Hesaplama Araçları Hakkında Sık Sorulan Sorular

Hayır. Araç, girdiğiniz emsal ilanlardan bir ön değerlendirme yapar. Sigorta aşamasında tutarı eksper, tahkim ve davada bilirkişi belirler; ancak her ikisi de aynı yöntemi, yani kaza öncesi ve onarım sonrası satış değeri farkını esas alır. Bu yüzden iyi seçilmiş emsallerle yapılan hesap, eksper raporuna itiraz ederken somut bir dayanak olur.

Her iki grup için en az üç, mümkünse beş ilan önerilir. Araç değerleri ortancayla aldığı için tek bir pahalı veya ucuz ilan sonucu bozmaz; ilan sayısı arttıkça sonuç piyasayı daha iyi yansıtır.

İlan sitelerinde aynı marka, model, paket ve yıldaki araçları listeleyip açıklamada boyalı ve değişen parçaları sizinkine benzeyenleri seçin. Sigorta şirketinin araç değer kaybı raporunda veya bir galerinin aracınız için verdiği alım teklifinde yazan tutar da bu gruba eklenebilir.

Kanunda taksit imkânı yoktur; borç tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir (5510 m.41). Ancak borcun tamamını ödemek zorunlu değildir; bir kısmı ödenirse ödenen tutara karşılık gelen gün hizmete sayılır.

Tebliğden itibaren bir ay içinde ödenmeyen borçlanma geçersiz sayılır ve aynı süre için yeniden borçlanmak isteyen kişinin yeni başvuru yapması gerekir. Yeni başvuruda o tarihteki günlük kazanç sınırları ve oranlar uygulanır. Kanun ödememeye ayrıca bir ceza bağlamamıştır; sonuç borçlanmanın geçersiz sayılmasıdır.

Evet. Borçlanılıp ödenen süreler sigortalılık süresine sayılır ve prim ödeme gün sayısına eklenir (5510 m.41). 18 aylık askerliğin tamamı borçlanılırsa prim gün sayısı 540 gün artar.

Sabit bir tutar yoktur; sonuç ölenin yaşına, net gelirine, geride kalanların sayısına ve yaşlarına, kusur oranına göre değişir. Sitedeki hesaplama aracının Ekim 2026 sonucuna göre asgari ücretli ve kusursuz bir erkeğin ölümünde toplam tutar 35 yaşında, eşi ve iki çocuğu olan biri için 7.345.112 TL, 50 yaşında çocuksuz evli biri için 4.344.403 TL'dir. Kesin tutarı mahkemenin aldığı aktüerya raporu belirler.

Hayır. Hesaplama robotları, Excel tabloları ve programlar ön fikir verir; mahkeme tutarı taraflardan bağımsız aktüerya bilirkişisinin raporuna göre belirler. Bu araçlar genellikle kaza ile rapor tarihi arasındaki dönemin gerçek verilerini, eşin evlenme ihtimalini ve SGK mahsubunu hesaba katmaz.

Yöntem aynıdır: net gelir, TRH-2010 bakiye ömür, pay yöntemi ve ölen işçinin kusuru. Fark, SGK'nın hak sahiplerine bağladığı gelirin ilk peşin sermaye değerinin rücuya tabi kısmının tazminattan düşülmesidir (5510 sayılı Kanun m.21, TBK m.55). Araç bu düşümü yapmaz; SGK'nın bildirdiği tutarı sonuçtan ayrıca çıkarmak gerekir. Dava işverene karşı iş mahkemesinde açılır ve arabuluculuk dava şartı değildir (7036 sayılı Kanun m.3/3).

Hayır, brüt ücretten hesaplanır: saatlik ücret aylık brüt ücretin 225'e bölünmesiyle bulunur. Elinize geçecek tutar, brüt fazla mesaiden SGK ve işsizlik işçi payı, gelir vergisi ve damga vergisi düşülerek bulunur.

Haftalık toplam süreye bağlıdır. Pazartesi–cuma günde 9 saat çalışılan bir işyerinde haftalık 45 saat dolduğu için cumartesi çalışılan her saat fazla mesaidir. Haftalık çalışma cumartesi dahil 45 saati aşmıyorsa cumartesi çalışması tek başına fazla mesai doğurmaz.

