URSA Avukatlık

İkame Araç Bedeli İtiraz Dilekçesi Örneği (Yattı Parası)

Trafik Kazası8 dk okumaEklenme: Güncellenme:
Serviste bekleyen otomobil ve dosya ile ikame araç bedeli talebine itirazı simgeleyen kapak görseli

İkame araç bedeli itiraz dilekçesi, kazada kusurlu bulunan tarafa yöneltilen araç mahrumiyet (yattı parası) talebine karşı icra dairesine veya mahkemeye verilen dilekçedir. İcra takibine itiraz, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine yapılır (İİK m.62); tazminat davasında veya alacaklının açtığı itirazın iptali davasında cevap süresi iki haftadır (HMK m.127). İtiraz kusur oranına, makul onarım süresine ve günlük bedele yöneltilir; tasarruf edilen giderlerin düşülmesi ve süresi dolmuşsa zamanaşımı da ileri sürülebilir. İcra takibine itiraz, davaya cevap ve talep ihtarnamesi için üç şablon Word dosyası olarak indirilebilir.

Bu sayfa itiraz eden tarafa yöneliktir. Bedelin ne olduğu, kimden istenebileceği ve nasıl hesaplandığı ikame araç bedeli sayfasında anlatılıyor; makul tutarı görmek için oradaki hesaplama aracı kullanılabilir.

DOCXİkame araç bedeli itiraz ve talep dilekçesi örnekleriÜç şablon: icra takibine itiraz, davaya cevap, talep ihtarnamesi. Word biçiminde, alanlar doldurulabilir.

İtiraz Dilekçesi Hangi Aşamada Verilir?

Araç mahrumiyet bedeli üç ayrı yolla istenebilir ve her yolda itirazın yeri ve süresi farklıdır:

İkame araç bedeli talebine ihtarname, icra takibi ve dava aşamalarında nereye ve hangi sürede itiraz edildiğini gösteren şema
Talep yoluİtirazın yeriSüreDayanak
Noter ihtarnamesi veya yazılı talepZorunlu değil; cevap yazılabilirİhtarnamede verilen süreTBK m.117
İlamsız icra takibi (ödeme emri)İcra dairesiTebliğden itibaren 7 günİİK m.62
Tazminat davası veya itirazın iptali davasıDavanın görüldüğü mahkemeTebliğden itibaren 2 hafta; bir ayı geçmemek üzere ek süre istenebilirHMK m.127

İhtarnameye cevap vermek zorunlu değildir; ancak ihtarname temerrüt tarihini belirlediği için, talep haksızsa yazılı bir cevapla gerekçelerin baştan kayda geçirilmesi sonraki aşamada işe yarar. İcra takibi aşamasında ise süre kaçırıldığında takip kesinleşir ve borç tartışılamadan haciz aşamasına geçilir; bu yüzden ödeme emri tebliğ edilir edilmez yedi günlük süre hesaplanmalıdır. İcra sürecinin işleyişi trafik kazası icra takibi sayfasında ayrıca anlatılıyor.

İtiraz Hangi Gerekçelere Dayanır?

Mahrumiyet bedeli üç unsurun çarpımıdır: kusur oranı, makul onarım süresi ve günlük bedel. İtiraz da bu üç unsurdan birine veya birkaçına yöneltilir.

Araç mahrumiyet bedelinin kusur oranı, makul onarım süresi ve günlük bedelden oluştuğunu ve itirazın bu unsurlara yöneltildiğini gösteren şema
  • Kusur oranı: Kaza tespit tutanağında kusur oranı yazmaz, yalnız tespit edilen kural ihlalleri yer alır; bu tespitler ve sigorta şirketinin bunlara göre belirlediği oran mahkemeyi bağlamaz; tutanağa süresinde itiraz edilmemiş olsa bile davada kusur bilirkişi incelemesiyle yeniden belirlenir. Kusur tartışmalıysa itirazın ilk gerekçesi budur. Tutanağa itirazın kendi yolu için kaza tespit tutanağına itiraz sayfasına bakabilirsiniz.
  • Makul onarım süresi: Aracın serviste fiilen kaldığı gün değil, hasarın niteliğine göre makul onarım süresi esas alınır. Yargıtay, davacının araç kiralamamış olmasının talebi düşürmediğini kabul ederken hesabın bilirkişice belirlenen makul süre üzerinden yapılmasını aramıştır (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E. 2021/26777, K. 2022/11236, T. 29.09.2022). Parça beklenen günler, servisin yoğunluğu veya aracın geç teslim alınması makul süreyi uzatmaz.
  • Günlük bedel: Esas alınacak bedel, aynı sınıf, yaş ve donanımdaki bir aracın piyasa kira rayicidir. Lüks segmentten veya kısa süreli kiralama tarifesinden alınan günlük bedel itiraz konusu olur; emsal ilanlar dilekçeye eklenmelidir.
  • Tasarruf edilen giderler: Araç kullanılmadığı sürede yakıt ve bakım gibi giderler yapılmadığından bu tutarların zarardan düşülmesi istenebilir.
  • Zamanaşımı: Motorlu araç kazalarından doğan maddi zarar talepleri, zararı ve sorumluyu öğrenmeden itibaren iki yıl, her hâlde kazadan itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar (KTK m.109). Zamanaşımı def'i yalnız süre gerçekten dolmuşsa ileri sürülmelidir.
  • Müterafik kusur: Zarar görenin aracı gereksiz bekletmesi veya onarımı geciktirmesi zararın artmasına katkı sayılır ve indirim sebebidir (TBK m.52). Ayrıntı müterafik kusur sayfasında.

