HGS ihlalli geçiş cezası, otoyol veya köprüden geçiş ücreti ödenmeden geçen aracın sahibine uygulanır ve tutarı, borcun ne zaman ödendiğine göre değişir. Geçişi izleyen 15 gün içinde yalnız geçiş ücreti ödenir ve ceza çıkmaz. 16. ile 45. gün arasında ücrete bir kat ceza eklenir, yani toplam ödeme ücretin iki katıdır. 45. günden sonra geçiş ücretinin yanında dört kat ceza istenir ve borç ücretin beş katına çıkar (6001 sayılı Kanun m.30). Bu sıra hem Karayolları Genel Müdürlüğünün (KGM) işlettiği yollarda hem Osmangazi Köprüsü, Kuzey Marmara Otoyolu ve 1915 Çanakkale Köprüsü gibi yap-işlet-devret yollarında geçerlidir; ödenmeyen borcun takibi ve itiraz yolu ise yolu kimin işlettiğine göre ayrılır.
Aşağıda kuralın dayanağı, KGM'nin 2026 tarifesinden iki örnek hesap, HGS bakiyesi sorunu, satılan, kiralık ve şirket araçları, borcun takibi ve itiraz yolu yer alıyor. KTK kapsamındaki ihlallerin tutarları ayrıca trafik cezaları listesinde yer alır.
İhlalli Geçiş Nedir, Hangi Kanuna Dayanır?
İhlalli geçiş, halk arasında kaçak geçiş de denen, ücretli bir otoyol, köprü veya tünelden geçiş ücreti tahsil edilemeden geçilmesidir. Araçta HGS etiketi bulunmaması, etikete bağlı hesapta yeterli bakiye olmaması, etiketin okunmaması ya da etiketin başka bir plakaya kayıtlı olması en sık nedenlerdir. Gişe kamerası plakayı kaydeder ve borç plakanın kayıtlı olduğu araç sahibi adına oluşur.
Bu yaptırım 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nda değil, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un "Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali" başlıklı 30. maddesinde düzenlenir. Uygulamanın ayrıntısı, KGM'nin 14 Mayıs 2012 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Geçiş Ücretlerinin Belirlenmesi ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliği'ndedir (2020, 2024 ve 2025 değişiklikleriyle; aşağıda Yönetmelik). Bu nedenle ihlal, Emniyet Genel Müdürlüğünün trafik cezası rehberinde yer almaz; 30. madde ceza puanı veya sürücü belgesine ilişkin bir yaptırım da öngörmez.
Maddenin iki ayrı rejimi vardır. Birinci fıkra KGM'nin kendi işlettiği otoyol ve köprüler içindir ve buradaki ceza KGM'nin verdiği bir idari para cezasıdır. Beşinci fıkra ise 3996 sayılı Kanun gibi yap-işlet-devret (YİD) ve özelleştirme kanunları çerçevesinde işletme hakkı verilen yollar içindir; burada ceza, işletici şirket tarafından genel hükümlere göre tahsil edilir.
HGS İhlalli Geçiş Cezası Ne Kadar? 15 Gün ve 45 Gün Kuralı
Kanun cezayı sabit bir TL tutarı olarak değil, geçiş ücretinin katı olarak belirler. Hesaba giren ücret, aracın sınıfına göre giriş ve çıkış yapılan mesafenin ücretidir. Süreler ödemesiz geçiş tarihinden itibaren işler; KGM, 15. gün resmî tatile denk gelirse sürenin izleyen ilk iş gününe kadar uzadığını açıklamaktadır.
