Takograf Cezası 2026 Ne Kadar? Ticari Araç Şoförü Cezaları, Sürüş ve Dinlenme Süreleri

Takograf cezası 2026 yılında, takografı olmayan, çalışmayan veya kullanılmayan ticari araçta sürücüye 75.000 TL’dir; sürücü işleten değilse işletene ayrıca 150.000 TL kesilir ve araç eksiklik giderilinceye kadar trafikten men edilir. Takografa müdahale ederek yanlış veri üretmenin cezası 185.000 TL ve 30 gün ehliyet geri almadır. Sürüş süresi aşımı cezası aşım miktarına göre sürücüye 1.000 TL ile 20.000 TL arasındadır ve her ihlal 20 ceza puanı getirir. Ağır ticari araç şoförü 24 saatte en çok 9 saat, kesintisiz en çok 4,5 saat araç kullanabilir. Ticari araçta alkol sınırı 0,20 promildir; SRC ve yetki belgesi olmadan çalışmanın cezası Karayolu Taşıma Kanunu’nda düzenlenir.

Bu yazı kamyon, çekici, otobüs, minibüs, taksi ve dolmuş gibi ticari araçları kullanan şoförlere özgü kuralları ele alır. Bütün sürücüler için geçerli hız, kırmızı ışık ve park cezaları trafik cezaları sayfasındaki tablolarda yer alır. Yük aracında taşıma sınırının ve azami ağırlığın aşılması (KTK m.65) ayrı bir konudur; tutarları aşırı yük cezası yazısında anlatılır.

Ticari Araç Şoförü Cezaları 2026 Tablosu

Tutarlar 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (KTK) 7574 sayılı Kanunla değişen metninden ve EGM 2026 Trafik İdari Para Cezası Rehberi’nden (EGM 2026) alınmıştır. Trafik cezaları tebliğden itibaren bir ay içinde ödenirse yüzde 25 indirim uygulanır.

EGM rehberi, sürücünün aynı zamanda aracın işleteni olduğu durumda tutarın sürücüye iki kat olarak uygulanacağını belirtir. Kendi kamyonunu kullanan şoför için takograf cezası bu nedenle 150.000 TL’dir.

Ticari Şoför Günde Kaç Saat Araç Kullanabilir?

Sürüş ve dinlenme süreleri Karayolları Trafik Yönetmeliği m.98’de düzenlenir. 7574 sayılı Kanun bu konuda İçişleri ve Ulaştırma bakanlıklarının ortak bir yönetmelik çıkarmasını öngörmüştür; o yönetmelik yürürlüğe girene kadar mevcut yönetmeliğin kanuna aykırı olmayan hükümleri uygulanır (KTK geçici m.27). Kurallar, ticari amaçla yük taşıyan ve azami ağırlığı 3,5 tonu geçen araçların şoförleri ile ticari amaçla yolcu taşıyan ve şoför dâhil kapasitesi 9 kişiyi geçen araçların şoförleri için geçerlidir.

• Günlük sürüş. Herhangi bir 24 saatlik süre içinde toplam 9 saatten fazla araç kullanılamaz.
• Kesintisiz sürüş ve mola. Kesintisiz sürüş 4,5 saati geçemez. Bu sürenin sonunda dinlenmeye çekilmeyen şoför en az 45 dakika mola verir; mola 4,5 saatlik sürüş içine en az 15’er dakikalık parçalar hâlinde de yayılabilir.
• Günlük dinlenme. Her 24 saatte 11 saat kesintisiz dinlenme gerekir. Dinlenme, biri en az 8 saat olmak üzere iki ya da üç parçaya bölünürse toplam 12 saate çıkar. 11 saatlik süre haftada en çok üç kez 9 saate indirilebilir.
• Haftalık dinlenme. En çok 6 günlük sürüşten sonra en az 24 saatlik hafta tatili kullanılır.
• İki haftalık sınır. Birleşik iki hafta içindeki toplam sürüş 90 saati aşamaz.

Yetki belgesiyle çalışan taşımacının şoförleri, Karayolu Taşıma Yönetmeliği m.35’e göre bu kurallara ek olarak Türkiye’nin 4411 sayılı Kanunla katıldığı AETR Anlaşması’na da uymak zorundadır. Uluslararası taşımacılıkta kullanılan takograflara ilişkin yönetmelik, düzenli haftalık dinlenmeyi en az 45 saat olarak tanımlar.