Talep sigorta şirketine değil sürücü ve işletene yöneltilir; zorunlu trafik sigortası kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararları kapsamaz (KTK m.92/k). Bu nedenle "sigortam ödesin" itirazı sonuç vermez (aracın değer kaybı ise trafik sigortasından istenir; bunun için araç değer kaybı dilekçe örneği ayrı sayfada); ancak kaskoda ikame araç teminatı varsa karşı tarafın zararını değil, kendi aracınız için kiralama giderinizi oradan alabilirsiniz.

İcra Takibine İtiraz Dilekçesi Örneği

İcra dairesine verilen itirazda gerekçe göstermek zorunlu değildir; borca, faize ve ferilerine itiraz edildiğinin açıkça yazılması takibi durdurur. Gerekçeler kısa tutulabilir, ayrıntı itirazın iptali davasına bırakılır.

[...] İCRA DAİRESİNE — DOSYA NO: [.../...] E.

İTİRAZ EDEN (BORÇLU): [Ad Soyad], T.C. Kimlik No: [...], Adres: [...]

ALACAKLI: [Ad Soyad / Unvan]

KONU: [gün/ay/yıl] tarihinde tebliğ edilen ödeme emrine karşı borca, faize ve ferilerine itirazımızdır.

AÇIKLAMALAR: 1. Ödeme emrinde [gün/ay/yıl] tarihli trafik kazasından doğduğu ileri sürülen [...] TL araç mahrumiyet bedeli talep edilmektedir. 2. Takibe konu borcu kabul etmiyorum; borcun tamamına, faize ve bütün ferilerine itiraz ediyorum. 3. Kazadaki kusur dağılımı tartışmalıdır. 4. Talep edilen [...] günlük süre makul onarım süresinin üzerindedir; günlük bedel piyasa rayicini aşmaktadır.

SONUÇ VE İSTEM: Borca, faize ve ferilerine itiraz ettiğimi bildirir, takibin durdurulmasını talep ederim. [gün/ay/yıl] — [Ad Soyad] — İmza

Davaya Cevap Dilekçesi Örneği

Tazminat davasında veya itirazın iptali davasında cevap dilekçesi, gerekçelerin ve delillerin tamamını içermelidir; cevap süresi içinde bildirilmeyen deliller sonradan ileri sürülemeyebilir. Aşağıdaki örnek, davalı tarafın dört temel itirazını ve delil listesini gösterir; tam metin Word dosyasında.

[...] ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE — DOSYA NO: [.../...] E.

CEVAP VEREN (DAVALI): [Ad Soyad] — DAVACI: [Ad Soyad / Unvan]

AÇIKLAMALAR: 1. Davacı, [gün/ay/yıl] tarihli kaza nedeniyle aracının [...] gün kullanılamadığını ileri sürerek [...] TL araç mahrumiyet bedeli talep etmektedir; talebi kabul etmiyoruz. 2. Kaza tespit tutanağındaki tespitler ve bunlara dayanılarak belirlenen kusur oranı gerçeği yansıtmamaktadır; kusurun bilirkişi incelemesiyle yeniden belirlenmesini talep ediyoruz. 3. Hasar [niteliği] ile sınırlıdır; makul onarım süresi [...] günü geçmez (Yargıtay 4. HD, E. 2021/26777, K. 2022/11236). 4. Esas alınan günlük bedel, aynı sınıftaki araçların kira rayicinin üzerindedir; emsal araştırması yapılmasını istiyoruz. 5. Kullanılmayan sürede yapılmayan yakıt ve bakım giderlerinin düşülmesini talep ediyoruz.

DELİLLER: Kaza tespit tutanağı, fotoğraf ve kamera kayıtları, eksper raporu, servis giriş-çıkış belgeleri, parça sipariş kayıtları, emsal kira ilanları, bilirkişi incelemesi.

SONUÇ VE İSTEM: Davanın reddine; kabul anlamına gelmemek kaydıyla tazminatın kusur oranı, makul onarım süresi ve emsal günlük bedel üzerinden bilirkişi marifetiyle belirlenmesine; yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep ederim. [gün/ay/yıl] — [Ad Soyad] — İmza

Talep İhtarnamesi Örneği (Zarar Gören Taraf İçin)

Aracı hasar gören taraf, icra veya dava öncesinde kusurlu sürücü ve işletene yazılı talep gönderir. Noter aracılığıyla ya da iadeli taahhütlü postayla gönderilen ihtarname, temerrüt tarihini ve faizin başlangıcını belgeler.

