URSA Avukatlık

Araç Selde Kalırsa Kasko Öder mi? Sel Hasarını Kim Karşılar

Sigorta Hukuku13 dk okumaEklenme:

Araç selde kalırsa hasarı kasko öder, ancak yalnız poliçede sel ve su baskını teminatı varsa. Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları sel hasarını ana teminatlar arasında saymaz; bu risk ek sözleşmeyle kapsama alınır ve genişletilmiş ya da tam kasko poliçelerinde yer alır. Zorunlu trafik sigortası aracın kendi sel hasarını karşılamaz, DASK ise yalnız binalardaki deprem zararını öder. Motorun su çekmesi genel şartlarda ayrıca teminat dışı sayılmamıştır. Karayolundaki rögar taşması gibi altyapı kusurlarında belediyeye karşı dava adli yargıda açılır. Hasar en geç beş iş günü içinde sigortacıya bildirilmelidir.

Bu yazıda sel hasarının kasko poliçesindeki yeri, su çekme tartışması, pert hâlinde ödenecek tutar, selin sürüklediği aracın başkasına verdiği zarar, konut sigortası ve idarenin sorumluluğu ele alınıyor. Kaskonun genel olarak ödemediği hâller kasko neyi ödemez yazısında anlatıldığı için burada tekrar edilmiyor.

Sel Hasarı Kaskoda Ana Teminat mı, Ek Teminat mı?

Ek teminattır. Genel şartların A.1 maddesi kaskonun ana teminatlarını beş grupta toplar: başka araçla çarpışma, aracın bir cisme çarpması, devrilmesi veya yuvarlanması gibi ani ve harici etkilerle oluşan kazalar, üçüncü kişilerin kötü niyetli hareketleri, yanma ve çalınma. Sel bu listede yoktur. A.4 maddesi ise "ancak ek sözleşmeyle teminat altına alınabilir" denilen hâlleri sayar ve 4.5 bendinde sel ve su baskını ile meydana gelen zararlar yer alır. Deprem, toprak kayması, fırtına ve dolu da aynı maddenin 4.4 bendindedir.

Hangi poliçede sel bulunduğunu ürün adı gösterir. Genel şartlar dört ürün tanımlar ve poliçe başlığının bu adı en az 16 punto harfle içermesini ister (A.1).

Ürün adıAna teminatlarSel ve su baskını
Dar kaskoBir kısmıYok
KaskoTamamıYok
Genişletilmiş kaskoTamamıA.4 risklerinin bir kısmı alınır; selin bulunup bulunmadığı teminat listesinde yazar
Tam kaskoTamamıVar, A.4 risklerinin tümü kapsamdadır

Aramalarda sık geçen "kasko sel muafiyeti" ifadesi, bu teminat için poliçeye konulan kesintiyi anlatır. Genel şartlar, belirli bir tutara veya sigorta bedelinin belli bir oranına kadar olan zararın sigortalıda kalacağının kararlaştırılabileceğini ve bu muafiyetin poliçeye en az 14 punto harfle yazılacağını düzenler (A.6). Poliçede yazılı bir muafiyet yoksa hasar ödemesinden böyle bir kesinti yapılmaz.

Hangi Olaylar Sel ve Su Baskını Sayılır?

Genel şartlar sel ve su baskınını tanımlamaz. Yargı kararlarına yansıyan dosyalar şu tiplerde toplanır:

  • Park hâlinde su altında kalma. Cadde üzerindeki rögarın aşırı yağışla taşması ya da açık otoparkı deniz suyunun basması.
  • Seyir hâlinde selde kalma. Yoldaki sel baskınına yakalanan veya yağış sularının oluşturduğu birikintiye giren araç.
  • Kapalı alanın su basması. Bina otoparkına dolan yağmur ve kanalizasyon suyu.
  • Selin dolaylı etkisi. Yağmur sularının yıktığı bir duvarın araca devrilmesi.

Sınır tartışması en çok seyir hâlindeki araçta çıkar. Sigortacı bazen hasarı selden değil, araçtaki bir arızadan doğmuş sayar. Bu savunmanın dayanağı A.4.15 bendidir; bent, sigorta kapsamına giren bir olaydan doğmadıkça ve böyle bir olayla sonuçlanmadıkça mekanik, elektrik ve elektronik arızaları ek teminata bırakır. Poliçede sel teminatı varsa, su baskınından doğan motor ve elektrik hasarı teminattaki bir olaydan doğduğu için bu bendin dışında kalır. Rizikonun teminat dışında kaldığını ispat yükü sigortacıdadır (TTK m.1409/2).

Zorunlu trafik sigortası bu tartışmanın dışındadır. Trafik sigortası işletenin başkalarına verdiği zararı karşılar; aracın kendi sel hasarı için başvurulacak poliçe kaskodur.

