
Mirası reddeden destekten yoksun kalma tazminatı isteyebilir. Bu tazminat ölenin mirasından değil, destek gören kişinin kendi zararından doğar. Bu yüzden mirasçı olmak şart değildir, reddi miras da dava hakkını ortadan kaldırmaz. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu bu sonucu mirası reddeden eş bakımından açıkça kabul etmiştir. Ret ise ölenin kendi malvarlığına ait alacaklardan vazgeçmek anlamına gelir. Bu yazı yalnız reddin tazminat hakkına etkisini anlatır.
Hak sahiplerinin tamamı için destekten yoksun kalma tazminatını kimlerin isteyebileceği yazısına, tazminatın hesabı ve davası için destekten yoksun kalma tazminatı yazısına bakılabilir. Kardeşin durumu ayrıca kardeş destekten yoksun kalma tazminatı alabilir mi yazısında ele alınmıştır.
Mirası Reddeden Destekten Yoksun Kalma Tazminatı İsteyebilir mi
İsteyebilir, çünkü Türk Borçlar Kanunu m.53/3 ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin uğradığı kayıpları tazmin edilecek zarar sayar ve mirasçılıktan söz etmez. Zarar, desteğin kesilmesiyle hak sahibinin kendi malvarlığında doğar. Tazminatı doğuran olay, kişinin mirasçı olması değil, ölenin düzenli yardımının ölüm yüzünden sona ermesidir.
Bu ayrım pratikte önemlidir. Mirasçı olup ölenden hiç yardım görmemiş bir kişi tazminat alamaz. Buna karşılık ölenle birlikte yaşayıp geçimini ondan sağlayan ve mirası reddeden kişi, destek ilişkisini ispat ederse tazminat alabilir.
Yargıtay Mirası Reddeden Hak Sahibi Hakkında Ne Diyor
Konuda iki karar öne çıkıyor.
Hukuk Genel Kurulu, E. 2007/4-222, K. 2007/222, T. 18.04.2007. Dava, trafik kazasında ölen sürücünün eşi tarafından açılmıştı. Eş, davanın başında mirasçı olduğunu gösteren bir veraset ilamı sunmuş, sonradan mirası reddettiği ve yeni düzenlenen veraset belgesinde mirasçı görünmediği anlaşılmıştı. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi bu durumda talebi Medeni Kanun m.2 dürüstlük kuralına aykırı bulmuştu. Daireye göre eş, mirası reddederek karşı tarafa borç ödemekten kurtulacak, ama ölen eşi nedeniyle tazminat da alacaktı. Hukuk Genel Kurulu bu görüşe katılmadı ve oyçokluğuyla direnme kararını yerinde buldu. Genel Kurul, tazminatın ölenin kişiliğinden doğup mirasçılara geçen bir hak değil, hak sahiplerinin kendisinden doğan bağımsız bir hak olduğunu belirtti. Karara göre ölenle davacı arasında mirasçılık, akrabalık ya da kanuni veya akdi bir bakım yükümlülüğü bulunması gerekmiyor ve mirasın reddedilmiş olması davanın açılmasına ve esastan karara bağlanmasına engel değil. Genel Kurul, dürüstlük kuralı gerekçesine ayrıca cevap yazmamış, hakkın niteliğinden hareket etmiştir. Bu karar tazminatın miktarını değil, davanın dinlenip dinlenmeyeceğini çözdü; tutar yönünden dosya Özel Daireye gönderildi.
4. Hukuk Dairesi, E. 2018/2928, K. 2019/2868, T. 15.05.2019. Burada ölenin anne babası ve eşi, ölenin mirasını kayıtsız şartsız reddetmişti. Mahkeme, ölenin yeni evlendiği için düğün borcu bulunduğunu, kazancını yakınlarına harcamayıp borçlarına ayıracağını ve bu yüzden destek zararı doğmayacağını söyleyerek davayı reddetmişti. Daire bu gerekçeyi yerinde bulmadı. Mirasın reddinin davaya engel olmadığını, desteğin borcu olmasının da tazminatın reddini gerektirmediğini belirtti. Dosyada davacıların ölenle aynı evde yaşadığı ve evin geçimini onun sağladığı tanıklarla gösterildiğinden, karar bozuldu. Yani ölenin borçlu olması ve mirasın reddedilmesi tek başına destek zararını ortadan kaldırmaz.
Reddi Miras Neden Yapılır, Hak Sahibine Etkisi Nedir
Mirasın reddi çoğu zaman ölenin borçlarından kaçınmak için tercih edilir. Medeni Kanun m.599 uyarınca mirasçılar, mirası bir bütün olarak kazanır; ölenin alacaklarını ve diğer malvarlığı haklarını kazandıkları gibi borçlarından da kişisel olarak sorumlu olurlar. Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse, miras reddedilmiş sayılır (m.605/2). Aksi hâlde miras üç ay içinde reddedilir (m.606); süresinde reddetmeyen ya da tereke işlemleriyle ret hakkını kaybeden mirasçı mirası kayıtsız şartsız kazanmış olur (m.610). Ret süresi ve usulü için reddi miras nasıl yapılır yazısına bakılabilir.

Bu nedenle ölenin borcu varsa ret ile destek tazminatı birbirinin alternatifi değildir. Aile, borçlardan kurtulmak için mirası reddedip tazminat davasına devam edebilir.
Mirası Reddeden Hangi Hakları Kaybeder
Ret, mirasçılık sıfatını ortadan kaldırdığı için ölenin malvarlığına ait haklar reddeden bakımından sona erer. Aşağıdaki tablo ayrımı özetler.

