URSA Avukatlık

Trafik Kazası Maluliyet Raporu Nedir, Nereden Alınır? Süre ve İtiraz

Trafik Kazası10 dk okumaEklenme:

Trafik kazası maluliyet raporu, tedavi tamamlandıktan sonra kalıcı sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve gerekiyorsa bakıcı ihtiyacını gösteren sağlık kurulu raporudur. Zorunlu trafik sigortası Genel Şartları bu belgeyi "Kurul Raporu" diye adlandırır. Raporu, Sağlık Bakanlığının yetkili saydığı bir hastanede, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'e göre toplanan kurul düzenler; yönetmelik raporun başvurudan itibaren en geç otuz günde tamamlanmasını ister. Hastane raporuna teslimden itibaren otuz gün içinde il sağlık müdürlüğüne, dava veya tahkimdeki bilirkişi raporuna tebliğden itibaren iki hafta içinde mahkemeye itiraz edilir.

Trafik Kazası Maluliyet Raporu Nedir, Ne İşe Yarar?

Maluliyet, kazanın bedende bıraktığı kalıcı işlev kaybıdır. Maluliyet raporu bu kaybı yüzde olarak gösteren belgedir. Kanunlarda "maluliyet raporu" adıyla ayrı bir belge tanımlanmış değildir; gündelik dilde bu ad, trafik sigortasının Genel Şartlarında "Kurul Raporu" olarak geçen belge için kullanılır. Hukuki işlevi şudur: tazminat hesabının iki temel girdisini, yani kalıcı sakatlık oranını ve geçici iş göremezlik süresini bu rapor belirler. Oran yükseldikçe sürekli iş göremezlik tazminatı artar, süre uzadıkça geçici iş göremezlik zararı büyür.

Raporun kendisi tazminat değildir ve tutar içermez. Sigorta şirketi, tahkim hakem heyeti veya mahkeme raporu aldıktan sonra kazazedenin yaşını, gelirini ve kusur durumunu ayrıca değerlendirerek hesap yapar. Hesabın nasıl yürüdüğü bedeni hasar tazminatı yazısında, geçici dönemin hesabı ise geçici iş göremezlik tazminatı yazısında anlatılıyor. Bu sayfa yalnızca raporun kendisine odaklanır.

Raporda Neler Yazar?

Genel Şartlardaki tanıma göre rapor üç şeyi gösterir.

  • Sakatlık oranı. Yönetmeliğe göre kişinin engel durumu, Ek-2'deki engel alanları kılavuzunda yer alan oranlara göre yüzde olarak belirlenir (m.10/3). Kılavuzda yaralanmanın adı geçmese bile oran, vücut sistemlerindeki işlev kayıpları değerlendirilerek bulunur (m.10/5). Birden fazla yaralanma varsa oranlar Balthazard yöntemiyle birleştirilir (m.10/4).
  • Geçici iş göremezlik süresi. Kazazedenin tedavi boyunca çalışamadığı dönemdir.
  • Bakıcı ihtiyacı. Başkasının bakımına ihtiyaç varsa bunun süresi ve sürekli olup olmadığı rapora yazılır.

Kurul muayene formuna klinik bulguları, tanı kodlarını, radyolojik tetkikleri ve kayıp olan işlevi yazar (m.8/1-c). Kazadan önce var olan kronik hastalıklara ilişkin işlev kayıpları trafik kazası raporunda belirtilmez (m.9/3). Yaralanmaya göre hangi oranın çıktığı maluliyet oranı tablosunda ayrıca gösteriliyor; bu yazıda oranlar tekrarlanmıyor.

Genel Şartlar Maluliyet Raporunu Nasıl Tanımlıyor?

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, "Kurul Raporu"nu, 20.02.2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ile Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre düzenlenen, sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve bakıcı ihtiyacını gösteren kurul raporu olarak tanımlar. Yani 18 yaşından büyükler için erişkin yönetmeliği, çocuklar için ayrı bir yönetmelik geçerlidir; erişkin yönetmeliği 18 yaşını doldurmamış bireyleri kapsamaz (m.2/2).

Genel Şartlardaki sakatlanma teminatı hükmü, tedavi süreci tamamlandıktan sonra sakatlık oranının ve geçici iş göremezlik süresinin belirlenmesinde bu raporun dikkate alınacağını söyler. Hüküm 12 Haziran 2026 tarihli ve 33278 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle yeniden yazılmış ve 1 Temmuz 2026'da yürürlüğe girmiştir. Önceki metin (1 Haziran 2015 tarihli Genel Şartlar) tedavi tamamlandıktan sonra yetkili bir hastaneden alınacak "özürlü sağlık kurulu raporu"ndan söz ediyordu. Genel Şartlar ve limitler kaza tarihi itibarıyla uygulandığı için hangi metnin sizin dosyanıza girdiği kaza tarihine bağlıdır; madde madde karşılaştırma trafik sigortası Genel Şartları yazısında var.