Sürüş Süresi Aşımı Cezası Ne Kadar?

KTK m.49, takograf zorunlu taşıtların sürüş sürelerine aykırı biçimde kullanılmasını da kullandırılmasını da yasaklar. Ceza aşım süresine göre kademelidir ve her satır 20 ceza puanı getirir.

Kaynak: KTK m.49 ve EGM 2026. Birden fazla şoförün görevlendirilmesi gereken seferde bu kurala uymayan işletene ayrıca 10.000 TL ceza uygulanır. Kurala uymayan şoför, dinlenme süresini aşmamak üzere araç kullanmaktan men edilebilir. Trafik zabıtası takograf kayıtlarını veri tabanı üzerinden de denetleyip ceza yazabilir (KTK m.31).

Takograf Hangi Araçlarda Zorunlu?

7574 sayılı Kanunla değişen KTK m.31/1-b’ye göre takograf iki grup araçta zorunludur: yük taşımada kullanılan ve azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı geçen motorlu taşıtlar ile belediye mevzuatı veya 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında yolcu taşıyan ve sürücü dâhil oturma yeri 17’den fazla olan taşıtlar. Önceki düzenleme takografı yalnız şehirlerarası yük ve yolcu taşıyan otobüs, kamyon ve çekicide arıyordu (Karayolları Trafik Yönetmeliği m.99). Zorunluluk kapsamına yeni giren araçlar için geçiş takvimi şöyledir (KTK geçici m.27):

İşleten, takograf kayıtlarını kayıt tarihinden itibaren 1 ay araçta, 5 yıl işyerinde saklamak zorundadır; şoför de son 1 ayın kayıtlarını araçta bulundurur (Karayolları Trafik Yönetmeliği m.98/B). Takograf kullanımına ilişkin yönetmelik kurallarına uymamak 3.000 TL, cihaz ayarı ve kalibrasyon kurallarına uymamak 10.000 TL, kayıtları saklama kurallarına uymamak 20.000 TL idari para cezası gerektirir (KTK m.31/14).

Takografa Müdahale ve Sürücü Kartı Cezası

Takografa müdahale edip yanlış veri ürettirmek takograf cezalarının en ağırıdır; yaptırım bu durumdaki cihazla aracı kullanana da uygulanır. Yetki belgesine kayıtlı araçta manipülasyon düzeneği bulunursa yetki belgesi sahibine ayrıca 75 uyarma verilir (Karayolu Taşıma Yönetmeliği m.35/3).

Sürücü kartı kişiye özeldir. Başkasının kartıyla ya da kart takmadan araç kullanan şoförün belgesi 30 gün geri alınır ve şoför gerekli şartlar sağlanıncaya kadar takograf zorunlu araçları sürmekten men edilir (KTK m.31). Aynı ihlalde yetki belgesi sahibine her ihlal için 75 uyarma verilir (Karayolu Taşıma Yönetmeliği m.35/2). Kartının başkasınca kullanılmasına karşı önlem almayan kart sahibine 75.000 TL kesilir; bu ceza T.C. kimlik numarası üzerinden işlem görür.

Hız Sınırlayıcı Hangi Araçlarda Zorunlu?

N2 ve N3 sınıfı kamyon ve çekiciler ile M2 ve M3 sınıfı minibüs ve otobüslerde hız sınırlayıcı cihaz bulundurmak ve kullanmak zorunludur (Karayolları Trafik Yönetmeliği m.99/c). Cihaz otobüs ve minibüste 110 km/s’e, kamyon ve çekicide 99 km/s’e ayarlanır. Şehir içinde bu araçlar diğer araçların hız sınırlarına uyar (m.100). Araç cinsine göre azami hızlar ve aşım cezaları hız cezası yazısında yer alır.

