Haciz Evden Ne Alabilir? Haczedilemeyen Ev Eşyaları, Haciz Memurunun Yetkisi ve Aile Bireylerinin Eşyası

Haciz evden ne alabilir? 2023'ten beri cevap oldukça dardır: icra dairesi evde para, kıymetli evrak, altın, gümüş, değerli taş, antika ve süs eşyası gibi kıymetli şeyleri haczedebilir; borçlu ve aynı çatı altında yaşayan aile bireylerinin kişisel eşyası ile ailenin ortak kullanımına hizmet eden tüm ev eşyası ise haczedilemeyen mallar arasındadır (İİK m. 82/1-3). Eve haciz gelirse, ihtiyati haciz dışında, haciz memuru içeri ancak icra mahkemesinin onayladığı konutta haciz kararıyla girer ve kural olarak gece vakti haciz yapamaz. Eşin veya anne babanın eşyası için istihkak, haczedilemeyen eşyaya konan haciz için yedi günlük şikâyet yolu vardır.

Bu yazı evde yapılan taşınır haczini anlatır: hangi eşyanın alınabileceği, haciz memurunun eve ne zaman ve nasıl girebileceği, aynı evde yaşayan aile bireylerinin eşyasının nasıl korunacağı ve hatalı bir hacze karşı hangi sürede başvurulacağı. Hesaba konan bloke ve maaş kesintisi için banka haciz kaldırma, taşınmaz üzerindeki şerh için tapu haciz kaldırma yazılarımıza bakabilirsiniz.

Haciz Evden Ne Alabilir, Ne Alamaz?

İcra ve İflas Kanunu (İİK) m. 82, haczi caiz olmayan mal ve hakları tek tek sayar. Bu listedeki tazminat paralarının durumu tazminat haczedilir mi yazımızda anlatılır. Evde karşılaşılan kalemler aşağıdaki tabloda toplanmıştır. Tablo genel kuralı gösterir; bir eşyanın hangi gruba girdiğine önce haciz yapan memur karar verir, itiraz icra mahkemesinde görülür.

Eşya veya mal	Haczedilebilir mi?	Dayanak
Giysi, ayakkabı, çanta gibi aile bireylerinin kişisel eşyası	Hayır	İİK m. 82/1-3
Mobilya, beyaz eşya, mutfak eşyası, yatak takımı gibi ailenin ortak kullandığı ev eşyası	Hayır	İİK m. 82/1-3
Para, kıymetli evrak (çek, senet, hisse senedi gibi)	Evet	İİK m. 82/1-3 istisnası
Altın, gümüş, değerli taş	Evet	İİK m. 82/1-3 istisnası
Antika ve süs eşyası	Evet	İİK m. 82/1-3 istisnası
Geçimi bedenî çalışmaya dayanan borçlunun meslek eşyası	Hayır; değeri fazlaysa bir kısmı bırakılarak satılabilir	İİK m. 82/1-2 ve m. 82/3
Borçlu ve ailesinin iki aylık yiyecek ve yakacağı	Hayır	İİK m. 82/1-6
Borçlunun oturduğu, haline münasip ev	Hayır; değeri fazlaysa satılır, haline münasip ev bedeli borçluya bırakılır	İİK m. 82/1-12 ve m. 82/3
Otomobil gibi sicile kayıtlı araç	Kural olarak evet; küçük nakliyecinin geçimini sağlayan aracı ve bedenî çalışmaya dayalı meslekte gerekli araç hariç	İİK m. 82/1-2 ve 82/1-4

Kanun ev eşyasını tek tek saymaz; ölçüt, eşyanın ailenin ortak kullanımına hizmet etmesidir. Bu yüzden televizyon, bilgisayar veya klima gibi bir eşyanın durumu, evde nasıl kullanıldığına bakılarak değerlendirilir. Buna karşılık bir eşyanın pahalı olması tek başına onu "kıymetli şey" yapmaz; kanunun saydığı istisnalar para, kıymetli evrak, altın, gümüş, değerli taş, antika ve süs eşyasıdır.