| Ödeme zamanı | KGM'nin işlettiği yollar | YİD ve işletme hakkı devredilen yollar |
|---|---|---|
| Geçişi izleyen 15 gün içinde | Yalnız geçiş ücreti (m.30/7) | Yalnız geçiş ücreti (m.30/7) |
| 16. ile 45. gün arası | Geçiş ücreti ve bir kat idari para cezası, tebligat beklenmez, yüzde 25 indirim yok (m.30/1) | Geçiş ücreti ve bir kat ceza (m.30/5) |
| 45. günden sonra | Geçiş ücreti ve dört kat idari para cezası; tebliğden sonra bir ay içinde ödenir (m.30/1 ve 30/3) | Geçiş ücreti ve dört kat ceza, genel hükümlere göre tahsil (m.30/5) |
KGM yollarında 16-45. gün arasında yapılan ödemede ceza "bir kat verilmiş" sayılır ve ayrıca tebliğ edilmez; kanun bu ödemede Kabahatler Kanunu m.17/6'daki indirimin uygulanmayacağını açıkça söyler. 45. günden sonra dört kat üzerinden düzenlenen idari para cezası ise tebliğ edilir ve tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir. KGM, cezasız süre geçtikten sonra düzenlenen idari para cezasının tebliğden önce ve tebliğden sonraki 30 gün boyunca yüzde 25 indirimli uygulandığını, bu uygulamanın YİD yollarında geçerli olmadığını açıklamaktadır. Kanun 16-45. gün arasındaki bir kat ödemede indirimi dışladığı için indirim, dört kat üzerinden düzenlenen ceza bakımından anlam taşır (Kabahatler Kanunu m.17/6).
Örnek hesap, 15 Temmuz ve Osmangazi köprüleri
KGM'nin yayımladığı tarifelere göre 1. sınıf araç için 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ile Fatih Sultan Mehmet Köprüsü geçiş ücreti 59 TL'dir (1 Ocak 2026'dan itibaren geçerli tarife). Bu köprüler KGM işletimindedir. Osmangazi Köprüsü'nün 1. sınıf ücreti ise 1.170 TL'dir (1 Temmuz 2026'dan itibaren geçerli tarife) ve köprü YİD modeliyle işletilen İstanbul-İzmir otoyolunun parçasıdır. Ücretler değiştiğinde aşağıdaki tutarlar da değişir; kat kuralı değişmez.
| Ödeme zamanı | 15 Temmuz veya FSM (59 TL) | Osmangazi Köprüsü (1.170 TL) |
|---|---|---|
| İlk 15 gün | 59 TL | 1.170 TL |
| 16-45. gün | 118 TL | 2.340 TL |
| 45. günden sonra | 295 TL; ceza tebliğden sonra bir ay içinde indirimli ödenirse 236 TL | 5.850 TL; indirim yok, takip başlarsa masraflar ayrıca |
Osmangazi hesabı yalnız köprü ücreti üzerinden yapılmıştır. Otoyolun diğer kesimlerinde ücret giriş ve çıkış noktalarına göre ayrıca hesaplanır.
11 kat ceza hâlâ geçerli mi?
Hayır. 2018'e kadar ceza geçiş ücretinin on katıydı; ücretle birlikte ödenen tutar bu yüzden "11 kat" diye anılırdı. 7144 sayılı Kanun 25 Mayıs 2018'de yürürlüğe giren değişiklikle oranı dörde indirdi. 16-45. gün arasındaki bir kat aşaması ise 7417 sayılı Kanunla 5 Temmuz 2022'de eklendi. Eski oranları anlatan haberler bugünkü borcu göstermez.
KGM Yolları ile Yap-İşlet-Devret Yolları Arasındaki Fark
Borcun hangi rejime girdiği, sorgu ekranında görünen işletmeciden anlaşılır. KGM'nin ihlalli geçiş sayfası, yüzde 25 indirimin uygulanmadığı YİD projeleri olarak Avrasya Tüneli, Gebze-Orhangazi-İzmir Otoyolu, Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve Kuzey Çevre Otoyolu, Kuzey Marmara Otoyolu'nun Avrupa ve Anadolu kesimleri, Kuzey Ege Otoyolu, Ankara-Niğde Otoyolu ile 1915 Çanakkale Köprüsü'nü içeren Malkara-Çanakkale Otoyolu'nu sayar. Bursa'dan İstanbul ve İzmir yönüne kullanılan otoyol ile Osmangazi Köprüsü, Otoyol Yatırım ve İşletme A.Ş. tarafından YİD modeliyle işletilir.