Genel Şartlar iki noktada mağdurun lehine işler. Trafik kazasına ilişkin belgelerde illiyet bağı tespit edilmişse bunun aksini ispat sigorta şirketine düşer. Sigorta şirketi rapora itiraz yoluna giderse, mağdurun bu itiraz üzerine yaptığı belgelenmiş harcamalar sakatlanma teminatı kapsamında şirket tarafından karşılanır.

Maluliyet Raporu Nereden Alınır, Hangi Hastane Düzenler?

Yönetmelik, raporu düzenleyebilecek sağlık kurum ve kuruluşlarını ve hakem hastaneleri Sağlık Bakanlığının belirlemesini ve internet sitesinde yayımlamasını şart koşar. Yetkili olmayan kuruluşların veya kurulu yönetmeliğe uygun kuramayan hastanelerin raporları kurumlarca değerlendirmeye alınmaz (m.7). Başvurmadan önce hastanenin bu listede olup olmadığına bakmak, raporun sonradan geçersiz sayılmasını önler.

Kurulun bileşimi de önemlidir. Birden fazla branşı ilgilendiren durumlarda kurul; başkan ile iç hastalıkları, göz hastalıkları, kulak burun boğaz, genel cerrahi, nöroloji ve ruh sağlığı hekimlerinden oluşan en az yedi daimi üyeden kurulur. Hastanede fizik tedavi ve rehabilitasyon hekimi varsa kurula katılması zorunludur, yoksa ortopedi ve travmatoloji hekimi katılır. Kazazedenin tedavisinde görev almış hekim kurula katılır veya görüşünü bildirir. Tek bir branşı ilgilendiren yaralanmada ilgili daldan üç hekimle kurul oluşturulur (m.6). Kurulun kişiyi bizzat görerek karar vermesi gerekir (m.8/1-d).

Başvuru biçimi konusunda yönetmeliğin kendi metni iki yol gösterir. Genel usulde kişi dilekçeyle yetkili sağlık kuruluşuna başvurur (m.8/1-a). Kaza ve yaralanmaya bağlı durum bildirir rapor ise kurumlar tarafından resmî yazıyla ve kazaya ilişkin belgelerle birlikte istenir; süreç yine m.8'e göre yürür (m.9/2). Sigorta şirketine yapılacak başvuruda hangi yolun kabul edildiğini şirkete ve hastaneye önceden sormak gerekir. Başvuru adımları ve gereken belgeler trafik kazası heyet raporu yazısında anlatılıyor. Hastane kurullarının işleyişi sağlık kurulu raporu yazısında, üniversite adli tıp anabilim dalı ve Adli Tıp Kurumu seçenekleri trafik kazası adli tıp raporu yazısında ayrıntılı anlatılıyor.

Maluliyet Raporu Kaç Günde Çıkar, Ücreti Var mı?

Hastane kurulunda süre yönetmelikte yazılıdır: rapor, başvuru tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde tamamlanır (m.8/1-j). Kaza ve yaralanma raporunda süreç m.8'e göre yürüdüğü için aynı süre geçerlidir (m.9/2). Bu süre, kazazedenin iyileşmesinin tamamlanmasını beklemeyi kapsamaz; yalnızca kurulun başvurudan sonraki işlem süresidir.

Mahkeme veya hakem heyeti bilirkişi raporu isterse süre farklıdır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre bilirkişi raporu için verilecek süre üç ayı geçemez; gerekçe gösterilirse üç ayı geçmemek üzere uzatılabilir, basit yargılama usulünde bu süreler iki aydır (m.274/1). Üniversite adli tıp anabilim dalı veya Adli Tıp Kurumu kaç günde rapor verirse versin, dosyanın sırası ve yaralanmanın niteliği süreyi etkiler; bu konuda kanunda sabit bir gün sayısı yoktur.

Ücret konusunda resmî kaynakta somut bir tutar yer almıyor; tutar hastaneye ve başvuru yoluna göre değişir. Yönetmelik yalnızca kimin ödeyeceğini düzenler: kaza ve yaralanma raporunun ücreti ve bu durumların tespitine yönelik işlem bedelleri kurumlarca karşılanır; rapora itiraz edilirse ücreti itiraz eden öder (m.17). Üniversiteden alınan görüş veya bilirkişi ücreti için güncel tutarı ilgili kurumdan öğrenmek gerekir.

İyileşme Tamamlanmadan Maluliyet Raporu Alınabilir mi?