Haciz miktarı da sınırlıdır. Alacaklının ana para, faiz ve masraflar dahil bütün alacağına yetecek miktar haczolunur, bu miktarı aşacak şekilde haciz yapılamaz (İİK m. 85/1). Satıldığında paraya çevirme ve muhafaza masraflarını karşılamayacağı belli olan şeyler de haczolunmaz. Haczi koyan memur, borçlu ile alacaklının menfaatlerini mümkün olduğu kadar dengelemekle yükümlüdür.

7445 Sayılı Kanunla Ev Eşyasında Ne Değişti?

28 Mart 2023 tarihli 7445 sayılı Kanunun 2. maddesi İİK m. 82/1-3'ü iki noktada değiştirdi. Önceki metin yalnız borçlu ve ailesi için "lüzumlu" eşyayı koruyor, aynı amaçla kullanılan eşyadan birden fazla varsa bunlardan yalnız birini haczedilemez sayıyordu. Uygulamada ikinci buzdolabının veya ikinci televizyonun haczedilmesi bu cümleye dayanıyordu. Yeni metin "aynı çatı altında yaşayan aile bireylerine ait kişisel eşya ile ailenin ortak kullanımına hizmet eden tüm ev eşyası" ifadesini kullanır ve "birden fazlası varsa biri" sınırını kaldırmıştır.

İkinci değişiklik maddenin ikinci fıkrasındadır. Bu fıkra bazı bentlerdeki korumanın, borç o eşyanın bedelinden doğmamışsa geçerli olduğunu söyler. 7445 sayılı Kanun 3 numaralı bendi bu listeden çıkarmıştır. Bugünkü metne göre ev eşyası için böyle bir ayrım yapılmaz; meslek eşyası, çiftçinin arazisi, bağ bahçe ve ev için ise borcun o malın bedelinden doğmaması şartı sürmektedir.

Değişiklik geriye yürümez. İİK geçici m. 19'a göre, değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce haczedilmiş eşya hakkında önceki hükümler uygulanmaya devam eder. Değişiklik 5 Nisan 2023'te yürürlüğe girmiştir; bu tarihten önce tutulmuş bir haciz tutanağında yer alan eşya eski ölçüte tabidir. 2025 ve 2026'da İİK'da yapılan değişiklikler bu yazıda anılan m. 51, 79/a, 80, 82, 85 ve 97'ye dokunmamıştır; örneğin 7589 sayılı Kanun yalnız satış usulüne ilişkin m. 114'ü değiştirmiştir.

Haciz Memuru Eve Nasıl Girer, Konutta Haciz Kararı Nedir?

7445 sayılı Kanunla İİK'ya eklenen m. 79/a, konutta haczi icra mahkemesinin onayına bağladı. Süreç şöyle işler:

1. Alacaklı haciz ister. İcra müdürü haciz yapılacak yerin konut olduğunu tespit ederse konutta haciz yapılmasına karar verir ve kararı derhal icra mahkemesinin onayına sunar.
2. Mahkeme, dosyanın kendisine geldiği tarihten itibaren en geç üç gün içinde dosya üzerinden inceleme yapar. Yer konutsa kararı onaylar; konut değilse konutta haciz kararını kaldırır. Her iki karar da kesindir.
3. Onay kararı icra dairesine bildirildikten sonra haciz işlemleri yapılır.
4. Konut olmadığı düşünülen bir yerde hacze gidilir ve yerin konut olduğu anlaşılırsa, borçlu da hacze rıza göstermiyorsa haciz durdurulur ve onay süreci baştan işletilir.