| KGM'nin işlettiği yol | YİD yolu | |
|---|---|---|
| Cezayı veren | KGM | İşletici şirket |
| Niteliği | İdari para cezası (Kabahatler Kanunu uygulanır) | Genel hükümlere göre tahsil edilen, özel hukuka yakın ceza |
| Bildirim | Dört kat ceza tebliğ edilir | Dört kat ceza için en az 15 gün önceden SMS, e-posta, ihbarname veya e-Devlet gibi bir yolla bilgi verilir |
| Yüzde 25 indirim | Dört kat cezada var, bir kat ödemede yok | Yok |
| Ödenmezse | Vergi dairesi 6183 sayılı Kanuna göre takip eder | İşletici icra takibi başlatır |
| Muayene, satış ve devir | Borç ödenmeden yapılmaz (m.30/4) | Kanunda bu yönde hüküm yok |
| İtiraz | Sulh ceza hâkimliği | Adli yargıda, icra hukuku yollarıyla |
Ayrımın kaynağı Anayasa Mahkemesi'nin E.2017/166, K.2018/8 sayılı kararıdır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin aktardığı bu karara göre işletme hakkı devredilen yollarda ücretsiz geçiş kabahat olarak nitelendirilmemiştir ve bu ceza, idari para cezalarından farklı, özel hukuka yaklaşan "kendine özgü (sui generis)" bir yaptırımdır (Yargıtay 4. HD, E.2021/23461, K.2021/9283, 29.11.2021). Maddenin dokuzuncu fıkrası da muayene, satış ve devir yasağını içeren dördüncü fıkrayı yalnız KGM'nin işlettiği yollara uygular.
HGS Bakiyesi Yetersizse veya Etiket Okunmazsa Ne Olur?
KGM'nin açıklamasına göre araç plakasına kayıtlı bir HGS hesabı ihlalli geçişten önce açılmışsa ya da geçişten sonraki 15 gün içinde açılırsa, geçiş ücreti cezasız dönem içinde bu hesaptan otomatik olarak çekilmeye çalışılır. Bunun için etiketin plakaya kayıtlı ve ön cama usulüne uygun yapıştırılmış olması, araçta tek bir etiket bulunması ve hesapta bakiye sorunu olmaması gerekir. Otomatik tahsilatın yapılamaması ise araç sahibinin ödeme sorumluluğunu kaldırmaz.
"Hesabımda para vardı" savunması tek başına yeterli olmayabilir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin incelediği bir dosyada araç sahibi HGS hesabında yeterli bakiye bulunduğunu savunmuş, tüketici mahkemesi bankanın işlemlerinden kaynaklanan hatanın, bankacılık sözleşmesinin tarafı olmayan işletici şirkete karşı ileri sürülemeyeceğini kabul etmiştir. Yargıtay ise 15 gün içinde ödenmeyen geçişte araç sahibinin, 2021'deki geçiş için ayrıca bildirim yapılmasına gerek olmadan geçiş ücreti ile dört kat cezadan sorumlu olduğunu belirterek ceza kısmının reddini kanun yararına bozmuştur (Yargıtay 3. HD, E.2022/7984, K.2023/1968, 20.06.2023). Bakiye varken tahsilat yapılmadıysa sorun, araç sahibi ile banka veya PTT arasında ayrıca çözülür.
KGM yollarında Yönetmelik, şerit ve mesafe kaynaklı hatalarda ücretin nasıl hesaplanacağını da düzenler:
- Sürücünün kendi ödeme sistemine ait şeritler dışındaki bir çıkış şeridini kullanması hâlinde cezalı geçiş ücreti tahakkuk ettirilir (m.10/2).
- Sürücüden kaynaklanan nedenle giriş veya çıkış bilgisi yoksa en uzak mesafe ücreti uygulanır; buna geçişten itibaren 45 gün içinde Ana Kontrol Merkezine itiraz edilebilir (m.10/3).
- Çıkış, girişten 12 saat sonra yapılırsa ya da aynı noktadan girip çıkılırsa (U dönüşü) en uzun mesafe ücreti alınır (m.10/4 ve 10/5).
