Bakanlığı'na bağlı sağlık kuruluşuna götürülür ve kan, tükürük veya idrar örneği alınır. Yönetmelik m.97/4-b-3'e göre cihaz ölçümü ile sağlık kuruluşundaki tespit arasındaki her saat için sonuca 0,15 promil eklenir. Sürücünün denetimden sonra kendi imkânıyla yaptırdığı kan tahlili itirazda delil olarak sunulabilir, ancak cihaz ölçümünü kendiliğinden geçersiz kılmaz.
Ölçümü reddetmenin bedeli ağırdır. KTK m.48/9'un 7574 ile değişen metnine göre alkol veya uyuşturucu ölçümü yaptırmayan sürücüye 150.000 TL idari para cezası verilir ve sürücü belgesi 5 yıl süreyle geri alınır; EGM 2026 rehberi buna 20 ceza puanı ekler. Yaptırım üçüncü yakalanmayla aynı düzeydedir; ölçümü reddetmek, sonucu ne olursa olsun ölçüme girmekten ağır sonuç doğurur.
15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz ve dilekçe
Alkol tutanağı idari yaptırım kararıdır; Kabahatler Kanunu m.27/1'e göre kararın tebliği veya tefhiminden itibaren en geç 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur. Süre kaçırılırsa karar kesinleşir; mücbir sebep varsa sebebin kalktığı tarihten itibaren 7 gün içinde başvuru yapılabilir (m.27/2). Başvuru sürücü, kanuni temsilcisi veya avukatı tarafından iki nüsha dilekçeyle yapılır (m.27/3). Hâkimlik dilekçeyi idareye tebliğ eder, idare 15 gün içinde işlem dosyasıyla birlikte cevap verir (m.28).
Dilekçede m.27/4 gereği idari yaptırım kararına ilişkin bilgiler ve ileri sürülen deliller açıkça gösterilir. Uygulamada tartışılan başlıklar şunlardır:
- Cihaz ve kalibrasyon: Ölçüm çıktısında seri numarası, tarih ve saat bulunup bulunmadığı; cihazın kalibrasyon belgesinin ölçüm tarihini kapsayıp kapsamadığı (KTY m.97/2-a).
- Ölçüm usulü: Ölçümün nasıl yapıldığı, tek ölçümle yetinilip yetinilmediği, çıktının sürücüye verilip verilmediği.
- Kaza hâlinde kan tahlili: KTK m.48/3'teki örnek alma hakkının kullandırılıp kullandırılmadığı; saat başı 0,15 promil eklemesinin doğru hesaplanıp hesaplanmadığı.
- Tebligat ve kimlik: Tutanağın tebliğ tarihi, imzadan imtina şerhi, aracı kullananın kimliği; kolluk tespitinin aksini ispat yükü sürücüdedir.
- Tekerrür hesabı: Önceki ihlalin beş yıllık sürenin dışında kalıp kalmadığı.
Kanunda başvurunun yaptırımı kendiliğinden durduracağına dair bir hüküm yoktur; sürücü belgesi tutanakla birlikte alınır ve geri alma süresi işlemeye devam eder. Kabahatler Kanunu yerine getirmeyi durdurma yetkisini yalnız mücbir sebeple süresi geçtikten sonra yapılan başvuru için açıkça düzenler (m.27/2). Geri almaya karşı başvurunun ayrıntıları ehliyete el konulmasına itiraz yazısında anlatılmıştır. Ödeme tarafında KTK m.115 cezanın tebliğden itibaren bir ay içinde ödenmesini öngörür; süresinde ödenmezse her ay %5 faiz işler ve toplam, cezanın iki katını geçemez. Kabahatler Kanunu m.17/6 uyarınca ödeme süresi içinde ödenen cezadan %25 indirim yapılır ve aynı fıkranın son cümlesine göre ödeme, kanun yoluna başvurma hakkını etkilemez. Yani 25.000 TL'lik ceza 18.750 TL olarak ödenip itiraz sürdürülebilir; itiraz kabul edilirse ödenen tutar iade edilir.
Ehliyetin iadesi ayrı bir süreçtir. KTK m.48/12 uyarınca geri alma ve iade işlemlerini kolluk yapar; sürücü, geri alma süresinin sonunda, KTK kapsamındaki tüm idari para cezalarını ödemiş ve varsa eğitim veya psiko-teknik şartını tamamlamış olarak trafik tescil birimine başvurur. İtiraz kabul edilirse belge süre dolmadan iade edilir. Kazayla birlikte düzenlenen tutanaktaki kusur tespitine itiraz kaza tespit tutanağına itiraz sayfasında ele alınmıştır.
Trafik sigortası öder, sonra rücu eder; kasko ödemeyebilir
Zorunlu trafik sigortasında alkol, zarar görene karşı ileri sürülemez. 1 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren değişiklikle (RG 12.06.2026, sayı 33278) güncellenen ZMSS Genel Şartları B.4 maddesi, tazminat yükümlülüğünü kaldıran veya azaltan hâllerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceğini söyler; sigortacı karşı tarafın bedensel ve maddi zararını öder. Ardından aynı maddenin ikinci fıkrası uyarınca tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir. Rücu sebebi B.4/c bendinde yazılıdır: aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce kullanılması sırasında meydana gelen zararlar.
Metin alkol ile kaza arasında bağ aramıyor gibi görünse de Yargıtay yerleşik olarak bu bağı arar. 11. Hukuk Dairesi'nin 23.06.2025 tarihli, E. 2025/2402, K. 2025/4431 sayılı kararı, sürücünün yasal sınırın üzerinde alkollü olmasının tek başına yeterli olmadığını, rücu için kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana gelmiş olması gerektiğini illiyet bağı ilkesine dayanarak yinelemiştir. Alkollü sürücünün kusursuz olduğu veya kazanın karşı tarafın ya da yol koşullarının etkisiyle oluştuğu dosyalarda rücu davası reddedilebilir; kaza tespit tutanağı, bilirkişi raporu ve ceza dosyasındaki kusur tespiti belirleyicidir. Ayrıntılar sigorta şirketinin rücu hakkı sayfasındadır.
