URSA Avukatlık

KTK 74/a Trafik Cezası

Trafik Kazası7 dk okumaEklenme:
Boş yaya geçidi çizgileri ile KTK 74/a trafik cezasını anlatan kapak görseli

KTK 74/a trafik cezası, görevli ya da ışık bulunmayan ama işaret veya levhayla belirlenmiş bir kavşağın giriş ve çıkışına yaklaşırken yavaşlamayan ve buradan geçen ya da geçmek üzere olan yayaya durarak ilk geçiş hakkını vermeyen sürücüye yazılır. Dayanağı Karayolları Trafik Kanunu'nun 74. maddesidir. Emniyet Genel Müdürlüğünün 2026 rehberine göre ceza 5.662 TL'dir; tebliğden itibaren bir ay içinde ödenirse 4.246,50 TL olur. Rehber bu satır için ceza puanı göstermez. Ehliyete el konulmaz. İtiraz süresi tebliğden itibaren 15 gündür ve yaya geçidi ihlali 74/b kodu ile ayrıca yazılır.

74/a Trafik Cezası Ne Demek, Kanunda Nasıl Geçer?

74. maddenin başlığı yaya ve okul geçitleridir. Maddenin ilk fıkrası şöyledir:

Sürücüler, görevli bir kişi veya ışıklı trafik işareti bulunmayan ancak trafik işareti veya levhalarıyla belirlenmiş kavşak giriş ve çıkışları ile yaya veya okul geçitlerine yaklaşırken yavaşlamak, varsa buralardan geçen veya geçmek üzere bulunan yayalara durarak ilk geçiş hakkını vermek zorundadırlar.

Kanun metninde (a) ve (b) diye bent yoktur. Bu ayrımı EGM rehberi yapar: kavşak giriş ve çıkışlarına ilişkin ihlal 74/a, yaya ve okul geçitlerine ilişkin ihlal 74/b koduyla yazılır. Kanun metnindeki 488 TL tutarı her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir (Kabahatler Kanunu m.17/7); 2026 için geçerli rakam rehberdeki rakamdır.

Karayolları Trafik Yönetmeliği de aynı yükümlülüğü iki yerde yazar. m.109/d, kavşağa gelen sürücülerin kavşak giriş ve çıkışlarından kurallara uygun biçimde karşıya geçen ya da geçmek üzere olan yayalara geçiş hakkı vermesini ister. m.146, işaretle belirlenmiş yaya ve okul geçitlerinde sürücülerin araçlarını yavaşlatmasını ve yayalara ilk geçiş hakkını vermesini ister. Dolayısıyla korunan kişi yalnız yürüyen yaya değildir, geçmek üzere bekleyen yaya da korunur.

74/a Trafik Cezası 2026'da Ne Kadar, Kaç Puan?

Yaptırım74/a
İdari para cezası (2026)5.662 TL
Tebliğden itibaren bir ay içinde ödemede (yüzde 25 indirimli)4.246,50 TL
Ceza puanıEGM rehberinde bu satır için gösterilmemiş
Sürücü belgesinin geri alınmasıYok
Aracın trafikten men edilmesiYok
Tekrarda artan tutarRehberde yok

İndirim, tutanağın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödemeye bağlıdır ve itiraz hakkını ortadan kaldırmaz. Bir ay içinde ödenmeyen cezaya her ay için yüzde 5 faiz eklenir, tutar cezanın iki katını geçemez (KTK m.115). Hesap örnekleri trafik cezası ve erken ödeme hesaplama yazısındadır.

Puan sütunu boş olsa da madde başka bir yerde işe yarar. Aday sürücülük süresindeki bir sürücü 53. maddenin ikinci fıkrasını, 74. maddeyi veya 78. maddeyi üç kez ihlal ederse aday sürücü belgesi iptal edilir (KTK ek m.17/ç). Dönüşte yayaya yol vermemeye ilişkin fıkra 53/2-a trafik cezası yazısında anlatılıyor. Kanun 74. maddeyi bent ayırmadan andığı için hem 74/a hem 74/b ihlali bu madde kapsamında değerlendirilir. Ayrıntısı aday sürücü belgesi iptali yazısında anlatılıyor.

74/a ile 74/b ve Yayaya Bağlı Diğer Kodlar Nasıl Ayrılır?

Yaya merkezli ihlallerde en çok karışan şey kodun hangi yeri gösterdiğidir. Yayaya yol vermemekten ayrı olan saygısız sürüş kodu KTK 73/a trafik cezası yazısındadır. Tutarlar rehberden alınmıştır.