Motor Su Çekerse Kasko Öder mi?

Su çekme, motorun hava girişinden su alması ve hareketli parçalarının bu yüzden hasar görmesidir. Genel şartlarda "su çekme" adıyla bir istisna bulunmaz. Yargıtay'ın onadığı iki hakem kararında su çekmeden doğan motor hasarı teminat içinde sayılmıştır.

Birinci dosyada kaskolu araç şiddetli yağış sonrası oluşan su birikintisine girmiş, motor kilitlenmişti. Sigortacı motor soğutma sisteminde arıza bulunduğunu ve sürücünün hararete rağmen yola devam ettiğini savundu. Hakem heyeti, fotoğraflardaki su izlerine ve motorun hava kanalından su aldığını belirleyen bilirkişi raporuna dayanarak hasarı teminat içinde saydı; Yargıtay 4. Hukuk Dairesi kararı onadı (E. 2024/4448, K. 2024/6570, T. 26.06.2024).

İkinci dosyada sitenin açık otoparkındaki araç aşırı yağış ve deniz taşmasıyla su altında kalmış, araç sahibi aracı otoparktan çıkarmak isterken içinde mahsur kalmış, araç da stop etmişti. Sigortacı su baskınından doğan hasarı ödemeyi teklif etti, ancak stop ettikten sonra zorlanmasından doğan ikinci hasarı teminat dışı saydı. Hakem heyeti motorun su çekmesinden doğan hasarı poliçe kapsamında kabul etti; Daire bu yöndeki itirazları yerinde görmeyerek kararı yalnız vekâlet ücreti yönünden düzelterek onadı (E. 2021/25364, K. 2023/3318, T. 13.03.2023).

Sigortacının elindeki asıl dayanak, zararı azaltma yükümlülüğüdür. Sigortalı, rizikonun gerçekleşmesi hâlinde sigortalı değilmişçesine kurtarma ve koruma önlemlerini almak zorundadır (B.1.2). Bu yükümlülüğe uyulmaması zararı artırmışsa tazminattan kusurun ağırlığına göre indirim yapılır; poliçeden doğan haklar ancak zarar kasten artırılmışsa düşer (B.3.3.3; TTK m.1448/2). Uygulamadaki karşılığı şudur: su içinde stop eden araç yeniden çalıştırılmamalı, iterek ya da çekiciyle güvenli bir yere alınmalıdır. Bu amaçla yapılan makul giderler sonuç vermese bile sigortacıya aittir (B.2; TTK m.1448/3).

Sel Hasarlı Araç Pert Olursa Ne Ödenir?

Sel suyu motora, elektrik tesisatına ve iç döşemeye aynı anda ulaşabildiği için onarım bedeli hızla yükselebilir. Genel şartlara göre onarım masrafı aracın riziko tarihindeki değerini aşar ve eksper raporuyla aracın onarım kabul etmez hâle geldiği tespit edilirse araç tam hasara uğramış sayılır; hurda tescil belgesi verilmeden ödeme yapılmaz. Onarımı mümkün ağır hasarda ise "trafikten çekilmiştir" kaşeli tescil belgesi istenir (B.3.3.2.2). Sel hasarı bu nedenle kendiliğinden ağır hasar kaydı doğurmaz; kaydı belirleyen eksperin tespitidir. Kaydın aracın satışına etkisi ağır hasar kaydı yazısında ele alınıyor.

Ödenecek tutarın ölçüsü rayiç değerdir. Sigortacı aracı hasar tarihindeki rayiç değerine kadar teminat altına alır ve rayiç değer için esas alınacak referans poliçede yazılır (B.3.3.1.1). Hak sahibi onay verirse araç hasarlı hâliyle kendisinde kalır ve rayiç değer ile hasarlı hâlin değeri arasındaki fark ödenebilir; sigortacının bildirdiği sovtaj bedeli bildirimden itibaren bir ay süreyle garanti edilmiş sayılır.

Rayiç değer düşük bulunduysa itirazın dayanakları emsal ilanlar, poliçedeki referans ve sigortalının kendi seçeceği eksperin raporudur; tazminatın belirlenmesi için yapılan makul eksper giderlerini sigortacı faydasız kalsa bile öder (C.9). Hesap yöntemi, ibraname ve itiraz adımları pert farkı tazminatı yazısında ayrıntılı anlatılıyor; sel dosyasında farklı olan, ödemenin ancak sel teminatı bulunan poliçede gündeme gelmesidir.

Selde Sürüklenen Araç Başka Araca veya Eve Zarar Verirse Kim Öder?