Yetki Belgesi, SRC ve Psikoteknik Belgesi Olmadan Çalışmanın Cezası

Karayolunda ticari yük veya yolcu taşımacılığı yapmak için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığından yetki belgesi alınması, bu taşıtlarda çalışan şoförlerin de sürücü mesleki yeterlilik belgesi (SRC) alması zorunludur (4925 sayılı Kanun m.5). Karayolu Taşıma Yönetmeliği m.34 şoförden ayrıca her beş yılda bir bedeni ve psiko-teknik açıdan sağlıklı olduğunu gösteren sağlık raporu alınmasını ister. Adına C1 veya K2 yetki belgesi düzenlenen gerçek kişi, belgesinde tek kamyonet kayıtlıysa ve aracı kendisi kullanıyorsa SRC aranmaz.

Tablodaki aralıklar 7546 sayılı Kanunla 2025’te kanuna yazılan tutarlardır. Kesin tutarı Bakanlık yönetmeliği belirler ve idari para cezaları her yıl başında yeniden değerleme oranında artırılır (4925 m.26; Kabahatler Kanunu m.17/7). Bu nedenle 2026’daki tutar tablodakinden yüksektir; esas alınacak rakam ceza tutanağında yazandır. Yetki belgesiz taşıma ve SRC’siz araç kullanma cezası verilen kişiye, aynı kabahat için 48 saat geçmeden ikinci ceza verilmez.

Ticari Araçta Alkol Sınırı Kaç Promil?

Ticari plakalı araç sürücüsü için ayrı bir sıfır promil kuralı yoktur. KTK m.48/5 ve Karayolları Trafik Yönetmeliği m.97, hususi otomobil sürücüsü için 0,50 promili, hususi otomobil dışındaki bütün araçların sürücüleri için 0,20 promili sınır kabul eder. Kamyon, otobüs, minibüs, taksi ve ticari plakalı otomobil bu ikinci gruba girer; 0,21 promil ve üzeri ölçüm ilk seferde 25.000 TL ceza ve 6 ay belge geri almayı gerektirir.

7574 sayılı Kanunla eklenen KTK m.48/14 ticari şoförler için ayrı bir iptal sebebi getirmiştir. 4925, 5216 ve 5393 sayılı Kanunlar kapsamında yük veya yolcu taşınan aracı kullanırken beş yıl içinde toplam üç kez alkol sınırını aşan ya da ölçümü reddeden sürücünün belgesi iptal edilir. 27 Şubat 2026’dan önceki işlemler bu sayıma girmez (KTK geçici m.27). Tekrar sayısına göre artan tutarlar ve ceza davası alkollü araç kullanma cezası yazısında, iptalden sonra yeniden belge alma şartları ehliyet iptali yazısında anlatılır.

Ceza Puanı Ticari Şoförü Nasıl Etkiler?

Ceza puanı sistemi ticari ve hususi sürücü arasında ayrım yapmaz. Bir yıl içinde 100 puanı dolduran sürücünün belgesi 2 ay geri alınır ve sürücü eğitime tabi tutulur; aynı yıl ikinci kez dolduranın belgesi 4 ay geri alınır, üçüncüsünde iptal edilir (KTK m.118). Sürüş ve dinlenme süresi ihlallerinin her biri 20 puan olduğundan, beş ihlal bir yıl içinde belgenin geri alınmasına yetebilir. Geri alma kararına başvuru yolu ehliyete el konulmasına itiraz yazısında ele alınır.

Ticari Şoför Kaza Yaparsa Kim Sorumlu Olur?

Kazada ölen veya yaralanan kişinin zararından aracın işleteni sorumludur ve işleten, sürücünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu tutulur. Araç bir şirketin unvanı veya işletme adı altında ya da bu şirketin kestiği biletle işletiliyorsa işleten ile şirket sahibi müteselsilen sorumludur (KTK m.85). Şoförü çalıştıran işveren de çalışanının iş sırasında verdiği zarardan, seçim ve denetimde gereken özeni gösterdiğini ispat edemedikçe sorumludur (TBK m.66). Şoför ise kendi kusuru oranında sorumluluğunu korur.

İşleten, aracın takograf ve sürüş süresi kurallarına aykırı kullanılmaması için önlem almak ve şoförü denetlemekle yükümlüdür (KTK m.31 ve m.49); şehirlerarası seferlerde güzergâha göre yedek şoför de bulundurur (Karayolları Trafik Yönetmeliği m.98/B). Yolcu taşımacısı ayrıca yolcunun güvenli taşınmasından sorumludur (4925 m.6). İşverenin şoföre rücu hakkı şirket aracıyla trafik kazası, şoförün kendi yaralanması trafik kazası iş kazası sayılır mı, yolcunun hakları otobüs kazasında yolcu hakları yazısında anlatılır.

