Doğum İzni ve Süt İzni Kaç Gün? Hamilelikte İşten Çıkarılma

Doğum izni, işçide ve kadın memurda doğumdan önce sekiz, doğumdan sonra on altı hafta olmak üzere toplam yirmi dört haftadır; çoğul gebelikte doğum öncesi süreye iki hafta eklenir. Bu süre 7578 sayılı Kanunla 1 Mayıs 2026'dan itibaren uzatıldı, daha önce doğum sonrası süre sekiz haftaydı. Süt izni bir yaşından küçük çocuk için günde toplam bir buçuk saattir; kadın memurda ilk altı ayda günde üç saattir. Eşi doğum yapan işçiye on gün ücretli izin verilir. Gebelik ve doğum iş sözleşmesini feshetmek için geçerli sebep sayılmaz.

Yazıda doğum öncesi ve sonrası izin, doktor raporuyla aktarma, ücretsiz izin, yarım çalışma ve kısmi çalışma, süt izni, memurun hakları, hamilelikte işten çıkarma, gece çalışması ve doğum sonrası istifa sırasıyla anlatılıyor. Kanun maddeleri 27 Ekim 2026'da Mevzuat Bilgi Sistemi'ndeki güncel metinlerden ve 1 Mayıs 2026 tarihli, 33240 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7578 sayılı Kanun'dan okunarak aktarıldı. Eşin doğumundaki izin ve diğer olaya bağlı izinler mazeret izni kaç gün yazısında ayrıca ele alınıyor.

Doğum İzni Kaç Hafta Sürer, 7578 Sayılı Kanunla Ne Değişti?

İş Kanunu'nun 74. maddesine göre kadın işçilerin doğumdan önce sekiz ve doğumdan sonra on altı hafta olmak üzere toplam yirmi dört hafta çalıştırılmamaları esastır. Çoğul gebelikte doğumdan önceki sekiz haftalık süreye iki hafta eklenir. 7578 sayılı Kanunun 15. maddesi doğum sonrası süreyi sekizden on altıya, toplam süreyi on altıdan yirmi dörde çıkardı; doktor onayıyla doğumdan önce çalışılabilecek süreyi de üç haftadan iki haftaya indirdi. Değişiklik 1 Mayıs 2026'da yürürlüğe girdi. Madde iş sözleşmesiyle çalışan, kanun kapsamında olan veya olmayan her işçiye uygulanır.

Kanunun geçici 1. maddesi, eski mevzuata göre analık izin süresi dolmuş ancak 1 Nisan 2026 itibarıyla doğumdan itibaren yirmi dört haftayı henüz tamamlamamış personele, yürürlük tarihinden itibaren on iş günü içinde talep etmeleri hâlinde sekiz hafta ilave analık izni verilmesini öngörür. Talep süresi kapandığı için bugün doğum yapanlar yirmi dört haftadan doğrudan yararlanır.

Tablo, işçiye ve devlet memuruna tanınan doğumla ilgili hakları yan yana gösterir. Memur sütunu 657 sayılı Kanunun 104, 108 ve ek 43. maddelerine dayanır.

Hak	İşçi (4857 sayılı Kanun)	Memur (657 sayılı Kanun)
Analık izni	Doğum öncesi 8, sonrası 16 hafta, toplam 24 hafta (m.74)	Doğum öncesi 8, sonrası 16 hafta, toplam 24 hafta (m.104/A)
Çoğul gebelik	Doğum öncesine 2 hafta eklenir	Doğum öncesine 2 hafta eklenir
Üç yaşından küçük çocuğu evlat edinme	Teslimden itibaren 8 hafta	Teslimden itibaren 8 hafta
Koruyucu aile olma	İsteğe bağlı 10 gün ücretsiz izin	İsteğe bağlı 10 gün izin
Analık izninden sonra uzun izin	6 aya kadar ücretsiz izin	24 aya kadar aylıksız izin (m.108/B)
Yarım çalışma	1. doğumda 60, 2. doğumda 120, sonrakinde 180 gün	1. doğumda 2, 2. doğumda 4, sonrakinde 6 ay (m.104/F)
Süt izni	1 yaşından küçük çocuk için günde 1,5 saat	İlk 6 ay günde 3 saat, sonraki 6 ay günde 1,5 saat
Eşin doğumu	10 gün ücretli izin (ek m.2)	10 gün babalık izni (m.104/B)

Doğumda veya doğum sonrasında annenin ölümü hâlinde işçide doğum sonrası kullanılamayan süreler babaya kullandırılır; memurda isteği üzerine memur olan babaya anne için öngörülen süre kadar izin verilir.

