URSA Avukatlık

KTK 39/2 Trafik Cezası

Trafik Kazası6 dk okumaEklenme:

KTK 39/2 trafik cezası, sürücü belgesi olan kişinin belgesinin sınıfına girmeyen bir motorlu aracı sürmesinin cezasıdır ve halk arasında yetersiz ehliyet cezası diye bilinir. EGM'nin 2026 rehberine göre ceza 11.629 TL'dir, tebliğden itibaren bir ay içinde ödenirse 8.721,75 TL olur ve 20 ceza puanı yazılır. Ceza yalnız sürücüye değil, aracı ona kullandıran araç sahibine de plaka üzerinden aynı miktarda kesilir. Belgesi hiç olmayan sürücü ise 36/3-a kapsamındadır ve 40.000 TL öder. Ödeme tebliğden itibaren bir ay içinde yapılmalı, itiraz ise 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine yapılmalıdır.

39/2 Trafik Cezası Ne Demek, Kanunda Nasıl Geçer?

Tutanaktaki 39/2 kodu, 39. maddenin ikinci fıkrasını gösterir. Fıkranın metni şöyledir:

Sürücü belgesi sahiplerinin, sürücü belgelerinin sınıfına göre sürmeye yetkili oldukları araçların dışındaki araçları sürmeleri yasaktır. Bu fıkra hükmüne aykırı hareket eden sürücüye […] idari para cezası verilir. Bu kişilere araç kullandıran araç sahibine de tescil plakası üzerinden aynı miktarda idari para cezası verilir.

Kanun metninde görünen eski TL rakamı güncel değildir. Güncel tutar EGM'nin 2026 rehberinde yazılıdır. Hangi belgeyle hangi aracın sürüleceğini kanun değil, Karayolları Trafik Yönetmeliği belirler. B sınıfı belgeyle otomobil ve kamyonet sürülür, motosiklet ve ağır kamyon sürülmez. Ayrıntılı sınıf tablosu yetersiz ehliyet cezası yazısındadır. Bu sayfa kodun kendisine, araç sahibinin durumuna ve itiraza odaklanır.

39/2 Trafik Cezası 2026'da Ne Kadar, Kaç Puan?

Yaptırım39/2
İdari para cezası (2026)11.629 TL
Tebliğden itibaren bir ay içinde ödemede (yüzde 25 indirimli)8.721,75 TL
Ceza puanı20
Aracı kullandıran araç sahibine (plaka üzerinden)Aynı tutar, 11.629 TL
Araç kullanmaktan menRehberde sürücüler yazılıdır

İndirim tebliğden itibaren bir ay içinde ödemeye bağlıdır ve itiraz hakkını ortadan kaldırmaz (KTK m.115; Kabahatler Kanunu m.17/6). Bir ayı geçen ödemelere her ay için yüzde 5 faiz eklenir ve toplam cezanın iki katını geçemez. Her tutanak 20 puan getirdiği için, bir yıl içinde 100 puanı dolduran sürücünün belgesi 2 ay geri alınır (KTK m.118); beş ayrı tutanak bu sonucu doğurabilir. Puanların silinme süresi ehliyet ceza puanı ne zaman silinir yazısında anlatılıyor. Ödeme ve erken ödeme hesabı için trafik cezası ve erken ödeme hesaplama yazısına bakılabilir.

39/2 Cezası Araç Sahibine Verilir mi, Ruhsat Sahibi Sorumlu mu?

Evet, koşullu olarak. Kanun, bu sürücüye araç kullandıran araç sahibine de tescil plakası üzerinden aynı miktarda ceza verileceğini yazar. EGM rehberi bunu, sürücü aynı zamanda araç sahibi değilse aracın kullanılmasına izin veren sahibine de tescil plakası üzerinden aynı tutarda tutanak düzenlenmesi diye açıklar. Yani iki ayrı tutanak çıkar. Sürücüye 11.629 TL ve 20 puan işlenir, araç sahibine 11.629 TL yazılır. Ceza puanı sürücünün kaydına işlenir. Aracın ruhsat sahibine yazılan cezada "kullandırma" unsuru aranır: araç çalınmışsa, anahtar izinsiz alınmışsa ya da sahibin haberi yoksa bu durum itirazda ileri sürülür. Kullandırma sorumluluğunun genel anlatımı aracını başkasına kullandırma cezası yazısındadır.