Ceza Kime Gelir? Satılan, Kiralık ve Şirket Araçları
Kanun ve Yönetmelik muhatap olarak "araç sahibi"ni gösterir; Yönetmelik m.9/2 ödemesiz geçiş ücretinin ödenmesinden araç sahibinin sorumlu olduğunu açıkça yazar. Esas alınan, geçiş tarihinde aracın kimin adına kayıtlı olduğudur.
- Satılan araç: Satıştan önceki geçişlerin borcu satıcıya, satıştan sonrakiler alıcıya aittir. Satıştan sonraki bir geçiş size yöneltilmişse noter satış belgesi ile devrin geçişten önce yapıldığı gösterilir; noter satışı yapılmayan araçta bu belge bulunmadığından borç sicildeki malike gelmeye devam eder. KGM yollarına ait ücret ve ceza ödenmeden araç muayene edilmez, satılamaz ve devredilemez (m.30/4); bu nedenle satıştan önce sorgu yapmak gerekir. e-Devlet'teki TCKN'ye bağlı sorgu, geçmişte sahibi olduğunuz araçların borçlarını da gösterir.
- Kiralık ve leasingli araç: 7574 sayılı Kanunla KTK m.116'ya eklenen ve cezanın kiracı adına düzenlenmesini sağlayan fıkra, trafik kural ihlallerine ilişkin idari para cezası tutanakları içindir; 6001 sayılı Kanun'da buna benzer bir hüküm yoktur. Yargıtay, finansal kiralamayla kullandırılan araçta ihlalli geçiş alacağı için takibin araç sahibi kiralayana yöneltilebileceğine, kiralayanın ödediğini sözleşmeye dayanarak kiracıdan isteyebileceğine karar vermiştir (Yargıtay 4. HD, E.2021/24754, K.2022/39, 10.01.2022). Kısa süreli kiralamada da muhatap, aracın kayıtlı sahibi olan kiralama şirketidir; borcun kiracıya yansıtılması kira sözleşmesine bağlıdır. Kiralık araçta kazadan doğan sorumluluğun farklı kurallara bağlı olduğu kiralık araçla kaza sorumluluğu yazısında anlatılır.
- Şirket aracı: Borç, aracı kim kullanmış olursa olsun aracın kayıtlı olduğu şirkete gelir. Şirketin bu tutarı çalışana yansıtıp yansıtamayacağı iş ilişkisinin kurallarına bağlıdır; plaka cezalarındaki aynı soru şirket aracıyla trafik kazası yazısında ele alınmıştır.
- Araç sahibinin ölümü: KGM yollarında cezalı geçiş yapan gerçek kişi araç sahibi ölmüşse mirasçılardan yalnız cezasız geçiş ücreti alınır; başvuruya ölüm belgesi eklenir (Yönetmelik m.9/2).
İhlalli Geçiş Borcu Nasıl Sorgulanır ve Ödenir?
Türkiye plakalı araçlar için sorgu e-Devlet'tedir. Plakaya bağlı hizmet şu an sahibi olduğunuz araçların geçiş ve borçlarını, TCKN'ye bağlı hizmet ise geçmişte ve şu an sahibi olduğunuz bütün araçların ihlalli geçişlerini gösterir. KGM, işlettiği yollardaki son 15 güne ait geçişlerin sorgu sayfasına henüz yansımamış olabileceğini belirtir. Bu nedenle gişeden ödemesiz geçtiğinizi düşünüyorsanız sorguyu birkaç gün arayla tekrarlamak gerekir.
En kısa yol, plakaya kayıtlı HGS hesabına bakiye yüklemek ya da 15 gün içinde HGS hesabı açtırmaktır. KGM yollarındaki borç ve henüz tebliğ edilmemiş ceza, KGM'nin ihlalli geçiş sorgulama sayfasından ve e-Devlet üzerinden kredi kartıyla da ödenebilir. YİD yollarında ödeme, işletici şirketin internet sitesi ve anlaştığı bankalar üzerinden yapılır.