Alınabilir, ancak bu rapor kalıcı sakatlığı kesin olarak göstermeyebilir. Yönetmelik, tıbbi tedavi ve rehabilitasyon sürerken süreli, tamamlandıktan sonra sürekli veya süreli rapor verilmek üzere işlev kayıplarının değerlendirilmesini öngörür (m.9/3). Süreli rapor, engel durumunun tedavi ve rehabilitasyonla zaman içinde azalma ihtimalinin olduğu hâllerde verilir; sürekli rapor ise durumun sabit kalacağı veya artacağı hâllerde düzenlenir (m.11/2-3). Genel Şartlar da sakatlık oranının tedavi süreci tamamlandıktan sonra belirlenmesini esas alır.

Pratik sonuç şudur: tedavi sürerken alınan süreli rapor, sürekli sakatlık tazminatının hesabına tek başına dayanak yapılmamalıdır. Henüz oturmamış bir oranla yapılan başvuru, sonradan yeni rapor gerektirebilir ve işi uzatır. Yeni bir engel ortaya çıkarsa veya mevcut durum değişirse, kişinin talebi ve ilgili branş hekiminin sevkiyle süre aranmaksızın yeniden değerlendirme yapılır (m.11/4).

Beklerken zamanaşımı da izlenmelidir. Karayolları Trafik Kanunu m.109'a göre maddi tazminat talepleri, zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her hâlde kaza gününden itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar; fiil suç oluşturup ceza kanunu daha uzun süre öngörmüşse bu uzun süre uygulanır. Rapor beklemek bu süreleri kendiliğinden durdurmaz; ayrıntı trafik kazası zamanaşımı yazısında. Dava açmadan önce sigorta şirketine yazılı başvuru yapılır; şirket 15 gün içinde cevap vermezse veya cevap talebi karşılamazsa dava ya da tahkim yolu açılır (KTK m.97).

Kaza Tarihine Göre Hangi Yönetmelik Uygulanır?

Rapor, muayene tarihindeki değil kaza tarihindeki düzenlemeye göre hazırlanmalıdır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi kararlarında verilen sıra şöyledir (E. 2024/13923, K. 2026/4963, T. 29.04.2026).

Kaza tarihiEsas alınacak düzenleme
11.10.2008 öncesiSosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü
11.10.2008 ile 01.09.2013 arasıÇalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği
01.09.2013 ile 01.06.2015 arasıMaluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği
01.06.2015 ile 20.02.2019 arasıÖzürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik
20.02.2019 ve sonrasıErişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik

Mahkemelerin bu konuda aradıkları ölçütler adli tıp raporu yazısında yer alıyor. Raporu hazırlatırken kaza tarihini hastaneye açıkça bildirmek, yanlış düzenlemeye göre rapor çıkmasını önler.

Erişkin yönetmeliği, 5510 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılara bağlanacak sürekli iş göremezlik geliri için istenen raporları kapsamaz (m.2/3). Kaza iş kazası niteliğindeyse oran SGK süreciyle de belirlenir; bu ayrım iş kazası maluliyet oranı tespiti yazısında anlatılıyor.

Maluliyet Raporuna Nasıl İtiraz Edilir?

İtiraz yolu, raporun hangi aşamada ve kimden alındığına bağlıdır.

Hastane sağlık kurulu raporuna itiraz

Engelli birey, vasisi veya raporu isteyen kurum, raporlara il sağlık müdürlüğüne itiraz eder. Bireysel itiraz, raporun ilgiliye teslim tarihinden itibaren otuz gün içinde yapılır; süresinde yapılmayan itiraz değerlendirilmez. Kurum itirazı gerekçeli ve yazılı olur, süreye bağlı değildir (m.12/1). Müdürlük kişiyi yetkili en yakın farklı bir sağlık kuruluşuna gönderir. İki raporun kararı aynı yöndeyse rapor kesinleşir; sonuçlar farklıysa ve itiraz sürüyorsa kişi en yakın hakem hastaneye yönlendirilir ve hakem hastanenin kararı kesindir (m.12/2). İlk raporu veya itirazla alınan ikinci raporu hakem hastane düzenlemiş olsa bile bu rapor hakem hastane raporu sayılmaz (m.12/3). Hakem kararıyla kesinleşen rapor için aynı alanda yeni başvuru en erken altı ay sonra kabul edilir (m.12/5); işlev kaybının tedavi ve rehabilitasyonla değişmeyeceği hakem kararıyla belirlenmiş sürekli raporlarda yeni başvuru hiç kabul edilmez (m.12/6).