Doğum İzni Doktor Raporuyla Nasıl Aktarılır, Doğumdan Önce Çalışılabilir mi?

Sağlık durumu uygunsa, doktorun onayıyla kadın işçi isterse doğumdan önceki iki haftaya kadar işyerinde çalışabilir. Çalıştığı süreler doğum sonrası sürelere eklenir; toplam yirmi dört hafta kısalmaz, yalnız dağılımı değişir. Memurda aynı hak, beklenen doğum tarihinden sekiz hafta öncesine kadar çalışmaya uygun olduğunu tabip raporuyla belgeleyen kadın memur için geçerlidir. Erken doğumda doğumdan önce kullanılamayan süreler doğum sonrasına eklenir.

Kanun ayrıca bu sürelerin işçinin sağlık durumuna ve işin özelliğine göre doğumdan önce ve sonra gerekirse artırılabileceğini, sürelerin hekim raporuyla belirtileceğini söyler. Hamilelik süresince kadın işçiye periyodik kontroller için ücretli izin verilir. Hekim raporu gerekli görürse hamile işçi sağlığına uygun daha hafif işlerde çalıştırılır ve ücretinde indirim yapılamaz. Gebe veya doğum yapmış kadını izin sürelerinde çalıştıran ya da ücretsiz izin hakkını vermeyen işverene İş Kanunu'nun 104. maddesi uyarınca idari para cezası verilir.

Doğum İzninde Maaş mı, Analık Ödeneği mi Alınır?

Kanun yirmi dört haftalık sürede işverene ücret ödeme yükümlülüğü getirmez; ücretin yerine SGK analık hâlinde geçici iş göremezlik ödeneği verir. 5510 sayılı Kanunun 18. maddesine göre sigortalı kadının doğumdan önceki bir yıl içinde en az doksan gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması gerekir. Ödenek doğumdan önceki sekiz ve sonraki on altı haftalık sürede, çoğul gebelikte doğum öncesine iki hafta eklenerek, çalışılmayan her gün için verilir. Doktor onayıyla doğuma iki hafta kalıncaya kadar çalışan kadın için bu süreler doğum sonrası istirahat süresine eklenir.

Ödemenin takvimi ve yatmadığında yapılacaklar için rapor parası ne zaman yatar, tutar için rapor parası hesaplama sayfasına bakılabilir. Çocuk yaşarsa ayrıca 5510 sayılı Kanunun 16. maddesindeki emzirme ödeneği verilir; tutarı Kurum tarifesiyle belirlendiği için burada yazılmadı. Analık izninde geçen günler yıllık izin hakkının hesabında çalışılmış sayılır (İş K. m.55/b); izin ücretinin hesabı yıllık izin ücreti yazısında anlatılıyor.

Doğum İzni Sonrası Altı Aya Kadar Ücretsiz İzin Nasıl Kullanılır?

İsteği hâlinde kadın işçiye yirmi dört haftalık sürenin, çoğul gebelikte yirmi altı haftalık sürenin tamamlanmasından sonra altı aya kadar ücretsiz izin verilir. Hak, üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinme hâlinde eşlerden birine veya evlat edinene de tanınır. Bu süre yıllık ücretli izin hakkının hesabında dikkate alınmaz. Kanun izni "isteği halinde" verilecek bir hak olarak düzenler; yine de başlangıç ve bitiş tarihlerini işverene yazılı bildirmek sonradan çıkabilecek devamsızlık iddiasını önler. Bu sürede işveren ücret ödemez.

Yarım Çalışma İzni, Yarım Çalışma Ödeneği ve Kısmi Süreli Çalışma Nedir?

İş Kanunu'nun 74. maddesi, doğum sonrası analık izninin bitiminden itibaren çocuğun bakımı için kadın işçiye ve üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen kadın veya erkek işçiye, istekleri hâlinde haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz izin verilmesini düzenler. Süre birinci doğumda altmış, ikinci doğumda yüz yirmi, sonraki doğumlarda yüz seksen gündür; çoğul doğumda otuzar gün eklenir, çocuk engelli doğmuşsa üç yüz altmış gündür. Çocuğun hayatta olması şarttır; bu dönemde süt izni hükümleri uygulanmaz.