Ödenmezse Ne Olur? Tebligat, Vergi Dairesi ve İcra Takibi
KGM yollarında dört kat idari para cezası ile geçiş ücreti tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen ücret ve ceza, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'a göre vergi dairesince takip edilir (m.30/3). Vergi dairesinin göndereceği ödeme emrine karşı izlenecek yol ödeme emrine itiraz yazısında anlatılır. Borç ödenene kadar aracın muayenesi, satışı ve devri de yapılamaz; muayenesi geçen aracın ayrıca karşılaşacağı yaptırım için muayenesiz araç cezası yazısına bakılabilir.
YİD yollarında 45. günden sonra istenecek dört kat ceza için kanun, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde kayıtlı bilgilerle en az 15 gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname veya e-Devlet bildirimi gibi yollardan en az biriyle bilgi verilmesini ister. Bu bildirim şartı 7417 sayılı Kanunla 2022'de eklenmiştir; yukarıdaki Yargıtay kararları bu tarihten önceki geçişlere ilişkindir. İşletici, 15 günlük süre içinde ödenmeyen geçişleri ayrıca en yakın trafik kuruluşuna bildirir (m.30/6). Borç ödenmezse işletici şirket ilamsız icra takibi başlatır. Yargıtay, işleticinin bu takibi kendi yerleşim yerindeki icra dairesinde de yapabileceğine karar vermiştir (Yargıtay 4. HD, E.2021/23461, K.2021/9283). İşletmecilerin KGM sayfasındaki açıklamalarına göre takip başlarsa yargılama ve takip masrafları, avukatlık ücreti ve faiz de istenir.
Yabancı plakalı araçlar için 29 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete'de yeni bir yönetmelik yayımlandı. Buna göre KGM yollarındaki ceza, idari yaptırım kararının düzenlendiği tarihte tebliğ edilmiş sayılır; borç ödenmeden aracın yurt dışına çıkışına gümrük idaresince izin verilmez ve YİD yollarına ait borçlar da gümrük kapısında tahsil edilebilir. Yabancı plakalı araçla kazada izlenecek yol ise yabancı plakalı araç kazası yazısındadır.
İhlalli Geçiş Cezasına İtiraz Nasıl Yapılır?
KGM'nin verdiği ceza bir idari para cezası olduğu için Kabahatler Kanunu'nun başvuru yolu uygulanır: ceza kararının tebliğinden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine dilekçeyle başvurulur; süre kaçırılırsa karar kesinleşir (m.27/1). Kanun, ödeme yapılmasının itiraz hakkını etkilemediğini de söyler (m.17/6). Sürenin hesabı ve dilekçe düzeni trafik cezasına itiraz yazısında ayrıntılı anlatılmıştır. Yönetmelik, kamera görüntülerinin incelenmesini gerektiren itirazların geçiş ücreti ve cezanın ödenmesini durdurmadığını ayrıca belirtir (m.9/4).
YİD işleticisinin istediği ceza için sulh ceza hâkimliği yolu kapalıdır. Yargıtay 7. Ceza Dairesi, işletici şirketin ihlalli geçiş ihtarnamesine karşı başvuruyu kabul eden sulh ceza hâkimliği kararını kanun yararına bozmuş; bu cezanın "5326 sayılı Kanun kapsamında itirazı kabil bir karar olmadığı" ve başvurunun görev yönünden reddedilmesi gerektiği gerekçesini benimsemiştir (Yargıtay 7. CD, E.2023/18144, K.2026/3903, 06.04.2026). Uyuşmazlık Mahkemesi de Otoyol Yatırım ve İşletme A.Ş.'nin düzenlediği ceza ihtarnamesinin iptali için açılan davada, Bursa 4. İdare Mahkemesi'nin başvurusu üzerine idari yargının değil adli yargının görevli olduğuna karar vermiştir (E.2021/426, K.2021/452, 20.09.2021).