74/a cezasının işaretle belirlenmiş kavşak giriş ve çıkışına, ayrı kodun ise yaya veya okul geçidine ilişkin olduğunu gösteren iki sütunlu karşılaştırma tablosu
KodDavranış2026 tutarıPuan
74/aİşaret veya levhayla belirlenmiş kavşak giriş ve çıkışında yavaşlamamak, yayaya ilk geçiş hakkını vermemek5.662 TLGösterilmemiş
74/bYaya veya okul geçidinde yavaşlamamak, yayaya ilk geçiş hakkını vermemek5.662 TL20
53/2-aSağa veya sola dönüşte kurallara uygun geçen yayaya ilk geçiş hakkını vermemek1.246 TL20
52/1-aKavşağa veya yaya geçidine yaklaşırken hızı azaltmamak1.246 TL15
47/1-bKırmızı ışıkta geçmekİlk ihlalde 5.000 TL20

Seçimi olayın yeri ve manevra belirler. Işıksız, işaretli kavşağın girişinde yayanın önünden yavaşlamadan geçen sürücüye 74/a yazılır. Kavşakta geçiş hakkı olan araca yol vermemenin kodu ise KTK 57/1-a trafik cezası yazısındadır. Aynı sürücü o kavşakta dönüş yaparken kurala uygun geçen yayaya yol vermezse 53/2-a gündeme gelir; çünkü dönüş kuralları ayrı düzenlenmiştir. Sağa dönüş kurallarının kendisi 53/1-a trafik cezası yazısında anlatılıyor. Kavşaktaki yaya geçidinde ise 74/b uygulanır. Bu bendin yaya ve okul geçidi bakımından kapsamı, tutarı ve itiraz yolu KTK 74/b trafik cezası yazısında anlatılıyor. Işıkla yönetilen yerde kırmızıda geçmek 74. maddenin değil ışık kuralının konusudur ve tutar tekrarla artar, bkz. kırmızı ışık cezası. Yaya kazalarının tamamı için yayaya çarpma sayfasına bakılabilir.

Tutanakta 74/a Nasıl Yazılır, İtiraz Gerekçeleri Nelerdir?

Tutanak yetkili trafik personelince düzenlenir ve ihlal edilen madde ile bent yazılır (KTK m.114). Yayaya yol vermeme genellikle görevlinin gözlemiyle ya da kaza sonrası yapılan tespitle yazıldığı için tutanağın anlatımı önem taşır. Cezaya itiraz, tebliğ veya tefhimden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine yapılır (Kabahatler Kanunu m.27). Hâkimlik kararına karşı kanun yolu tutara göre değişebilir (Kabahatler K. m.28), bu yüzden deliller ilk dilekçeyle sunulur. Sık ileri sürülen sebepler şunlardır:

74/a cezasına itirazda yer, yaya, yavaşlama ve kod olmak üzere dört gerekçeyi gösteren dört kartlı şema
  1. Yer: Kavşak giriş veya çıkışı işaret ya da levhayla belirlenmemişti. Kanun, 74/a için bu şartı açıkça arar.
  2. Yaya: Kişi geçmek üzere değildi ya da kurala aykırı geçiyordu. Yayaların yaya geçidi, kavşak giriş ve çıkışları dışında karşıya geçmesi, kırmızıda yola girmesi ya da yaklaşan aracın uzaklığına ve hızına dikkat etmemesi kendi sorumluluğundadır (KTK m.68).
  3. Yavaşlama: Sürücü hızını azaltmış ve durmuştu; kamera ya da tanık kaydı bunu gösteriyor.
  4. Kod: Olay yaya geçidinde ya da dönüş manevrasında yaşandı ve 74/a yerine başka bir bent yazılmalıydı.
  5. Kimlik: Aracı o anda başka biri kullanıyordu.

Dilekçede tutanağın seri ve sıra numarası, tebliğ tarihi, olayın yeri ve saati, itiraz sebepleri, deliller ve idari yaptırım kararının kaldırılması talebi bulunur. Genel anlatım trafik cezasına itiraz yazısındadır.

74/a Kazada Kusur Sayılır mı, Yaya Yaralanırsa Ne Olur?