Takograf ve Sürüş Süresi Cezasına İtiraz

KTK kapsamındaki takograf, hız sınırlayıcı, sürüş süresi ve alkol cezalarına tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurularak itiraz edilir (Kabahatler Kanunu m.27). Süre ve dilekçe ayrıntıları trafik cezasına itiraz yazısındadır; takograf dökümü ve kalibrasyon belgeleri bu itirazlarda başlıca delillerdir.

Karayolu Taşıma Kanunu cezalarında da yol aynıdır. Uyuşmazlık Mahkemesi, Karayolu Taşıma Yönetmeliği uyarınca verilen uyarma ve karşılığı para cezasında 4925 sayılı Kanunda ayrı bir başvuru yolu bulunmadığından Kabahatler Kanunu m.27’nin uygulanacağına ve adli yargının görevli olduğuna karar vermiştir (E. 2026/112, K. 2026/108, 09.03.2026, oy çokluğu). Aynı işlemle faaliyet durdurma gibi idari yargının görev alanına giren bir karar da verilmişse itiraz, o kararın iptali istemiyle birlikte idare mahkemesinde görülür (Kabahatler Kanunu m.27/8).

Ticari Araç Şoförü Cezaları Hakkında Sık Sorulan Sorular

Takograf cezası 2026'da ne kadar?

Takograf bulundurmamak, çalışmaz hâlde bulundurmak veya kullanmamak sürücüye 75.000 TL'dir; sürücü aracın işleteni değilse işletene ayrıca 150.000 TL kesilir. Takografa müdahale edip yanlış veri üretmek ilk seferde 185.000 TL, bir yıl içinde tekrarında 370.000 TL'dir ve belge 30 veya 90 gün geri alınır (KTK m.31, EGM 2026 rehberi).

Takograf cezası kime kesilir?

Ceza aracı kullanan sürücüye kesilir. Sürücü işleten değilse, takografı denetlemekle yükümlü işletene de sürücü cezasının iki katı uygulanır. Sürücü aynı zamanda işletense EGM rehberine göre tutar ona iki kat olarak yazılır.

Ticari şoför günde kaç saat araç kullanabilir?

3,5 tonu aşan ticari yük aracının ve şoför dâhil 9 kişiden fazla yolcu taşıyan aracın şoförü 24 saat içinde toplam 9 saatten, kesintisiz 4,5 saatten fazla araç kullanamaz; 4,5 saatin sonunda en az 45 dakika mola, her 24 saatte 11 saat dinlenme gerekir (Karayolları Trafik Yönetmeliği m.98).

Sürüş süresi aşımında ehliyete el konur mu?

Kanun sürüş ve dinlenme süresi ihlalinde belge geri alma öngörmez; yaptırım para cezası ve 20 ceza puanıdır. Sürücü ise dinlenme süresini tamamlayıncaya kadar araç kullanmaktan men edilebilir. Bir yıl içinde 100 puanın dolması hâlinde belge 2 ay geri alınır (KTK m.118).

SRC belgesi olmadan araç kullanmanın cezası ne kadar?

Karayolu Taşıma Kanunu m.26'ya göre şoföre ve onu çalıştıran işletmeciye ayrı ceza verilir. Kanundaki aralık 2025'te şoför için 3.500-35.000 TL, işletmeci için 8.500-85.000 TL olarak belirlendi; tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında artar.

Ticari araçta alkol sınırı sıfır promil mi?

Hayır. Yürürlükteki kanun ve yönetmelikte ticari araç için sıfır promil kuralı yoktur. Hususi otomobil dışındaki bütün araçlarda sınır 0,20 promildir; 0,21 ve üzeri ölçümde 25.000 TL ceza ve 6 ay belge geri alma uygulanır.

Takograf cezasına nasıl itiraz edilir?

Trafik idari para cezasına tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurularak itiraz edilir (Kabahatler Kanunu m.27). Cezayı indirimli ödemek itiraz hakkını ortadan kaldırmaz.