| Kalem | Mirası reddeden alabilir mi | Dayanak |
|---|---|---|
| Destekten yoksun kalma tazminatı | Alabilir, mirasçılık aranmaz | TBK m.53/3, HGK 2007/222, 4. HD 2019/2868 |
| Yakın olarak manevi tazminat | Alabilir, yakının kendi hakkıdır | TBK m.56/2 |
| Cenaze gideri | Gideri kendisi ödediyse alabilir | TBK m.53/1 |
| Ölenin kendi malvarlığına ait alacakları | Mirasçı sıfatı olmadığı için alamaz | TMK m.599 |
Son satır, ölenin kendi zararı olarak doğmuş alacaklar içindir. Ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ve çalışma gücü kayıpları TBK m.53/2 kapsamında zarar sayılır. Bu alacaklar ölenin malvarlığında doğduğundan, TMK m.599 gereği ancak mirasçılara geçer. Mirası reddeden bunlara ortak olamaz. Ölenin kendi manevi tazminat talebinin mirasçılara geçişi bu yazının konusu değildir.
Cenaze gideri destek tazminatından ayrı bir kalemdir. TBK m.53/1 talep sahibini belirtmez; zarar harcamayı yapanın malvarlığında doğar. Mirası reddeden kişi gideri karşıladıysa faturalarla isteyebilir. Ayrıntısı ölümlü trafik kazasında cenaze giderleri yazısındadır. Manevi tazminatın ölçütleri için trafik kazasında manevi tazminat yazısına bakılabilir.
Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Mirasçılara Geçer mi
Burada iki ayrı soru karışıyor. Birincisi, hak sahibinin tazminatı ölenin mirasçılarına ölenden geçen bir hak olup olmadığıdır. Hukuk Genel Kurulu kararına göre geçen bir hak değildir: tazminat miras bırakanın şahsından doğup mirasçılara geçmez, doğrudan destekten yoksun kalan kişilerin kendisinden doğar. Dolayısıyla ölenin mirasçısı olmak bu tazminatı kendiliğinden vermez, mirasçı olmamak da engel değildir.
İkincisi, hak sahibinin kendisi dava sırasında ya da öncesinde ölürse hakkın onun mirasçılarına ne olacağıdır. Bu yazıda incelenen kararlar bu soruyu ele almamıştır. Böyle bir durumda sonuç, hak sahibinin ölüm tarihi, davanın aşaması ve zararın doğum zamanına göre dosya üzerinden değerlendirilmelidir. Ölenin kimlerden oluşan ailesinin hangi haklara sahip olduğu için trafik kazasında ölen kişinin ailesinin hakları yazısı genel çerçeveyi verir.
Sigorta Başvurusunda Veraset İlamı ve Ret
Sigortacılar başvuruda sıklıkla veraset ilamı ister. Bu belge, başvuranın ölenle yakınlığını göstermeye yarar. Destek tazminatı mirasçılığa bağlı olmadığı için ilam hak sahipliğinin şartı değildir; ilam alınamıyorsa nüfus kayıtları ve destek belgeleri kullanılır. Hukuk Genel Kurulu'nun incelediği olayda da mirası reddeden eşin yeni veraset belgesinde mirasçı görünmemesi davanın esasına girilmesine engel olmamıştır. Zorunlu trafik sigortasına başvuru süreci ölümlü kazada sigortadan para alma yazısında, veraset ilamının nasıl alındığı mirasçılık belgesi veraset ilamı yazısında anlatılmaktadır.
Mirası Reddeden Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Hakkında Sık Sorulan Sorular
Mirası reddeden destekten yoksun kalma tazminatı isteyebilir mi?
İsteyebilir. Destekten yoksun kalma tazminatı hak sahibinin kendi zararından doğar, mirasçılığa bağlı değildir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, mirasın reddedilmiş olmasının davanın açılmasına ve esastan karara bağlanmasına engel olmadığını kabul etmiştir.
Destekten yoksun kalma tazminatı mirasçılara geçer mi?
Hak sahibinin kendi zararı olduğu için ölenden mirasçılarına geçen bir alacak değildir. Ölen kişinin mirasçısı olmak da tek başına bu tazminatı doğurmaz. Hak sahibi dava sırasında ölürse sonucun ne olacağı bu yazıda anlatılan kararlarda ele alınmadığından dosyaya göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Reddi miras destekten yoksun kalma tazminatını etkiler mi?
Etkilemez. Reddi miras mirasçılık sıfatını ve ölenin malvarlığı üzerindeki hakları ortadan kaldırır. Hak sahibinin ölenin desteğinden yoksun kalması nedeniyle doğan kendi alacağına dokunmaz.
Mirası reddeden cenaze giderini isteyebilir mi?
Gideri kendisi ödemişse isteyebilir. TBK m.53/1 cenaze giderlerini ölüm hâlinde uğranılan zararlar arasında sayar ve mirasçılık aramaz. Zarar, harcamayı yapanın malvarlığında doğduğundan fatura ve dekontların o kişi adına olması önemlidir.
Mirası reddeden manevi tazminat isteyebilir mi?
İsteyebilir. TBK m.56/2 ölüm hâlinde ölenin yakınlarına da manevi tazminat verilebileceğini söyler. Bu hak yakının kendi hakkıdır ve mirasçılık sıfatına bağlı değildir.
Sigorta başvurusunda reddi miras belgesi sorun olur mu?
Reddin başvuruyu engellediğini gösteren bir kaynak yoktur. Sigortacıların veraset ilamı istemesi, başvuranın ölenle ilişkisini göstermeye yöneliktir. Mirası reddeden kişi kimlik ve yakınlığı nüfus kaydıyla, desteği de belgelerle gösterir.
Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu. Sigorta hukuku, trafik kazası, iş kazası tazminatı, bedeni hasar dosyaları ve nitelikli hesaplama alanlarında çalışıyor.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir.