Bu kural ihtiyati haciz için uygulanmaz (İİK m. 79/a son fıkra). İİK m. 79 ve 80, haciz gününün borçluya önceden bildirilmesini öngörmez. Borçlu evde değilse ve hemen bulundurulması mümkün olmazsa haciz gıyabında yapılır (İİK m. 80/2). Haciz yapılan yerde tutanak tutulur; tutanağa haczin gün ve saati, haczedilen mallar, takdir edilen kıymetleri ve varsa üçüncü kişilerin iddiaları yazılır (İİK m. 102).

Haciz Memuru Saat Kaçta Gelir?

Kanunda saat yazmaz; sınır güneşe göre çizilir. İİK m. 51'e göre güneşin batmasından bir saat sonra ile doğmasından bir saat önceye kadarki süre "gece vakti"dir ve bu sürede takip işlemi yapılamaz. Haciz memuru eve bu aralığın dışında, yani gün ışığında gelebilir. Kışın gece vakti erken başladığı için uygun zaman aralığı daralır, yazın genişler.

Maddenin iki istisnası vardır. Borçlunun mal kaçırdığı anlaşılırsa gece vakti de haciz yapılabilir; gece iş görülen yerlerde ise gece hasılat haczi mümkündür. Tatil günleri için kural farklıdır: İİK m. 51 tatil günlerinde takip işlemi yapılamayacağını söyledikten sonra, bu günlerde haciz ve tebligat yapılabileceğini ve muhafaza tedbiri alınabileceğini ayrıca düzenler. İcra dairesi haczi talepten itibaren en geç üç gün içinde yapmakla yükümlüdür (İİK m. 79/1); konutta bu süre, mahkeme onayının gelmesiyle birlikte değerlendirilir.

Haciz Memuru Yatak Odasına Girebilir mi?

Konutta haciz kararı onaylandıysa haciz, evin bütün bölümlerini kapsar; kanunda yatak odası için ayrı bir yasak yoktur. İİK m. 80/3'e göre talep olursa borçlu kilitli yerleri ve dolapları açmak ve eşyayı göstermek zorundadır; gerekirse bu yerler zorla açtırılır. Haczi yapan memur, borçlunun üzerinde para, kıymetli evrak, altın, gümüş veya başka kıymetli şey sakladığını anlar ve borçlu bunları vermezse borçlunun şahsına karşı kuvvet kullanılabilir (İİK m. 80/4). Kolluk görevlileri, icra memurunun yazılı başvurusu üzerine yardım etmekle yükümlüdür (İİK m. 81).

Odaya girilebilmesi, oradaki her şeyin alınabileceği anlamına gelmez. Yatak, gardırop ve içindeki giysiler kişisel veya ortak ev eşyası olduğundan haczedilemez; aynı odadaki bir çekmecede duran altın, döviz veya nakit para ise haczedilebilir. Düğünde takılan ziynetlerin eşlerden hangisine ait olduğu ayrı bir uyuşmazlıktır ve düğün takıları kime ait yazımızda anlatılır; hacizde bu sorun istihkak yoluyla ileri sürülür.

Haciz Aileye Gelir mi?

Borç kişiseldir. Türk Medeni Kanunu m. 224'e göre eşlerden her biri kendi borçlarından bütün malvarlığıyla sorumludur; eşin borcu için diğer eşin malı haczedilemez. İstisna, eşlerin birliği temsil ederek yaptığı işlemlerdir: ailenin sürekli ihtiyaçları için yapılan işlemlerden eşler üçüncü kişilere karşı müteselsilen sorumlu olur (TMK m. 188-189). Anne veya babanın borcu da sağlıklarında çocuğa geçmez; ölümden sonra ise miras reddedilmezse mirasçı tereke borçlarından sorumlu hâle gelir. Ret süresi kural olarak ölümün öğrenilmesinden itibaren üç aydır (TMK m. 606); ayrıntı reddi miras nasıl yapılır yazımızdadır.