Yarım çalışma süresince İşsizlik Sigortası Fonu'ndan yarım çalışma ödeneği ödenir. 4447 sayılı Kanunun ek 5. maddesine göre günlük miktar günlük asgari ücretin brüt tutarı kadardır. Ödenek için doğum veya evlat edinme tarihinden önceki son üç yılda adına en az 600 gün işsizlik sigortası primi bildirilmiş olması, haftalık çalışma süresinin yarısı kadar fiilen çalışılması ve analık izninin bittiği tarihten itibaren 30 gün içinde Kuruma yarım çalışma belgesiyle başvurulması gerekir. Mücbir sebep yoksa gecikilen süre, hak kazanılan toplam süreden düşülür.

Yarım çalışma bittikten sonra da ebeveynlerden biri, İş Kanunu'nun 13. maddesinin beşinci fıkrasına göre çocuğun mecburi ilköğretim çağının başladığı tarihi takip eden ay başına kadar kısmi süreli çalışma talep edebilir. Talep işveren tarafından karşılanır ve geçerli fesih nedeni sayılmaz. Hak kullanmak veya tam zamanlıya dönmek isteyen işçi bunu en az bir ay önce yazılı bildirir. Ebeveynlerden birinin çalışmaması hâlinde çalışan eş bu talepte bulunamaz.

Süt İzni Günde Kaç Saat, Çocuk Kaç Yaşına Kadar Kullanılır?

İş Kanunu'nun 74. maddesine göre kadın işçilere bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için günde toplam bir buçuk saat süt izni verilir. Hangi saatler arasında ve kaça bölünerek kullanılacağını işçi kendisi belirler. Süre günlük çalışma süresinden sayıldığı için çalışılmış kabul edilir ve ücretten kesilmez; çocuk bir yaşını doldurana kadar sürer.

Gebe ve emziren çalışanlara ilişkin yönetmelik, emziren çalışanın doğum izninin bitiminde işe başlamadan önce çalışmasına engel durumu olmadığının raporla belirlenmesini öngörür. Aynı yönetmelik yüz ila yüz elli kadın çalışanı olan işyerlerinde işyerine en çok 250 metre uzaklıkta emzirme odası, yüz elliden çok kadın çalışanı olan işyerlerinde yurt veya kreş kurulmasını zorunlu tutar. Kadın çalışan sayısı belediye ve mücavir alan sınırları içindeki bütün işyerlerinin toplamıyla hesaplanır. Oda ya da kreş bulunmaması süt izninin kullanılmasına engel olmaz.

Memurda Doğum İzni ve Süt İzni Kaç Gün?

657 sayılı Kanunun 104. maddesinin (A) fıkrası kadın memura yirmi dört hafta analık izni tanır. Üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen memura sekiz hafta, koruyucu aile olan memura on gün izin verilir. Eşi doğum yapan memura isteği üzerine on gün babalık izni verilir. 104/G fıkrasına göre bu izinlerde fiilî çalışmaya bağlı ödemeler dışında mali haklara ve sosyal yardımlara dokunulmaz.

(D) fıkrası kadın memura analık izninin bitiminden itibaren ilk altı ayda günde üç saat, ikinci altı ayda günde bir buçuk saat süt izni verir; saatleri memur seçer. (F) fıkrasına göre kadın memur isterse analık izni bitiminde, süt izni kullanmadan, birinci doğumda iki ay, ikinci doğumda dört ay, sonraki doğumlarda altı ay günlük çalışma süresinin yarısı kadar çalışabilir; çoğul doğumda birer ay eklenir, çocuk engelli doğmuşsa süre on iki aydır. Ek 43. madde doğum yapan memura, çocuğun mecburi ilköğretim çağının başladığı tarihi takip eden ay başına kadar yarım zamanlı çalışma talebi hakkı verir; bu durumda mali haklar yarı oranında ödenir. 108/B fıkrası ise doğum yapan memura analık izninin bitiminden, eşi doğum yapan memura doğum tarihinden itibaren isteği üzerine yirmi dört aya kadar aylıksız izin verir.

Hamile İşçi İşten Çıkarılabilir mi?

İş Kanunu'nun 5. maddesi, biyolojik veya işin niteliğine ilişkin sebepler zorunlu kılmadıkça, işverenin işçiye iş sözleşmesinin yapılmasında, uygulanmasında ve sona ermesinde cinsiyet veya gebelik nedeniyle doğrudan ya da dolaylı farklı işlem yapmasını yasaklar. 18. maddenin üçüncü fıkrası da hamilelik ve doğumu, cinsiyet, medeni hâl ve aile yükümlülükleriyle birlikte geçerli fesih sebebi saymaz. Kadın işçinin 74. maddedeki çalıştırılmasının yasak olduğu sürelerde işe gelmemesi de geçerli sebep oluşturmaz.