Yönetmelik kısmi süreli iş sözleşmesiyle çalışanlara fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışma yaptırılmasını yasaklar (Yönetmelik m.8). Sözleşmedeki haftalık süresi 45 saatin biraz altında olan, örneğin 40 saat çalışan tam süreli işçi ise kural olarak kısmi süreli sayılmaz; onun 40 ile 45 saat arasındaki çalışması yüzde 25 zamlı ödenir.

Adi bir suçta ve tekerrür yoksa kurumda kalınacak süre yaklaşık üç aydır. Hesap şöyle işler: iki yıl altı ayın yarısı bir yıl üç ay eder, buradan bir yıllık denetimli serbestlik düşülür. Suç üçte iki oranına tabi bir suçsa aynı cezanın yatar hesaplama sonucu sekiz aya çıkar. Tutuklu kaldığınız günler varsa süre daha da kısalır.

Artık olunamaz. 4 Haziran 2025 tarihinden sonra işlenen suçlarda hükümlünün kurumda fiilen bir süre kalması zorunludur ve bu süre hiçbir hâlde beş günün altına inemez. Daha önce kısa cezalarda görülen ve girdi çıktı denilen uygulama böylece sona ermiştir. Kural, koşullu salıverilme tarihine kadar kurumda geçirilmesi gereken sürenin onda biri üzerinden işler. Değişiklik yürürlük tarihinden önce işlenen suçlara uygulanmaz.

Kasten öldürme, işkence ve eziyet, cinsel saldırının basit hâli, özel hayata karşı suçlar, devlet sırları ve örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarda oran üçte ikidir. Uyuşturucu ticareti, nitelikli cinsel saldırı ve çocukların cinsel istismarında yetişkinler için oran dörtte üçtür. Oranı suçun adı değil kararda yazan kanun maddesi belirler; listede yer almayan suçlarda genel oran olan yarı uygulanır.

Aylık net 30.000 TL kazanan, kusuru olmayan 35 yaşındaki bir erkek işçi için sitedeki hesaplama aracının Ekim 2026 sonucu yüzde 10 maluliyette 1.394.241 TL, yüzde 20 maluliyette 2.788.482 TL, yüzde 30 maluliyette 4.182.723 TL'dir. Tutar yaşa göre de değişir: yüzde 20 maluliyette aynı maaşla 25 yaşında 3.479.508 TL, 45 yaşında 2.108.911 TL çıkar. Hesapta brüt değil net maaş esas alınır ve rakamlar SGK peşin sermaye değeri düşülmeden önceki tutarlardır.

Sabit bir tutar yoktur; maddi tazminat maluliyet oranı, net gelir, yaş ve kusur oranıyla hesaplanır, manevi tazminatı ise hâkim takdir eder. Sitedeki hesaplama aracının Ekim 2026 sonucuna göre net asgari ücretle çalışan, kusursuz 35 yaşındaki bir erkek işçi için maddi tazminat yüzde 10 maluliyette 1.336.506 TL, yüzde 50 maluliyette 6.682.531 TL'dir. SGK'nın bağladığı gelirin peşin sermaye değeri bu tutarlardan ayrıca düşülür.

Bakiye ömür TRH 2010 tablosundan bulunur; 60 yaşa kadar işçinin net geliri, sonrası 2026 net asgari ücreti olan 28.075,50 TL ile hesaplanır. Toplam, maluliyet oranıyla çarpılır, işçinin kusuru kadar indirilir ve SGK peşin sermaye değeri düşülür. Mahkemedeki bilirkişi ayrıca kaza ile hesap tarihi arasındaki bilinen dönemi gerçek ücretlerle hesaplar.

Evet. TÜİK her ay yeni bir TÜFE 12 aylık ortalama değişim oranı açıklar ve o ay yenilenen kiralara bu oran uygulanır. Sizin kiranızı belirleyen, yenileme ayınızdan önceki ayın oranıdır. Bu oran bir kez uygulandığında kira yılı boyunca değişmez.

1 Ocak 2019'dan itibaren yenilenen kiralarda TÜFE 12 aylık ortalaması esas alınır. Bu tarihten önceki yenilemelerde ÜFE uygulanıyordu. Örneğin Eylül 2018'de yenilenen bir kira için esas alınan Ağustos 2018 ÜFE 12 aylık ortalaması %18,78'di; 10.000 TL'lik kira en fazla 11.878 TL olabiliyordu.