Sorun, aynı evde yaşayanların eşyasının birbirine karışmasında çıkar. İİK m. 97/a bir mülkiyet karinesi koyar: taşınır malı elinde bulunduran onun maliki sayılır ve borçlu ile üçüncü kişilerin birlikte elinde bulunan mal borçlunun elinde kabul edilir. Aynı maddeye göre birlikte oturulan yerlerde, niteliği gereği kadına, erkeğe veya çocuğa ait olduğu açıkça anlaşılan eşya ile örf, sanat veya meslek gereği birine ait olan eşya o kişinin sayılır. Karinenin aksini iddia eden ispat eder. Eşler arasında hangisine ait olduğu ispat edilemeyen mal ise paylı mülkiyette sayılır (TMK m. 222).

Eşin veya Aynı Evde Yaşayanın Eşyası Haczedilirse

Borçlu ya da üçüncü kişi, haczedilen malın başkasına ait olduğunu haciz sırasında söyleyebilir; memur bu beyanı tutanağa geçirmek zorundadır ve bu tür mallar en sona bırakılır (İİK m. 85/2). Haczi öğrenen üçüncü kişi, öğrenmeden itibaren yedi gün içinde istihkak iddiasında bulunmazsa aynı takipte bu hakkını kaybeder; istihkak iddiası yapıldığı tarihte iddia sahibiyle birlikte oturanlar da haczi öğrenmiş sayılır (İİK m. 96/3). 7343 sayılı Kanunla eklenen cümleye göre birlikte bulundurulan malda üçüncü kişi yedieminliği kabul ederse mal muhafaza altına alınmaz, yani evden götürülmez; icra mahkemesi takibin devamına karar verirse muhafaza altına alınabilir (İİK m. 97/a).

Aşama	Süre	Dayanak
Üçüncü kişinin istihkak iddiası	Haczi öğrenmeden itibaren 7 gün	İİK m. 96/3
Alacaklı ve borçlunun iddiaya itirazı	3 gün; susarlarsa iddia kabul edilmiş sayılır	İİK m. 96/2
Takibin devamı kararından sonra istihkak davası	Kararın tefhim veya tebliğinden itibaren 7 gün	İİK m. 97/6
Takip ertelenip dava reddedilirse davacının ödeyeceği tazminat	Gecikilen alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere	İİK m. 97

İstihkak davacısı malı nasıl edindiğini ve borçlunun evinde bulunmasının sebebini göstermek ve ispat etmek zorundadır (İİK m. 97/a). Kendi adına düzenlenmiş fatura, kendi hesabından yapılmış ödeme ve teslim belgesi bu nedenle haciz günü hazır tutulmalıdır. Borçlu ile üçüncü kişinin "bu eşya onundur" demekte birleşmesi alacaklıya karşı sonuç doğurmaz (İİK m. 97).

Babamın Evine Haciz Gelir mi?

Borçlunun yerleşim yeri anne babasının evi olarak görünüyorsa alacaklı oraya da haciz isteyebilir; ancak orası da konut olduğundan İİK m. 79/a'daki mahkeme onayı gerekir. Sonuç, borçlunun o evde fiilen oturup oturmadığına göre değişir. Borçlu orada yaşamıyorsa evdeki eşya üçüncü kişinin elindedir. Bu durumda İİK m. 99 uygulanır: anne veya baba yedieminliği kabul ederse eşya muhafaza altına alınmaz, icra müdürü alacaklıya istihkak davası açması için yedi gün süre verir ve dava açılmazsa üçüncü kişinin iddiası kabul edilmiş sayılır; dava sürerken mal satılamaz. Borçlu o evde anne babasıyla birlikte oturuyorsa İİK m. 97/a'daki karine borçlu aleyhine işler ve ispat yükü anne babaya geçer.

Haczedilemeyen Eşyaya Haciz Konursa Ne Yapılır?

İİK m. 82'nin son fıkrasına göre icra memuru, haczi istenen mal veya hakkın haczinin caiz olup olmadığını kendisi değerlendirir ve talebi kabul ya da reddeder. Memur hatalı karar verip ev eşyasını tutanağa yazdıysa yol, icra mahkemesine haczedilmezlik şikâyetidir. Şikâyet, işlemin öğrenildiği tarihten itibaren yedi gün içinde yapılır (İİK m. 16/1). Haciz sırasında evde bulunan borçlu bakımından bu süre kural olarak haciz günü başlar.