39/2 Hangi Kodlardan Ayrılır?

KodOlay2026 tutarıPuan
36/3-aSürücü belgesi olmadan motorlu araç kullanmak40.000 TLYok
39/2Belgenin sınıfı dışındaki motorlu aracı sürmek11.629 TL20
39/3Geçerlilik süresi dolmuş belgeyle araç kullanmak4.712 TLYok
39/4Dış ülkelerden alınan belgeyle yönetmelikteki süre ve şartlara aykırı araç kullanmak4.712 TLYok
42/11Sürücü sertifikasını belgeye dönüştürmeden araç kullanmak11.629 TLYok
44/1-bBelgeyi yanında bulundurmamak2.719 TL5

Fark, belgenin durumundadır. Hiç belge yoksa KTK 36/3-a, belge süresi dolmuşsa 39/3 uygulanır. Belge geri alınmışken kullanmanın cezası KTK 36/3-b yazısında, belgesini yanında taşımayan sürücünün cezası ehliyeti yanında bulundurmama cezası yazısında anlatılıyor. Sınıf dışı araç sürmek ile belgesiz araç sürmek arasındaki tutar farkı yaklaşık üç buçuk kattır, bu nedenle tutanakta doğru kodun yazılması önemlidir.

39/2 Hangi Durumlarda Yazılır, Tutanakta Hata Olabilir mi?

En sık görülen durumlar şunlardır: B sınıfı belgeyle 125 cm³ üzerindeki motosiklet kullanmak, B sınıfı belgeyle azami yüklü ağırlığı 3.500 kg'ı aşan kamyon kullanmak, B belgesiyle minibüs ya da otobüs sürmek. Tutanakta şunlara bakılır:

  • Belge sınıfı: Sürücünün belgesinde ilgili sınıf var mı? Belgedeki sınıflar EGM kayıtlarından doğrulanır.
  • Araç niteliği: Ruhsattaki silindir hacmi, güç ya da azami yüklü ağırlık, aracın hangi sınıfa girdiğini belirler. Tutanakta yanlış okunmuş olabilir.
  • Kod: Belge hiç yoksa 36/3-a, süresi dolmuşsa 39/3, sertifika belgeye çevrilmemişse 42/11 yazılması gerekir. Kodun olaya uymaması itiraz gerekçesidir.
  • Araç sahibine yazılan ceza: Kullandırma unsuru bulunmuyorsa ayrıca ileri sürülür.

İtiraz, tebliğ ya da tefhimden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine yapılır (Kabahatler Kanunu m.27). Hâkimlik kararına karşı kanun yolunun açık olup olmadığı tutara bağlıdır (m.28). Dilekçenin iskeleti şöyledir:

[İl] SULH CEZA HÂKİMLİĞİNE

İtiraz Eden: [Ad Soyad], T.C. Kimlik No: [TC Kimlik No]

Konu: [Tutanak Seri/Sıra No] sayılı trafik idari para cezası karar tutanağına itiraz.

Açıklamalar: 1. [Tebliğ Tarihi] tarihinde tebliğ edilen tutanakla KTK m.39/2 uyarınca 11.629 TL idari para cezası uygulanmıştır. 2. [İtiraz gerekçesi: örnek, kullanılan araç ruhsata göre belge sınıfıma girmektedir / aracın kullanımına izin verilmemiştir]. 3. Delillerim: [Sürücü belgesi, araç ruhsatı, tescil kaydı].

Sonuç ve İstem: Tutanakla uygulanan idari yaptırım kararının kaldırılmasını saygıyla arz ederim.