2026 değişikliğiyle gelen B.4/f bendi, can güvenliği veya tedavi amaçlı zorunlu hâller dışında olay yerini terk eden ya da kaza tutanağı, alkol raporu ve benzeri belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranan sigortalıya da rücu edilebileceğini düzenler; kazadan sonra ölçüm yaptırmadan ayrılmak hem KTK m.48/9 yaptırımını hem de bu rücu sebebini doğurur.
Kasko farklı çalışır. Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları A.5.5, aracın Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce kullanılması sırasında meydana gelen zararları teminat dışında sayar; sigortalının kendi aracındaki hasar bu bentle reddedilebilir. Yargıtay'ın münhasıran alkol ölçütü kasko uyuşmazlıklarında da uygulanır; şirketin ret kararına karşı açılacak davanın şartları kasko rücu davası şartları sayfasında yer alır.
Alkollü araç kullanma dosyaları çoğu zaman üç koldan ilerler: sulh ceza hâkimliğindeki idari itiraz, savcılıktaki ceza soruşturması ve sigorta şirketinin rücu talebi; üç kolda ileri sürülen savunmanın birbiriyle tutarlı olması gerekir. Bursa'da ceza dosyalarını takip eden büromuz bu süreçleri birlikte değerlendirir.
Alkollü Araç Kullanma Cezası Hakkında Sık Sorulan Sorular
Alkollü araç kullanma cezası 2026'da ne kadar?
Hususi otomobilde 0,50 promilin, diğer araçlarda 0,20 promilin üzerinde alkollü yakalanan sürücüye ilk seferde 25.000 TL idari para cezası verilir ve sürücü belgesi 6 ay geri alınır. Beş yıl içinde ikinci yakalanmada 50.000 TL ve 2 yıl, üçüncü ve sonraki yakalanmalarda 150.000 TL ve her seferinde 5 yıl uygulanır. Tutarlar 7574 sayılı Kanunla değiştirilen KTK m.48'de yazılıdır.
Alkollü araç kullanma cezası kaç promilden başlar?
Hususi otomobil sürücüsü için 0,50 promilin üzeri, ticari ve kamu araçları dâhil hususi otomobil dışındaki araç sürücüleri için 0,20 promilin üzeri idari yaptırım sınırıdır. Aday sürücüde araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promilin üzeri aday sürücü belgesinin iptaline yol açar. 1,00 promilin üzerinde ayrıca TCK m.179/3 uyarınca ceza soruşturması açılır.
İlk kez alkollü yakalanan sürücünün ehliyeti kaç ay alınır?
Altı ay. Belge, süre sonunda sürücünün KTK kapsamında verilmiş bütün idari para cezalarını ödemiş olması şartıyla iade edilir. Eğitim ve psiko-teknik şartı ilk yakalanmada aranmaz.
Üçüncü kez alkollü yakalanan sürücünün ehliyeti geri verilir mi?
Evet; beş yıllık süre dolduktan, bütün idari para cezaları ödendikten ve sürücü psiko-teknik değerlendirme ile psikiyatri uzmanı muayenesinden geçtikten sonra. Ticari yük ve yolcu taşımacılığı yapan aracı kullanırken beş yıl içinde toplam üç ihlal yapan sürücünün belgesi ise iptal edilir; yeniden ehliyet için kurs ve sınav gerekir.
Stajyer (aday) sürücü alkollü yakalanırsa ne olur?
Aday sürücülük süresi içinde araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullandığı tespit edilen sürücünün aday sürücü belgesi iptal edilir (KTK ek m.17). Yeniden belge için kurs ve sınav, psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri muayenesi, cezaların tamamının ödenmesi ve bekleme süresinin dolması gerekir.
Alkollü araç kullanma cezasına nasıl itiraz edilir?
Tutanağın tebliğ veya tefhiminden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine dilekçeyle başvurulur (Kabahatler Kanunu m.27). Dilekçede tutanak bilgileri ve deliller açıkça gösterilir; cihazın kalibrasyon belgesi, ölçüm çıktısı, ölçüm saati ile tebligat ve kimlik tespiti sorgulanabilir. Cezayı indirimli ödemek itiraz hakkını ortadan kaldırmaz.
Alkollü kazada trafik sigortası öder mi, rücu eder mi?
Zorunlu trafik sigortası, karşı tarafın zararını sürücünün alkollü olmasına bakmaksızın öder; sigortacı daha sonra ZMSS Genel Şartları B.4/c uyarınca sigortalıya rücu edebilir. Yargıtay, rücu için kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana gelmiş olmasını arar; alkol düzeyi tek başına yetmez. Kasko ise Genel Şartlar A.5.5 gereği yönetmelikteki sınırın üzerinde alkollü sürücünün kendi aracındaki hasarı teminat dışında tutabilir.
Alkollü araç kullanmak sabıka kaydına işler mi?
Kazaya karışmamış sürücüde 0,50 ile 1,00 promil arasındaki tespit idari yaptırımdır, adli sicile işlemez. 1,00 promilin üzerinde TCK m.179/3 kapsamında açılan ceza davasında mahkûmiyet kesinleşirse adli sicile işler; hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı ise mahkûmiyet sayılmadığından adli sicil kaydına değil, ayrı bir sisteme kaydedilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir.