Bu, hamile işçinin hiçbir koşulda çıkarılamayacağı anlamına gelmez. İşveren işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından, işletmenin, işyerinin ya da işin gereklerinden kaynaklanan gerçek bir sebebe dayanabilir; sebebin hamilelikle ilgisiz ve ispatlanabilir olması gerekir. Feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükü işverene aittir. 5. maddeye göre işçi, gebelik nedeniyle ayrım yapıldığı ihtimalini güçlü biçimde gösteren bir durumu ortaya koyduğunda, ispat yükü işverene geçer. Hamilelik bildirildikten kısa süre sonra gerekçesiz çıkış verilmesi veya çalışma şartlarının ağırlaştırılması bu açıdan önemli delildir.

Sağlık sebebiyle bildirimsiz fesih de sınırlıdır. 25. maddenin I-b bendine göre doğum ve gebelik gibi hâllerde işverenin bildirimsiz fesih hakkı, devamsızlığın bildirim sürelerini altı hafta aşmasından sonra doğar; doğum ve gebelikte bu süre 74. maddedeki sürenin bitiminde başlar. Yani yirmi dört haftalık izin süresi içinde bu yoldan fesih mümkün değildir.

Hamilelik Nedeniyle İşten Çıkarılırsa Hangi Süreler ve Tazminatlar Geçerlidir?

Otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerinde en az altı aylık kıdemi olan, belirsiz süreli sözleşmeyle çalışan işçi işe iade davası açabilir. İş Kanunu'nun 20. maddesine göre fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde işe iade talebiyle arabulucuya başvurmak zorunludur; anlaşma olmazsa son tutanaktan itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılır. Kanun hamilelik için ayrı bir süre tanımaz. Adım adım usul için işe iade davası ve arabuluculuk şartı yazısına bakılabilir.

Fesih geçersiz bulunur ve işçi başvurduğu hâlde bir ay içinde işe başlatılmazsa, 21. maddeye göre işveren en az dört, en çok sekiz aylık ücret tutarında tazminat öder; kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için en çok dört aya kadar ücret ve diğer haklar da ödenir. Otuzdan az işçi çalıştıran işyerinde veya altı aydan az kıdemde işe iade davası açılamaz; bu işçi 5. maddedeki dört aya kadar ücret tutarındaki tazminatı ve yoksun bırakıldığı hakları isteyebilir. 17. madde de 18 ila 21. maddelerin kapsamı dışındaki işçi için fesih hakkının kötüye kullanılması hâlinde bildirim süresinin üç katı tutarında tazminat öngörür.

Hamile veya Emziren İşçi Gece Çalışabilir mi, Ağır İşlerde Çalıştırılır mı?

Gebe, yeni doğum yapmış veya emziren çalışanlara ilişkin yönetmeliğe (16 Ağustos 2013 tarihli, 28737 sayılı Resmî Gazete) göre kadın çalışanlar, gebe olduklarının sağlık raporuyla tespitinden itibaren doğuma kadar gece çalışmaya zorlanamaz. Yeni doğum yapmış çalışanın doğumu izleyen bir yıl boyunca gece çalıştırılması yasaktır; bu sürenin sonunda sakıncalı olduğu sağlık raporuyla belirlenirse yasak o dönem boyunca sürer. Gebe veya emziren çalışan günde yedi buçuk saatten fazla çalıştırılamaz.

İşveren, gebelik ve emzirme bildirildiğinde kimyasal, fiziksel ve biyolojik etkenleri ve çalışma süreçlerini değerlendirir. Risk çıkarsa çalışma koşullarını veya saatlerini geçici olarak değiştirir; bu mümkün değilse çalışanı başka bir işe aktarır. Sağlık raporuyla gerekli görülürse gebe çalışan daha hafif işlerde çalıştırılır ve ücreti kesilmez. Başka işe aktarma da mümkün değilse çalışan isteği hâlinde ücretsiz izinli sayılır; bu süre yıllık izin hakkının hesabında dikkate alınmaz. İş Kanunu'nun 72. maddesi ayrıca maden ocakları, kablo döşemesi, kanalizasyon ve tünel inşaatı gibi yer altında veya su altında çalışılacak işlerde her yaştaki kadının çalıştırılmasını yasaklar.

Doğum Sonrası İstifa Eden İşçi Kıdem Tazminatı Alır mı?

Kıdem tazminatının dayanağı 1475 sayılı Kanunun yürürlükte kalan 14. maddesidir. Madde, kadın işçinin evlendiği tarihten itibaren bir yıl içinde sözleşmeyi kendi isteğiyle sona erdirmesini tazminat sebebi sayar; doğum veya çocuk bakımı gerekçesiyle ayrılmak sayılan hâller arasında yoktur. Bu yüzden çocuk bakımı için sebepsiz istifa eden işçi kural olarak kıdem tazminatı alamaz. Evlilik nedeniyle fesih doğumdan bağımsız ayrı bir haktır; şartları ve nikâh tarihine göre bir yıllık sürenin hesabı kendi isteğiyle işten ayrılan tazminat alır mı yazısında anlatılıyor.

İstifa yerine altı aya kadar ücretsiz izin, yarım çalışma izni veya kısmi çalışma talebi iş sözleşmesini sürdürmeye olanak verir. İşveren ücreti ödemiyor veya 74. maddedeki hakları vermiyorsa işçi İş Kanunu'nun 24/II bendindeki haklı nedenle fesih seçeneğini değerlendirebilir; şartlar işçinin haklı nedenle feshi yazısında yer alıyor. İşveren işçiyi ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırılık dışındaki bir nedenle çıkarırsa en az bir yıl çalışmış işçi kıdem tazminatı alır; genel şartlar kıdem tazminatı kimler alabilir yazısında açıklanıyor.

Doğum İzni ve Süt İzni Hakkında Sık Sorulan Sorular

Doğum izni kaç hafta, kaç gün?

İşçide ve memurda doğumdan önce sekiz, doğumdan sonra on altı hafta olmak üzere toplam yirmi dört haftadır; çoğul gebelikte doğum öncesine iki hafta eklenir. Bu süre 1 Mayıs 2026'dan itibaren geçerlidir, daha önce toplam on altı haftaydı.

Doğum izninden sonra ücretsiz izin kaç ay alınır?

Kadın işçi isterse yirmi dört haftalık sürenin, çoğul gebelikte yirmi altı haftalık sürenin bitiminden sonra altı aya kadar ücretsiz izin alabilir. Bu süre yıllık ücretli izin hakkının hesabında dikkate alınmaz. Memurda aynı amaçla yirmi dört aya kadar aylıksız izin istenebilir.

Süt izni günde kaç saat, kaç yaşına kadar verilir?

İşçiye bir yaşından küçük çocuğu için günde toplam bir buçuk saat süt izni verilir; saatleri ve kaça bölüneceğini işçi belirler. Kadın memurda doğum sonrası izin bitiminden sonra ilk altı ayda günde üç saat, ikinci altı ayda günde bir buçuk saattir.

Eşi doğum yapan erkek kaç gün izin kullanır?

Eşi doğum yapan işçiye on gün ücretli izin verilir; memura da on gün babalık izni tanınır. İşçide süre 1 Mayıs 2026'dan önce beş gündü.

Hamile işçi işten çıkarılabilir mi?

Gebelik veya doğum geçerli fesih sebebi sayılmaz ve cinsiyet ya da gebelik nedeniyle farklı işlem yapılamaz. İşveren işçinin yeterliliğine, davranışına ya da işletmenin gereklerine dayanan gerçek bir sebep gösterebilirse fesih mümkündür; sebebi ispat yükü işverendedir.

Hamilelik nedeniyle işten çıkarılan işçi hangi tazminatı alır?

Otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerinde en az altı aylık işçi işe iade davası açabilir; işe başlatılmazsa dört ila sekiz aylık ücret tutarında tazminat ve en çok dört aylık boşta geçen süre ücreti ödenir. Ayrıca İş Kanunu'nun 5. maddesine göre dört aya kadar ücret tutarında ayrımcılık tazminatı istenebilir.

Hamile çalışan gece vardiyasında çalıştırılabilir mi?

Gebelik sağlık raporuyla tespit edildikten sonra doğuma kadar gece çalışmaya zorlanamaz. Yeni doğum yapmış çalışan doğumu izleyen bir yıl boyunca gece çalıştırılamaz; gebe ve emziren çalışan günde yedi buçuk saatten fazla çalıştırılamaz.

Doğumdan sonra istifa eden işçi kıdem tazminatı alır mı?

Doğum veya çocuk bakımı gerekçesiyle sebepsiz istifa kural olarak kıdem tazminatı doğurmaz. Kadın işçinin evlendiği tarihten itibaren bir yıl içinde kendi isteğiyle ayrılması ise ayrı bir kıdem tazminatı sebebidir.