"İİK'nın 82/1. maddesinin 12. bendinde yer alan haczedilmezlik şikayeti, İİK'nın 16/1. maddesi uyarınca 7 günlük süreye tâbidir. Bu süre öğrenme tarihinden başlar."

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, E. 2026/2878, K. 2026/2275, T. 06.04.2026. Kararda borçlunun vekili icra dosyasına vekâletname sunduğu tarihte haczi öğrenmiş sayılmış ve süresinden sonra yapılan şikâyetin reddedilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Haczedilmezlik korumasından önceden vazgeçmek de mümkün değildir. İİK m. 83/a'ya göre m. 82 ve 83'te sayılan mal ve hakların haczolunabileceğine dair önceden yapılan anlaşmalar geçersizdir; kredi veya taksitli satış sözleşmesine konan bu yöndeki bir madde bu yüzden sonuç doğurmaz.

Haline Münasip Ev ve Meskeniyet Şikâyeti

Evin kendisi de İİK m. 82/1-12 kapsamında korunur: borçlunun haline münasip evi haczedilemez. Evin değeri fazlaysa ev satılır, bedelden borçlunun haline münasip bir ev alabileceği tutar kendisine bırakılır (İİK m. 82/3). Yargıtay, bu hesapta değerlerin şikâyetin karara bağlandığı güne göre değil haciz tarihine göre belirlenmesini arar; "mahcuzun değerinin ve borçlunun haline münasip alabileceği mesken değerinin haciz tarihi itibariyle belirlenmesi zorunludur" (Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, E. 2026/557, K. 2026/3081, T. 05.05.2026). Tapudaki haciz şerhinin kaldırılması ayrı bir süreçtir ve tapu haciz kaldırma yazımızda anlatılır.

Vergi Dairesi, SGK veya Belediye Haczinde Fark

Kamu alacağında haciz İİK'ya göre değil, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre yapılır ve bu kanunun m. 70'i 7445 sayılı Kanunla değiştirilmemiştir. 6183 sayılı Kanun m. 70, borçlunun şahsı ve mesleği için gerekli elbise ve eşyası, borçlu ve ailesine gerekli yatak takımları, ibadete ait kitap ve eşya, vazgeçilmesi mümkün olmayan mutfak takımı ve "pek lüzumlu ev eşyası" ile iki aylık yiyecek ve yakacağı haczedilemez sayar. Koruma, İİK'daki "tüm ev eşyası" ölçütünden daha dar kaleme alınmıştır.

Zaman kuralı da farklıdır. 6183 sayılı Kanun m. 78'e göre güneş battıktan doğuncaya kadar ve tatil günlerinde haciz yapılamaz; tatil günü veya gece çalışılan yerlerde hasılat haczi ile mal kaçırma hâlleri istisnadır. Kamu alacağında ödeme emrine itiraz ve haczin durdurulması için ödeme emrine itiraz, genel sağlık sigortası borçları için GSS borçları yazılarımıza bakılabilir.

Eve Haciz Gelirse Ne Yapmalı?

1. Haciz memurundan icra dosya numarasını ve konutta haciz için icra mahkemesinin onay kararını sorun; ihtiyati hacizde bu onay aranmaz.
2. Saatin gece vakti sınırının dışında olup olmadığına bakın; gece haczi ancak mal kaçırma tespitiyle mümkündür.
3. Size ait olmayan eşya için istihkak beyanında bulunun ve tutanağa geçirilmesini isteyin; fatura ve ödeme belgelerini gösterin.
4. Ev eşyası veya kişisel eşya tutanağa yazılıyorsa itirazınızı tutanağa geçirtin ve tutanağın bir örneğini isteyin.
5. Haciz gününden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine haczedilmezlik şikâyetinde bulunun; istihkak iddiası için de yedi günlük süreyi kaçırmayın.
6. Borcun kaynağını ve ödeme emrine itiraz imkânını dosyadan kontrol edin; dosyanın aslına ilişkin itiraz yolları haciz şikâyetinden ayrıdır.