KTK m.84 ve Yönetmelik m.157/a asli kusurlu sayılan hâlleri sayar. Yayaya yol vermemek bu listede ayrıca yer almaz; liste kırmızı ışıkta geçme, kavşaklarda geçiş önceliğine uymama gibi hâller içerir. Bu yüzden kod tek başına asli kusur demek değildir. Kusuru bilirkişi, kanun ve yönetmelikteki kuralları ile olay yerinde tespit edilen iz ve delilleri birlikte değerlendirerek belirler (Yönetmelik m.157/b). Tutanak düzenleyenler tutanakta kusur oranı yazmaz, yalnızca kimin hangi kuralı ihlal ettiğini belirtir (Yönetmelik m.156/3).

Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin incelediği bir dosyada kaza tespit tutanağı, sigortalı aracın sürücüsünün yaya geçidinde yayaya çarptığını ve yayaya ilk geçiş hakkını vermeme kuralını ihlal ettiğini yazıyordu. Sigorta şirketi sürücünün kusursuz olduğunu savunuyordu. Uyuşmazlık Hakem Heyeti ayrıca kusur raporu almadan tutanakla yetinmişti. Daire, hakem heyetlerinin kusur raporu almadan tutanağa dayanmasını hatalı bulmuş; ceza soruşturma dosyası da dahil tüm delillerin değerlendirilmesi ve bilirkişilerden ayrıntılı rapor alınması için kararı bozmuştur (Yargıtay 4. HD, E. 2026/3617, K. 2026/4872, 28.04.2026). Olay yaya geçidinde geçtiği için 74/b alanındadır, ancak ilke 74/a için de aynıdır: tutanaktaki ihlal kodu kusur oranını belirlemez.

Yaya yaralandıysa idari para cezasının yanında sürücü hakkında taksirle yaralama soruşturması da yürütülür. Suçun yaptırımı taksirle yaralama suçu ve cezası yazısındadır. Yaya kendi kusuru oranında daha az tazminat alır; tutarın hesabı yaralanmalı trafik kazası tazminatı yazısında anlatılıyor. Yayanın ölümü hâlinde kusur tartışması kusurlu yayanın ölümü yazısında ele alınıyor.

KTK 74/a Trafik Cezası Hakkında Sık Sorulan Sorular

74/a trafik cezası nedir?

İşaret veya levhayla belirlenmiş kavşak giriş ve çıkışlarına yaklaşırken yavaşlamayan ve yayaya durarak ilk geçiş hakkını vermeyen sürücüye KTK m.74 uyarınca yazılan cezadır. Kod EGM rehberindeki gösterimdir.

74/a trafik cezası ne kadar?

EGM'nin 2026 rehberine göre 5.662 TL'dir. Tebliğden itibaren bir ay içinde ödenirse yüzde 25 indirimle 4.246,50 TL olur.

74/a trafik cezası kaç puan?

Rehber 74/a satırı için ceza puanı göstermez. Yaya ve okul geçidi ihlalini kapsayan 74/b için rehberde 20 puan yazar. Puan bilgisi için tutanağa ve sürücü kaydına bakılması gerekir.

74/a trafik cezasında ehliyete el konulur mu?

Hayır. Bu bentte sürücü belgesi geri alınmaz ve araç trafikten men edilmez. Aday sürücüde 53. maddenin ikinci fıkrası, 74. madde ya da 78. maddenin üç kez ihlali belgenin iptaline yol açar.

74/a ile 74/b arasındaki fark nedir?

74/a, işaretle belirlenmiş kavşak giriş ve çıkışlarındaki yayaya yol vermemeyi, 74/b yaya ve okul geçitlerindeki yayaya yol vermemeyi kapsar. Tutarı aynıdır; rehber puanı yalnız 74/b için gösterir.

74/a cezasına nasıl itiraz edilir?

Tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine yazılı başvurulur. Kavşağın işaretle belirlenmemiş olması, yayanın kurala aykırı geçmesi, kodun yanlış seçilmesi gibi sebepler delillerle birlikte anlatılır.

74/a trafik cezası nasıl ve nereden ödenir?

Vergi dairelerinden, yetkilendirilen banka ve PTT aracılığıyla ya da kredi kartıyla ödenir (KTK m.114, m.115). Bir ay içinde ödemede yüzde 25 indirim uygulanır.

Yazar hakkında

Kurucu avukat · Bursa Barosu, sicil 5648

Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu. Sigorta hukuku, trafik kazası, iş kazası tazminatı, bedeni hasar dosyaları ve nitelikli hesaplama alanlarında çalışıyor.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir.

İlgili makaleler