[Tarih] [Ad Soyad İmza]

Genel usul trafik cezasına itiraz yazısında anlatılıyor.

Yetersiz Ehliyetle Araç Kullanmak Kazada Kusur Sayılır mı?

KTK m.84'ün asli kusur listesinde 39/2 yoktur. Sınıfa uymayan araç kullanmak, tek başına kazanın sebebi sayılmaz; kusur kazanın oluşuna etkisine göre bilirkişi tarafından belirlenir. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi bir sigorta tahkim dosyasında, belgesiz araç kullanmanın tek başına kaza sebebi olan bir kusur sayılamayacağını, bu nedenle yüzde 20 müterafik kusur indirimi yapılmasının yerinde olmadığını belirterek kararı bozmuştur (E. 2023/6912, K. 2025/1594, 03.02.2025). Karar belgesiz sürücüye ilişkindir ve ölçüt, yetersiz ehliyet için de gündeme gelir. Başka bir dosyada davalı sigortacı, sürücünün yetersiz ehliyetle araç kullandığını ileri sürerek müterafik kusur indirimi istemiştir. Daire, indirim yapılmamasını yerinde görmüş ve hakem heyeti kararını onamıştır (E. 2024/10369, K. 2025/15674, 24.11.2025). Bu kararda yetersiz ehliyet savunması ayrıca gerekçelendirilmemiştir. Kusur kodlarının okunuşu kaza tespit tutanağı kusur kodları yazısındadır.

KTK 39/2 Trafik Cezası Hakkında Sık Sorulan Sorular

39/2 trafik cezası nedir?

KTK m.39'un ikinci fıkrasındaki cezadır. Sürücü belgesi sahibinin, belgesinin sınıfına göre sürmeye yetkili olmadığı motorlu aracı sürmesini kapsar ve halk arasında yetersiz ehliyet cezası denir.

39/2 trafik cezası 2026'da ne kadar?

EGM'nin 2026 rehberine göre 11.629 TL'dir. Tebliğden itibaren bir ay içinde ödenirse yüzde 25 indirimle 8.721,75 TL olur.

39/2 trafik cezası kaç puan?

20 ceza puanıdır. Bir yıl içinde 100 puan dolarsa sürücü belgesi 2 ay geri alınır.

39/2 trafik cezası araç sahibine verilir mi?

Evet. Sürücü aynı zamanda araç sahibi değilse, aracın kullanılmasına izin veren sahibine de tescil plakası üzerinden aynı tutarda tutanak düzenlenir. Kullandırma unsuru bulunmuyorsa itirazda ileri sürülür.

39/2 trafik cezası ruhsat sahibine yazılır mı?

Ceza tescil plakası üzerinden araç sahibine yazılır; ruhsatta kayıtlı kişi genellikle araç sahibidir. Aracı başkası kullanıyorsa sahibin ona kullanma izni vermiş olması aranır.

39/2 trafik cezasında erken ödeme indirimi var mı?

Var. Tebliğden itibaren bir ay içinde ödenirse yüzde 25 indirim uygulanır. Ödeme itiraz hakkını ortadan kaldırmaz.

39/2 trafik cezası ne demek, B ehliyetle motosiklet kullanılır mı?

Genel kural olarak kullanılamaz. B belgesiyle motosiklet sürmek sınıf dışı araç sürmektir ve 39/2 kapsamına girer. Yönetmelikteki A1 istisnasının şartları yetersiz ehliyet cezası yazısında anlatılıyor.

39/2 trafik cezası itiraz dilekçesi nasıl yazılır?

Dilekçede tutanak bilgileri, tebliğ tarihi, itiraz gerekçesi ve deliller yer alır. Tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine verilir. Örnek metin yukarıdadır.

Yazar hakkında

Kurucu avukat · Bursa Barosu, sicil 5648

Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu. Sigorta hukuku, trafik kazası, iş kazası tazminatı, bedeni hasar dosyaları ve nitelikli hesaplama alanlarında çalışıyor.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir.

İlgili makaleler