Kazadan doğan bir tazminat alacağı için başlatılan takiplerde haciz aşamasının genel işleyişi trafik kazası icra takibi yazımızda, icra hukukuna ilişkin kısa cevaplar icra hukuku sık sorulan sorular sayfamızda yer alır.

Haciz Evden Ne Alabilir Hakkında Sık Sorulan Sorular

Haciz memuru evden televizyon alabilir mi?

7445 sayılı Kanunla değişen İİK m. 82/1-3, ailenin ortak kullanımına hizmet eden tüm ev eşyasını haczedilemez saydığı için evde kullanılan televizyon kural olarak alınamaz. Eski metindeki birden fazla eşyadan yalnız birini koruyan sınır da kaldırıldı. 5 Nisan 2023'ten önce haczedilmiş eşyaya ise eski hüküm uygulanır.

Haciz memuru saat kaçta gelir?

Kanunda saat yazmaz. Güneşin batmasından bir saat sonra ile doğmasından bir saat önceye kadarki süre gece vakti sayılır ve bu sürede haciz yapılamaz (İİK m. 51). Borçlunun mal kaçırdığı anlaşılırsa gece de haciz yapılabilir.

Haciz memuru yatak odasına girebilir mi?

Konutta haciz kararı icra mahkemesince onaylandıysa girebilir; kanunda yatak odası için ayrı bir yasak yoktur. Borçlu kilitli yerleri ve dolapları açmak zorundadır (İİK m. 80/3). Ancak odadaki yatak, giysi ve diğer ev eşyası haczedilemez; yalnız para, altın gibi kıymetli şeyler alınabilir.

Haciz memuru çilingirle eve girebilir mi?

Konutta haciz için mahkeme onayı alınmışsa, borçlu açmadığında kilitli yerler gerektiğinde zorla açtırılır (İİK m. 80/3). Borçlu evde yoksa ve hemen bulundurulamıyorsa haciz gıyabında yapılır. Kolluk, memurun yazılı başvurusu üzerine yardım eder (İİK m. 81).

Haciz aileye gelir mi?

Gelmez; her eş kendi borcundan kendi malvarlığıyla sorumludur (TMK m. 224). Ancak aynı evde birlikte bulunan eşya borçlunun elinde sayılır (İİK m. 97/a); eşyanın kendisine ait olduğunu söyleyen aile bireyi, haczi öğrenmesinden itibaren yedi gün içinde istihkak iddiasında bulunmalı ve bunu ispat etmelidir.

Babamın evine haciz gelir mi?

Babanın evi de konut olduğundan icra mahkemesi onayı olmadan haciz yapılamaz. Borçlu orada oturmuyorsa eşya üçüncü kişinin elindedir; baba yedieminliği kabul ederse eşya götürülmez ve alacaklının yedi gün içinde istihkak davası açması gerekir (İİK m. 99). Borçlu orada oturuyorsa karine borçlu aleyhinedir.

Evdeki altın haczedilir mi?

Evet. İİK m. 82/1-3, para, kıymetli evrak, altın, gümüş, değerli taş, antika ve süs eşyasını ev eşyası korumasının dışında tutar. Altın borçlunun eşine aitse bunu istihkak iddiasıyla ileri sürmek ve ispat etmek gerekir.

Haczedilemeyen eşyaya haciz konursa itiraz süresi ne kadar?

Haczedilmezlik şikâyeti, işlemin öğrenildiği tarihten itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine yapılır (İİK m. 16/1). Evde bulunan borçlu için süre kural olarak haciz günü başlar; vekâletname sunulması gibi işlemler de öğrenme sayılabilir.