İHTAR EDEN: [Ad Soyad] — MUHATAP: [Kusurlu sürücü ve/veya araç işleteni]

KONU: [gün/ay/yıl] tarihli trafik kazasından doğan araç mahrumiyet bedelinin ödenmesi talebidir.

AÇIKLAMALAR: 1. [gün/ay/yıl] tarihinde [yer] mevkiinde meydana gelen kazada [plaka] plakalı aracım hasar görmüştür; kaza tespit tutanağına göre kusur tarafınıza aittir. 2. Aracım [...] gün onarımda kalmış ve kullanılamamıştır. Aynı sınıftaki bir aracın günlük kira bedeli [...] TL olup zararım [...] TL'dir. 3. Bu tutarın tebliğden itibaren [7] gün içinde [IBAN] hesabına ödenmesini; aksi hâlde yasal faiziyle tahsili için icra ve dava yoluna başvurulacağını ihtar ederim. [gün/ay/yıl] — [Ad Soyad] — İmza

Dilekçeye Eklenecek Belgeler

  • Ödeme emri veya dava dilekçesinin tebliğ belgesi (sürenin ispatı için).
  • Kaza tespit tutanağı, kaza yeri fotoğrafları ve varsa kamera kayıtları.
  • Eksper raporu ve servis giriş-çıkış belgeleri; parça sipariş ve teslim kayıtları.
  • Aynı sınıftaki araçlar için günlük kira bedelini gösteren emsal ilanlar.
  • Kusur itirazı yapılacaksa tutanağa itiraz başvurusu ve sonucu.

Sık Yapılan Hatalar

  • Yedi günlük süreyi tebliğ tarihinden değil ödeme emrinin düzenlenme tarihinden saymak.
  • İcra itirazında imzaya itiraz edilecekken bunu açıkça yazmamak; genel itiraz imzayı kapsamaz.
  • Haklı bir talebin tamamına, yalnız zaman kazanmak için itiraz etmek; itirazın iptali davasında yüzde yirmi icra inkâr tazminatı doğar.
  • Zamanaşımı dolmadığı hâlde zamanaşımı def'i ileri sürmek; dilekçenin inandırıcılığını zayıflatır.
  • Cevap dilekçesine delil listesi eklemeyi unutmak.

Avukat Desteği

İtirazın süresinde ve doğru gerekçeyle yapılması, tutarı çoğu zaman yarıdan fazla değiştirir; makul onarım süresi ve günlük bedel bilirkişi incelemesinde belirlenir. Dosyanızdaki tebligatı ve kaza belgelerini inceleyerek hangi gerekçelerin ileri sürülebileceğini birlikte değerlendirebiliriz. Trafik kazasından doğan diğer talepler için trafik kazası avukatı sayfasına bakabilirsiniz.

İkame Araç Bedeli İtiraz Dilekçesi Hakkında Sık Sorulan Sorular

İkame araç bedeli icra takibine itiraz süresi kaç gün?

İlamsız icra takibinde itiraz, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine yapılır (İİK m.62). Süre geçirilirse takip kesinleşir; bu durumda ancak borçtan kurtulma davası gibi daha zor yollar kalır.

İtiraz dilekçesinde gerekçe yazmak zorunlu mu?

İcra dairesine yapılan itirazda gerekçe göstermek zorunlu değildir; borca, faize ve ferilerine itiraz edildiğini açıkça yazmak yeterlidir. Ödeme emrindeki imzaya itiraz edilecekse bunun ayrıca ve açıkça belirtilmesi gerekir. Ayrıntılı gerekçeler, alacaklının açacağı itirazın iptali davasında sunulur.

İtiraz ettikten sonra ne olur?

Süresinde yapılan itirazla takip durur. Alacaklı, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davası açabilir (İİK m.67). Mahkeme alacağı haklı bulursa itiraz haksız sayılır ve borçlu, alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilebilir; bu yüzden itiraz dayanaksız olmamalıdır.

Yattı parası itiraz dilekçesi ile ikame araç bedeli itiraz dilekçesi aynı mı?

Evet. Yattı parası, araç mahrumiyet bedeli ve ikame araç bedeli aynı alacağın farklı adlarıdır: aracın onarımda kaldığı sürede kullanılamamasından doğan zarar. Dilekçede hangi ad kullanılırsa kullanılsın itiraz aynı gerekçelere dayanır.

Sigorta şirketi ikame araç bedeli için muhatap mı?

Kural olarak hayır. Zorunlu trafik sigortası, kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararları teminat dışında tutar (KTK m.92/k). Talep kusurlu sürücüye ve araç işletenine yöneltilir; kaskoda ikame araç teminatı varsa kendi sigortanızdan poliçe şartlarıyla yararlanabilirsiniz.

Haklı bir talebe itiraz edersem ne kaybederim?

Alacaklı itirazın iptali davasını kazanırsa yargılama giderleri, karşı taraf vekâlet ücreti ve icra inkâr tazminatı borçluya yüklenir. Bu yüzden itiraz, tutarın tamamına değil yalnız gerçekten tartışmalı olan kısmına da yöneltilebilir; kabul edilen kısım ödenip kalan için itiraz edilmesi mümkündür.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir.

İlgili makaleler