Bu yollarda itiraz, icra hukuku araçlarıyla yapılır. İşletici icra takibi başlatırsa ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine itiraz edilir (İİK m.62); itiraz başka bir icra dairesine verilirse o daire itirazı yetkili daireye gönderir. Takip itirazla durursa işletici itirazın iptali davası açabilir. Yargıtay'ın incelediği dosyalarda bu davalar, araç sahibi tüketici olduğunda tüketici mahkemesinde, araç sahibi bir banka olduğunda asliye ticaret mahkemesinde görülmüştür. Borçlu olmadığını düşünen kişi, takipten önce veya takip sırasında menfi tespit davası da açabilir (İİK m.72). Her iki rejimde öne çıkan itiraz sebepleri şunlardır:
- Geçiş tarihinde aracın satılmış olması (noter satış belgesi).
- Görüntüdeki aracın marka, model veya renginin sizin aracınızla uyuşmaması; plakanın yanlış okunması ya da kopyalanması.
- Ücretin ilk 15 gün içinde ödendiği veya HGS hesabından çekildiği (dekont, hesap hareketi).
- Aynı geçiş için ücretin iki kez istenmesi ya da hatalı sınıftan hesaplanması.
- YİD yollarında dört kat ceza için kanunun aradığı bildirimin yapılmamış olması.
HGS İhlalli Geçiş Cezası Hakkında Sık Sorulan Sorular
HGS ihlalli geçiş cezası ne kadar?
Tutar sabit değildir, geçiş ücretine göre hesaplanır. İlk 15 günde yalnız ücret, 16-45. gün arasında ücret ve bir kat ceza, 45. günden sonra ücret ve dört kat ceza ödenir. Örneğin 59 TL'lik bir köprü geçişinde bu tutarlar sırasıyla 59, 118 ve 295 TL'dir.
İhlalli geçiş cezasız nasıl ödenir?
Geçişi izleyen 15 gün içinde plakanıza kayıtlı HGS hesabına yeterli bakiye yükleyerek ya da yeni HGS hesabı açtırarak ücretin otomatik çekilmesini sağlayabilirsiniz. Borç ayrıca e-Devlet, KGM'nin ihlalli geçiş sayfası veya YİD yollarında işletici şirketin ödeme kanallarından da ödenebilir.
HGS hesabımda bakiye vardı ama ihlalli geçiş göründü, ne yapmalıyım?
Önce 15 gün dolmadan borcu sorgulayın ve hesabın plakaya kayıtlı, etiketin tek ve ön camda olduğunu kontrol edin. Otomatik tahsilatın yapılamaması araç sahibinin sorumluluğunu kaldırmaz; banka veya PTT kaynaklı bir hata varsa bunu o kurumla ayrıca çözmek gerekir.
Sattığım aracın ihlalli geçiş cezası bana mı gelir?
Satıştan önceki geçişlerin borcu size, sonraki geçişlerin borcu alıcıya aittir. Satıştan sonraki bir geçiş size yöneltilmişse noter satış belgesiyle itiraz edilir. KGM yollarına ait borç ödenmeden aracın satışı ve devri yapılamaz.
Köprü ve otoyol cezası ödenmezse ne olur?
KGM yollarında dört kat idari para cezası tebliğ edilir, bir ay içinde ödenmezse vergi dairesi takip eder ve araç muayeneden geçemez. YİD yollarında işletici şirket icra takibi başlatır ve takip masrafları, avukatlık ücreti ile faiz de istenebilir.
İhlalli geçiş cezasına nereye itiraz edilir?
KGM'nin verdiği cezaya tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur. Osmangazi, Kuzey Marmara veya Avrasya Tüneli gibi YİD yollarındaki cezaya sulh ceza hâkimliğinde itiraz edilemez; icra takibine yedi gün içinde itiraz edilir ve uyuşmazlık adli yargıdaki hukuk mahkemesinde çözülür.
İhlalli geçiş ehliyete ceza puanı olarak işlenir mi?
Hayır. Yaptırım 6001 sayılı Kanun'da düzenlenir ve bu kanun ceza puanı ya da sürücü belgesinin geri alınması gibi bir sonuç öngörmez. Ceza sürücüye değil araç sahibine yönelir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir.