GSS Affı Var mı, GSS Borcu Nasıl Silinir?

16 Ekim 2026 itibarıyla yürürlükte yeni bir GSS affı yoktur; son af, 7571 sayılı Kanunla 5510 sayılı Kanuna eklenen ve 25 Aralık 2025'te yürürlüğe giren geçici 111. maddedir. Bu maddeyle, başka güvencesi olmadığı için genel sağlık sigortalısı sayılanların 1 Ocak 2016'dan önceki ödenmemiş primleri ile gecikme cezası ve gecikme zammının tahsilinden vazgeçildi; başvuru gerekmez, daha önce ödenenler iade edilmez. 2016 ve sonrasına ait GSS borcu ise ancak süresinde yaptırılan gelir testi, hatalı tescile itiraz veya 10 yıllık zamanaşımıyla düşer; kalan borç talep üzerine 72 aya kadar taksitlendirilebilir. Haberlerdeki af teklifleri Resmî Gazete'de yayımlanmadıkça hak doğurmaz.

Sayfada GSS prim borcunun nasıl oluştuğu, gelir testinin borca etkisi, geçmişte ve güncel olarak yürürlükte bulunan borç silme ve yapılandırma düzenlemeleri, borcun sağlık hizmetine ve haciz sürecine etkisi ile itiraz yolları anlatılıyor. Kanun teklifi aşamasındaki düzenlemeler ile yürürlükteki düzenlemeler açıkça ayrılarak işleniyor. GSS borcu silinir mi sorusunun yanıtı, sayfanın ilerleyen bölümlerinde tarihleriyle birlikte netleşiyor.

GSS Affı Ne Zaman Çıkacak, Son Durum Ne?

Aşağıdaki cevaplar, mevzuat.gov.tr'de 16 Ekim 2026'da kontrol edilen 5510 sayılı Kanunun güncel metnine dayanıyor. Bu metinde geçici 111. maddeden sonra GSS primlerini silen ya da yapılandıran yeni bir hüküm yer almıyor.

Soru	Cevap
Bugün yürürlükte yeni bir GSS affı var mı?	Yok. 2016 ve sonrasına ait GSS primleri için yürürlüğe girmiş bir af veya yapılandırma kanunu bulunmuyor.
Son af hangi borçları sildi?	5510 m. 60/1-g kapsamındaki kişilerin 1 Ocak 2016 öncesine ait ödenmemiş GSS primleri, gecikme cezası ve gecikme zammı (geçici m. 111).
Silinme için başvuru gerekiyor mu?	Hayır. Kanun bu alacakların tahsilinden vazgeçildiğini söylüyor; ayrıca başvuru öngörmüyor.
Daha önce ödediğim prim geri verilir mi?	Hayır. Kanunun yayımına kadar bu dönem için ödenen primler iade ve mahsup edilmez.
GSS affı ne zaman yürürlüğe girecek?	Belli bir tarih yok. Yeni bir af ancak TBMM'de kabul edilip Resmî Gazete'de yayımlanan kanunla doğar ve kapsamı o metinle kesinleşir.

Af beklerken borcu ödemeyen kişi, gecikme zammının işlemeye devam ettiğini ve 60 günden fazla prim borcu bulunan genel sağlık sigortalısının planlı sağlık hizmetinden yararlanamadığını hesaba katmalıdır (5510 m. 67/1-b). Borcun taksitlendirilmesi bu kısıtlamayı kaldırır; taksitler sürdükçe tecil edilen borç sağlık hizmetine engel sayılmaz.

GSS Borcu Nasıl Silinir?

Af dışında GSS borcunu ortadan kaldıran ya da hafifleten dört yol vardır. Hangisinin uygulanacağı borcun dönemine ve tescilin nasıl yapıldığına göre değişir.

1. Süresinde gelir testi. Tescilin tebliğinden itibaren bir ay içinde gelir testine başvuran ve hane içi kişi başı geliri brüt asgari ücretin üçte birinin altında çıkan kişinin primi devletçe karşılanır, bu sürede yaptığı ödemeler faizsiz iade veya mahsup edilir (5510 m. 82).
2. Hatalı tescile itiraz. Başka kapsamda sigortalı olunan veya bakmakla yükümlü olunan kişi sayılması gereken dönem için çıkan borç, SGK'ya itirazla silinebilir.
3. Zamanaşımı. SGK'nın prim alacakları, ödeme süresinin dolduğu tarihi izleyen takvim yılı başından itibaren 10 yılda zamanaşımına uğrar (5510 m. 93/2). Ödeme, haciz, ödeme emri tebliği ve borcun ödeme planına bağlanması süreyi keser ve yeniden başlatır (6183 m. 103).
4. Taksit. Silinmeyen borç, borçlunun yazılı talebi üzerine faiziyle birlikte 72 aya kadar tecil ve taksitlendirilebilir (6183 m. 48). Taksit borcu silmez, yalnız ödemeyi zamana yayar ve yukarıda anlatılan sağlık hizmeti kısıtlamasını kaldırır.

Zamanaşımı kendiliğinden işlese de dökümde görünen eski bir borcun zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, araya giren ödeme emri veya haciz tarihine bakılarak hesaplanır. SGK zamanaşımına uğradığı düşünülen borcu takip etmeye devam ederse uyuşmazlık, alacaklı birimin bulunduğu yer iş mahkemesinde çözülür (5510 m. 88).

GSS Prim Borcu Nedir, Nasıl Oluşur?

Genel sağlık sigortası, başka sosyal güvencesi bulunmayan herkesi kapsayan zorunlu sağlık güvencesidir. Türkiye'de ikamet eden ve hiçbir kapsamda sigortalı olmayan kişi, kendiliğinden genel sağlık sigortalısı sayılır; başka sigortalılık yoksa prim ödeme yükümlüsü de kişinin kendisi olur. Kapsam, 1 Ocak 2012'den itibaren ülke genelinde uygulanmaktadır.

GSS prim borcu, çoğunlukla farkında olunmayan dönemlerde birikir: işten ayrılma, öğrenimin bitmesi, bakmakla yükümlü olunan kişinin güvencesinden çıkma veya gelir testine hiç başvurmama gibi hâller tescili tetikler. Sigortalılık Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları üzerinden kendiliğinden işlediğinden, kişi genellikle e-Devlet sorgusu veya haciz yazısıyla borçtan haberdar olur. Genel çerçeve Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nda düzenlenmiştir.

Sağlık güvencesi bakımından tescil, kişi başvurmasa da Kurum kayıtlarındaki bilgiler üzerinden otomatik yürütülür; nüfus kayıtlarında meydana gelen değişiklik veya işten çıkış bildirimi, GSS tescilini kendiliğinden başlatabilir. Otomatik işleyiş, kişinin uzun süre borçtan habersiz kalmasının başlıca nedenidir; GSS prim borcu sonuç olarak genellikle geriye dönük ve birikmiş şekilde ortaya çıkar.

Tescil tarihinin doğru belirlenmesi, borcun hangi dönemi kapsadığının anlaşılması için ilk adımdır. Tescil tarihi yanlış görünüyorsa, düzeltme talebi doğrudan SGK'ya yöneltilmelidir; düzeltme, ilerleyen dönemlerdeki prim hesabını da etkiler.

Kimler GSS Primi Öder?

Aşağıdaki gruplar, başka sigortalılığı bulunmadığı sürece GSS primi ödemekle yükümlüdür.

• Kendi nam ve hesabına bağımsız çalışıp geliri gelir testi sınırının üzerinde olanlar.
• Gelir testine hiç başvurmayanlar.
• İsteğe bağlı sigortalı olarak GSS kapsamına girenler.
• Türkiye'de ikamet izni bulunan ve yurt dışı mevzuatı kapsamında sigortası olmayan yabancı uyruklular.

Prim ödemeyen gruplar da vardır: bakmakla yükümlü olunan eş, çocuk ve ebeveynler ile devletçe primi karşılanan gruplar kendi adına prim ödemez. Çalışma döneminde işveren tarafından sigortası hiç yapılmayan kişi için ayrı sorun doğar; böyle durumda hem hizmet tespiti hem GSS kaydı gündeme gelir. Çalışan hakları için 4/A çalışan hakları sayfamıza, işverenin sorumluluğu için sigortasız işçi çalıştırma cezası sayfamıza bakılabilir.

Kimin hangi kapsamda sayıldığı, SGK'nın elindeki kayıtlara göre otomatik belirlenir; kişi kendi statüsünü değiştirmek istiyorsa ilgili sosyal güvenlik merkezine başvurarak güncel durumunu bildirmelidir. Birden fazla kapsamda görünen kişilerde, öncelik sırası kanunda ayrıca düzenlenmiştir.

Gelir Testi ve Borca Etkisi

Gelir testi, başka kapsamda sigortalı olmayan kişinin hane gelirini tespit etmek için yapılan değerlendirmedir. Kişinin taşınır ve taşınmaz varlıkları ile hane geliri birlikte incelenir; sonuç, ödenecek prim tutarının hangi dilime gireceğini belirler.

Başvuru, yerleşim yerindeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı'na yapılır. 2017'deki değişiklikten (6824 sayılı Kanun) bu yana gelir dilimi uygulaması yoktur: hane içi kişi başı geliri brüt asgari ücretin üçte birinden az çıkanların primi devletçe ödenir, diğerleri asgari ücret üzerinden prim öder. SGK, re'sen tescil ettiği kişiye gelir testine başvurması gerektiğine dair yazı gönderir; kişi yazının tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde başvurur ve sonuç düşük gelir gösterirse, borç tescilin başladığı tarihe kadar geriye dönük silinir. Otuz günlük süre geçtikten sonra başvurulursa, silme yalnızca başvuru tarihinden sonrasını kapsar; öncesindeki borç kalıcı olarak kalır. Kişiye hiç tebligat yapılmamışsa, sonradan yaptırılan gelir testinin geçmiş döneme etkisi ayrıca değerlendirilir.

Gelir testi hiç yaptırılmazsa, prim asgari ücret üzerinden tahakkuk eder ve devletçe prim ödenmesinden yararlanılamaz. Durum, gerçek gelire göre çok daha yüksek borç birikmesine yol açabilir; yukarıdaki otuz günlük süre kaçırılmışsa, testin sonradan yaptırılması yalnızca ileriye dönük prim tutarını günceller, geçmiş borcu otomatik olarak silmez. Gelir testi sonucuna itiraz mümkündür; ayrıntı aşağıdaki başlıkta anlatılıyor.

Gelir testi sonucu, yalnızca prim tutarını değil, borcun sağlık hizmetine etkisini de dolaylı olarak belirler; düşük dilimden tahakkuk eden prim, ödenebilir düzeyde kalıp borç birikimini önleyebilir. Testin süresi genellikle başvurudan sonra birkaç hafta içinde tamamlanır ve sonuç ilgili vakıf tarafından yazılı olarak bildirilir.

GSS Borçları Affı Yürürlükteki ve Geçmiş Düzenlemeler

“Af” kavramının hukuki karşılığı iki ayrı işlemdir: borcun tamamen ortadan kaldırılması terkin, ödeme takviminin yeniden kurulması ise yapılandırmadır. İki işlem de yalnızca Resmî Gazete'de yayımlanmış kanunla mümkündür; kanun teklifi veya tasarı aşamasındaki metin herhangi hak doğurmaz.

Düzenlemenin kişiye uygulanıp uygulanmadığı, kanunun kapsadığı döneme ve şartlara bakılarak anlaşılır. Aşağıdaki tabloda, GSS borçlarını konu alan ve Resmî Gazete'de yayımlanmış düzenlemeler kanun numarası ve tarihiyle listeleniyor.

GSS borçları affı olarak anılan düzenlemeler, aslında birbirinden farklı kapsam ve yönteme sahiptir; kimi düzenleme yalnızca gecikme cezasını silerken, kimi düzenleme ana borcu da kapsayan terkin öngörür. Hangi düzenlemenin hangi dönemi kapsadığı, tablodaki tarihlerle karşılaştırılarak anlaşılabilir.

Düzenleme	RG Tarihi	Kapsam	Durum
7326 sayılı Kanun	9.6.2021	Gecikme cezası/zammının silinmesi	Süresi doldu
7440 sayılı Kanun	12.3.2023	GSS borcunun yapılandırılması	Süresi doldu
7571 sayılı Kanun	25.12.2025	2016 öncesi borcun silinmesi	Yürürlükte, uygulandı

Tablodaki son düzenleme olan 7571 sayılı Kanun, af kapsamını borcun dönemine göre çizdi; 2016 ve sonrasına ait borçlar için ayrı bir genel af yürürlükte değildir. Güncel af veya yapılandırma haberleri, metnin Resmî Gazete'de yayımlanıp yayımlanmadığı kontrol edilmeden dikkate alınmamalıdır. Kanunların tam metnine resmigazete.gov.tr üzerinden ulaşılabilir.

GSS Borcu Nasıl Sorgulanır?

Borç dökümü, e-Devlet üzerinden “SGK Tescil ve Hizmet Dökümü” veya “Genel Sağlık Sigortası Sorgulama” hizmetleriyle görüntülenebilir; e-Devlet borç sorgulama ekranı, dönem bazında ayrıntılı döküm sunar. Dökümde her ay için ayrı satır bulunur; hangi dönemin ödenmediği ve gecikme zammının hangi tarihten işlediği satırlardan okunur.

SGK'nın ilgili sosyal güvenlik merkezine şahsen başvurarak da güncel döküm alınabilir. Dökümde eski sigortalılık kaydı veya tanınmayan dönem görülüyorsa, kaydın kaynağı önce SGK'dan sorulmalı, hatalı görünen kayıt için itiraz süreci başlatılmalıdır. Güncel borç sorgulama hizmetine turkiye.gov.tr üzerinden ulaşılabilir.

Sorgulama ekranında görünen tutarın yanında dönem bilgisi de yer alır; hangi ayın hangi gerekçeyle tahakkuk ettirildiği dönem bilgisinden anlaşılır. Dönem bilgisi, tescil tarihiyle karşılaştırıldığında, borcun gerçekten kişiye ait olup olmadığı konusunda ilk fikri verir.

Borca veya Gelir Testi Sonucuna İtiraz

Borç, çoğu zaman doğru hesaplanır ama hatalı tescilden, dikkate alınmayan sigortalılıktan veya yanlış gelir testi sonucundan kaynaklanan durumlar da vardır. Böyle hâllerde borcun otomatik kabul edilmesi gerekmez; itiraz yolu açıktır.

Hatalı tescile örnek olarak, kişinin aslında eşinin veya ebeveyninin sağlık güvencesinden bakmakla yükümlü sayılması gereken dönemde ayrı GSS'li gösterilmesi verilebilir. Böyle durumlarda ilgili kayıt SGK'ya bildirilip düzeltme istenir; düzeltme genellikle tescilin başladığı tarihe kadar geriye işletilir.

İlk adım SGK'ya yazılı itirazdır; itirazda hangi kaydın veya hangi dönemin hatalı olduğu somut biçimde belirtilmelidir. SGK'nın verdiği yanıt yetersiz bulunursa veya olumsuz sonuçlanırsa, uyuşmazlık iş mahkemesinde dava konusu yapılabilir.

“Uyuşmazlığın gelir testinin kesinleşmesinin ardından tahakkuk edecek prim tutarına ve tahsiline dair olması durumunda, 5510 sayılı Kanun kapsamında yargılama ve değerlendirme yapılacağından iş mahkemesi görevlidir.”

Yargıtay 21. Hukuk Dairesi, E. 2016/12121

Dava açma süresi ve dava şartları, kaydın türüne göre değişir; sürecin doğru işletilmesi için güncel mevzuattan teyit alınması önerilir. İtiraz sürecinde SGK yazışmaları ve gelir testi belgeleri saklanmalıdır; belgeler hem idari itirazda hem dava aşamasında dayanak oluşturur.

İtiraz dilekçesinde tarih, dönem ve iddia edilen hata açıkça belirtilmelidir; genel ifadelerle yapılan itirazlar SGK tarafından değerlendirilmeden geri çevrilebilir. Somut belge ve tarihle desteklenen itiraz, hem idari aşamada hem dava aşamasında sonucu doğrudan etkiler.

GSS Borcu Ödenmezse Ne Olur?

Ödenmeyen GSS borcu, aşağıdaki sonuçları doğurabilir.

• Altmış günden fazla prim borcu bulunan kişi, acil hâller ve belirli istisnalar dışında planlı sağlık hizmetinden yararlanamaz; sağlık hizmeti provizyonu sırasında borç bilgisi sistemde doğrudan görünür.
• Borç ödenmezse önce ödeme emri tebliğ edilir.
• Ödeme emrine rağmen ödeme yapılmazsa banka hesabına veya maaşa haciz konulabilir; evdeki eşyanın durumu için eve haciz gelirse ne olur yazımıza bakılabilir.
• Yürürlükteki yapılandırma varsa borç taksitle ödenebilir.
• Kamu alacakları belirli süre geçtikten sonra zamanaşımına uğrayabilir.

Ödeme emrine karşı süresi içinde itiraz edilmezse borç kesinleşir ve haciz süreci hızlanır; itiraz süreci ve gerekli belgeler için ödeme emrine itiraz sayfamıza, hesabına haciz konulan kişiler için banka haciz kaldırma sayfamıza bakılabilir. Zamanaşımı süresi ve işlemeye başladığı tarih, kamu alacaklarına ilişkin genel usule tabidir; her dosyada ayrıca değerlendirilmelidir.

Sağlık hizmetinden yararlanamama kısıtlaması yalnızca planlı işlemler için geçerlidir; doğum, kaza ve hayati tehlike gibi acil durumlarda GSS borcu sorgulanmaz. Çocuklar için de ayrı koruma vardır; on sekiz yaşından küçükler, ailenin prim borcundan bağımsız olarak sağlık hizmetlerinden yararlanabilir. Provizyon sisteminde borç görünse bile, acil servis başvurusu borç gerekçesiyle reddedilemez.

GSS Borcu Uyuşmazlıklarında Hukuki Destek

Hatalı tescile itiraz, ödeme emrine itiraz ve haciz kaldırma süreçlerinde delillerin doğru sunulması, dosyanın sonucunu doğrudan etkiler. Sigortalılık kaydının hangi tarihte ve hangi gerekçeyle açıldığı, itiraz dilekçesinin dayanağını oluşturur.

İş hukuku avukatı desteğiyle, borcun kaynağının doğru tespiti ve izlenecek yolun (idari itiraz, dava veya yapılandırma) belirlenmesi, dosyaya özgü değerlendirilir. Sürecin başında yapılan doğru tespit, sonraki aşamalarda zaman kaybını önler.

Ödeme emrine itiraz ile GSS tescil kaydına itiraz, farklı usul ve süre kurallarına tabidir; ikisinin karıştırılması, süresi içinde yapılması gereken işlemin kaçırılmasına yol açabilir. Dosyanın hangi aşamada olduğunun doğru belirlenmesi, doğru itiraz yolunun seçilmesini sağlar.

GSS Borçları Affı Hakkında Sık Sorulan Sorular

GSS affı ne zaman çıkacak?

Belli bir tarih yoktur. 16 Ekim 2026 itibarıyla 2016 ve sonrasına ait GSS borçları için kabul edilmiş bir af kanunu bulunmuyor; yeni bir düzenleme ancak Resmî Gazete'de yayımlandığı gün yürürlüğe girer ve kapsamı o metinle belli olur.

GSS borçları affı yürürlükte mi?

Son af yürürlüğe girdi ve uygulandı, ancak kapsamı dardır; yalnızca 1 Ocak 2016'dan önceki döneme ait primleri ve bunların gecikme cezası ile zammını kapsar. Sonraki yıllara ait borç için ayrıca kanun çıkmadıkça borç normal usulde işlemeye devam eder.

Gelir testi yaptırırsam borcum silinir mi?

Duruma göre değişir. SGK'dan gelen gelir testi yazısına otuz gün içinde cevap verilirse ve sonuç düşük çıkarsa borç tamamen silinir; süre kaçırılırsa yalnızca başvuru tarihinden sonraki dönem için silme uygulanır, geçmiş borç ödenmeye devam eder.

Çalışmadığım dönem için GSS borcu çıktı, ne yapmalıyım?

Önce e-Devlet üzerinden borç dökümünü kontrol edin; tescil tarihinin ve dayanağının doğru olup olmadığına bakın. Kayıt hatalıysa veya dikkate alınmayan sigortalılık varsa SGK'ya yazılı itiraz edilmelidir.

GSS borcu olan hastaneye gidebilir mi?

Gidebilir; kısıtlama yalnızca planlı, aciliyet taşımayan işlemler içindir. Provizyon ekranında borç uyarısı çıksa da, sağlık personeli acil durumu tespit ettiğinde tedavi başlar, ödeme sonraya bırakılır.

GSS borcu için maaşa haciz konulur mu?

Konulabilir; süreç, kamu alacaklarının genel takip usulüne göre işler ve doğrudan borçlunun banka veya işveren nezdindeki hak ve alacaklarına yönelir. Maaş ve ücretin dörtte birinden az, üçte birinden fazla olmamak üzere bir kısmı haczedilebilir; asgari ücreti aşmayan aylık gelirlerin ise onda birinden fazlası haczedilemez (6183 sayılı Kanun m.71).

GSS borcu zamanaşımına uğrar mı?

Uğrar; prim alacağı, ödeme süresinin dolduğu tarihi izleyen takvim yılı başından itibaren 10 yılda zamanaşımına uğrar (5510 m. 93). Bu süre içinde ödeme emri tebliğ edilmiş, haciz uygulanmış veya ödeme yapılmışsa zamanaşımı kesilir ve yeniden başlar.

GSS borcu yapılandırılabilir mi?

Özel bir yapılandırma kanunu yoksa borç, 6183 sayılı Kanunun 48. maddesine göre faiziyle birlikte 72 aya kadar tecil ve taksitlendirilebilir. Taksitler düzenli ödendiği sürece 60 günü aşan borç nedeniyle sağlık hizmeti kısıtlaması uygulanmaz.

GSS borcuna nasıl itiraz edilir?

İtiraz, ilgili sosyal güvenlik merkezine dilekçeyle yapılır; dilekçeye kaydın neden hatalı olduğunu gösteren belge eklenmesi güçlü delil oluşturur. İdari süreç sonuçsuz kalırsa, konu dava yoluyla da takip edilebilir; süreç adımları için avukat desteği alınması önerilir.