Dava veya tahkimde alınan bilirkişi raporuna itiraz

Taraflar, bilirkişi raporuna tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde, raporda eksik gördükleri noktaların tamamlanmasını, belirsiz noktaların açıklanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden isteyebilir. Raporun karşılanmasının çok zor olduğu veya teknik çalışma gerektirdiği hâllerde, bir defaya mahsus ve iki haftayı geçmemek üzere ek süre verilebilir (HMK m.281/1). Hâkim bilirkişi görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir (HMK m.282); bu nedenle hakem hastane kararı veya başka bir rapor mahkemeyi otomatik olarak bağlamaz. Tahkim sürecinin işleyişi Sigorta Tahkim Komisyonu yazısında anlatılıyor.

Etkili bir itirazın dayanağı somut olmalıdır. Raporun hangi düzenlemeye göre hazırlandığı yazılmamışsa, heyette yaralanmayla ilgili branş hekimi yoksa, bir yaralanma hiç değerlendirilmemişse veya muayene yapılmadan dosya üzerinden karar verilmişse bunlar itiraz gerekçesi olarak ileri sürülebilir. Gerekçe örnekleri ve dilekçe içeriği adli tıp raporu yazısında bulunuyor.

Adli Tıp Kurumu, Üniversite ve Bilirkişi Raporu Ne Zaman Devreye Girer?

Dava açıldığında mahkeme, çözümü özel veya teknik bilgi gerektiren konularda bilirkişinin görüşüne başvurur (HMK m.266). Maluliyet bu tür bir konudur; mahkeme raporu üniversite hastanelerinin adli tıp anabilim dallarından, Adli Tıp Kurumundan veya atadığı bilirkişilerden isteyebilir. Adli Tıp Kurumu uygulamada kişilerin değil, mahkeme, savcılık ve hakem heyeti gibi resmî mercilerin gönderdiği dosyalarda görüş bildirir. Dava öncesinde ise kişinin kendi aldığı hastane veya üniversite raporu, tarafın dayandığı bir belge olarak dosyaya girer; mahkeme bu raporla bağlı değildir.

Dosyada birbiriyle çelişen raporlar varsa mahkeme birini gerekçesiz seçemez; çelişkinin giderilmesi için ek rapor veya yeni bilirkişi incelemesi istenir. Hangi kurumun hangi koşulda tercih edileceği, heyet bileşimi ve Adli Tıp Kurumundaki kurullar adli tıp raporu yazısında; bakıcı ihtiyacının rapora yansıması ise bakıcı gideri tazminatı yazısında ele alınıyor.

Trafik Kazası Maluliyet Raporu Hakkında Sık Sorulan Sorular

Trafik kazası maluliyet raporu nereden alınır?

Sağlık Bakanlığının yetkili saydığı ve yönetmelikteki kurulu oluşturabilen bir hastaneden alınır. Yetkili olmayan kuruluşların raporları kurumlarca değerlendirmeye alınmaz. Dava sürecinde ise mahkeme raporu üniversite adli tıp anabilim dalından, Adli Tıp Kurumundan veya bilirkişiden isteyebilir.

Maluliyet raporu ne kadar sürede çıkar?

Hastane kurulu için yönetmelik, raporun başvuru tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde tamamlanmasını ister. Mahkemenin bilirkişiden istediği rapor için süre üç ayı geçemez, gerekçeyle uzatılabilir. Kazadan sonra raporun hangi tarihte alınabileceği ise iyileşmenin tamamlanmasına bağlıdır.

Maluliyet raporu ücreti ne kadar?

Resmî kaynakta somut bir tutar bulunmuyor; ücret hastaneye ve başvuru yoluna göre değişir. Yönetmelik kaza ve yaralanma raporunun ücretinin kurumlarca karşılanacağını, rapora itiraz edilirse ücreti itiraz edenin ödeyeceğini söyler.

Maluliyet raporuna itiraz süresi kaç gündür?

Hastane sağlık kurulu raporuna, raporun teslim tarihinden itibaren otuz gün içinde il sağlık müdürlüğüne itiraz edilir. Dava veya tahkimde alınan bilirkişi raporuna ise tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde itiraz edilir.

İyileşme bitmeden maluliyet raporu alınırsa ne olur?

Tedavi ve rehabilitasyon sürerken süreli rapor verilir. Sürekli sakatlık oranı ise tedavi tamamlandıktan sonra belirlenir. Erken alınan rapor oranı kesin göstermeyebilir ve yeniden rapor gerektirebilir.

Maluliyet raporunda hangi yönetmelik uygulanır?

Kaza tarihindeki düzenleme uygulanır. 20.02.2019 ve sonrasındaki kazalarda Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik esas alınır; daha eski kazalarda o dönemin yönetmeliği geçerlidir.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir.

İlgili makaleler