Çok yıllık sözleşmede de artış her kira yılının başında yapılır. TBK m.344, TÜFE tavanının bir yıldan uzun süreli kira sözleşmelerinde de uygulanacağını açıkça belirtir. Sözleşmede ikinci ve üçüncü yıl için yazılan tutarlar, o yılın tavanını aşıyorsa aşan kısım istenemez.

Kanunda sabit bir ödeme günü yoktur. 4/a sigortalısının rapor süresince çalışıp çalışmadığını işveren SGK'ya elektronik ortamda bildirir; ödeme anlaşmalı banka aracılığıyla yapılır. SGK'ya göre işverenin bu bildirimi yapmaması ödenek hakkını ortadan kaldırmaz. Ödemenin durumunu bir sonraki sorudaki e-Devlet hizmetinden izleyebilirsiniz.

e-Devlet'teki "SGK Şahıs Ödemeleri Sorgulama" hizmetinden ödeneğin tahakkuk edip etmediği ve hangi bankaya gönderildiği görülebilir. Ödemenin doğrudan kendi hesabınıza aktarılmasını istiyorsanız "Şahıs Ödemeleri Banka Hesabı Tanımlama" hizmetinden IBAN tanımlayabilirsiniz.

Rapor parasını SGK öder; işverenin görevi raporlu sürede işçinin çalışmadığını Kuruma bildirmektir. İşveren rapor süresi için ayrıca ücret ödeyebilir, ancak bu bir ödenek değil ücret ödemesidir ve hastalık raporlarında mahsup kuralına tabidir.

Sürekli iş göremezlik tazminatı = (aylık net gelir × 12 × aktif dönem yılı + net asgari ücret × 12 × pasif dönem yılı) × maluliyet oranı × (1 − kusur oranı). Süreler TRH 2010 yaşam tablosundan okunur. Progresif rant yönteminde artış ve iskonto oranı eşit kabul edildiğinden yıllık kazanç süreyle doğrudan çarpılır; raporlu günler için günlük net gelir × gün sayısı ayrıca eklenir.

Yüzde 5 kalıcı maluliyette, 2026 net asgari ücretle çalışan ve kusuru olmayan bir erkek için sitedeki hesaplama aracının Ekim 2026 sonucu 25 yaşta yaklaşık 829.463 TL, 35 yaşta 668.253 TL, 45 yaşta 509.907 TL'dir. Yüzde 10 maluliyette 35 yaş için tutar 1.336.506 TL'ye çıkar; aktif dönemin 60 yaşta bittiği kabul edilmiştir. Kastedilen 5 günlük istirahat raporuysa bu kalıcı maluliyet değil, geçici iş göremezliktir.

İstirahat raporu süresince çalışılamayan günler geçici iş göremezlik tazminatı olarak istenir: günlük net gelir × raporlu gün. Sitedeki hesaplama aracının Ekim 2026 sonucu, 2026 net asgari ücretle çalışan ve kusuru olmayan kişi için 5 günlük raporda yaklaşık 4.679 TL, 30 günlük raporda 28.076 TL'dir. Bu kalem trafik sigortası teminatı içindedir ve kalıcı maluliyet tazminatına ayrıca eklenir.

Davanın nakli, açılmamış sayılması ya da görevsizlik veya yetkisizlik kararından sonra başka mahkemede devam edilmemesi hâlinde, karar ön inceleme tutanağı imzalanmadan verilmişse tarifedeki ücretin yarısına, sonra verilmişse tamamına hükmedilir; bu ücret mahkemenin maktu ücretini geçemez (Tarife m.7). Dava şartı yokluğu veya husumet nedeniyle ret hâlinde ücret üçüncü kısma göre hesaplanır, ancak yine maktu ücretle sınırlıdır.

Uyuşmazlık feragat, kabul, sulh ya da davanın konusuz kalmasıyla ön inceleme tutanağı imzalanmadan giderilirse tarifedeki ücretin yarısına, tutanak imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmedilir (Tarife m.6).

Hükmolunan nafakanın bir yıllık tutarı üzerinden üçüncü kısma göre hesaplanır ve davanın görüldüğü mahkemenin maktu ücretinden az olamaz. Nafaka davasında reddedilen kısım için vekâlet ücretine hükmedilmez (Tarife m.9).