Trafik sigortası, motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne, yaralanmasına ya da bir şeyin zarar görmesine sebep olması hâlinde işletenin sorumluluğunu karşılar (KTK m.85/1, m.91). Selin sürüklediği araç başka bir araca, duvara ya da eve çarptığında ilk soru, bu aracın işletilme hâlinde sayılıp sayılmayacağıdır.

Trafik sigortası genel şartları işletilme hâlini motorlu aracın mekanik aksamının çalışması olarak tanımlar; mekanik aksam çalışmasa bile aracın kendiliğinden de olsa hareket hâline geçmesini de işletilme sayar (ZMSS Genel Şartları A.2/ç). Motoru kapalı, park hâlindeki aracın suyun gücüyle sürüklenmesi ise dışarıdan gelen bir harekettir ve tanımda ayrıca anılmaz. Sonuç bu nedenle iki ihtimale göre değişir.

İhtimalSonuçDayanak
Araç işletilme hâlinde sayılırsaİşleten kusursuz sorumludur ve zarar trafik sigortasının kapsamına girer. İşleten, kendisinin kusuru ve araçtaki bir bozukluğun etkisi olmaksızın zararın mücbir sebepten doğduğunu ispat ederse sorumluluktan kurtulur; işletenin sorumluluğu kalkınca sigortacı da ödemez.KTK m.85/1, m.86/1, m.91
Araç işletilme hâlinde sayılmazsaZarar gören, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurunu ya da araçtaki bir bozukluğun zarara sebep olduğunu ispat etmek zorundadır.KTK m.85/3

Selin mücbir sebep sayılıp sayılmayacağı yağışın şiddetine ve olayın koşullarına göre değerlendirilir. Kusur ispatı gereken ihtimalde örneğin taşkın uyarısına rağmen aracın dere yatağında bırakılması tartışılır. Zarar görenin işini kolaylaştıran yol çoğu zaman kendi poliçesidir. Çarpılan aracın kaskosu ya da evin konut poliçesi zararı ödediğinde, ödediği tutar kadar zarar görenin yerine geçer ve sorumlu bulunursa işletene ya da onun sigortacısına başvurur (TTK m.1472). Konut ve işyeri poliçelerinde taşıt çarpmasından doğan zarar, Kara Taşıtları Klozu adlı ayrı bir ek teminatla güvenceye alınır.

Konut Sigortası ve DASK Sel Hasarını Karşılar mı?

DASK sel hasarını karşılamaz. Afet Sigortaları Kanunu zorunlu deprem sigortasını, binalarda depremin doğrudan neden olduğu maddi zararlar ile deprem nedeniyle ortaya çıkan yangın, infilak, tsunami ve yer kayması sonucu oluşan maddi zararları teminat altına alan sigorta olarak tanımlar (6305 sayılı Kanun m.2/1-ğ). Sel bu tanımda yoktur; araç da zaten bina değildir.

Konut ve işyeri poliçeleri Yangın Sigortası Genel Şartları'na dayanır. Bu genel şartlarda sel ve su baskını, ek sözleşmeyle teminata alınabilecek hâller arasındadır (A.3). Poliçeye eklenen Sel veya Su Baskını Klozu şu zararları kapsar:

  • Sigortalı yerin civarındaki nehir, çay, dere ve kanalların taşması,
  • Denizlerin gelgit olayları ve tsunami dışında kabarması,
  • Yağışlar nedeniyle meydana gelen sel veya su baskını,
  • Pis suların kanalizasyon ve fosseptik çukurlarından yağışlar nedeniyle geri tepmesi,
  • Yeraltı sularının sigortalı kıymetlerde doğrudan neden olduğu zararlar.

Su borularının veya depoların patlaması, dahili su ile yağmur derelerinin ve oluklarının taşması bu klozun dışındadır; bunlar ayrı teminatlarla alınır. Garajdaki ya da apartman otoparkındaki araç için konut poliçesine güvenilmemelidir; yangın genel şartları motorlu kara taşıtlarını, poliçede ayrı bedel gösterilerek ek sözleşme yapılmadıkça kapsam dışında tutar (A.3). Aracın sel hasarı için başvurulacak poliçe yine kaskodur.

Konut poliçesinde sel hasarının hesabı da tartışma konusu olabilir. Yargıtay, Konut Artı Paket poliçesiyle sigortalı evini su basan sigortalının dosyasında, sigortacının kendi eksperince belirlenen tutarların altında kalan bilirkişi değerlerine itibar edilmesini sigortalı aleyhine bulmuş ve temerrüdün, kesinleşmiş tazminatın bir ay içinde ödenmesini isteyen genel şart hükmüne göre belirlenmesi gerektiğini belirterek kararı bozmuştur (4. HD, E. 2024/5633, K. 2024/13127, T. 17.12.2024). Konut ve işyeri poliçelerinde ödeme süreci yangın sigortası tazminatı yazısında anlatılıyor.

Sel Hasarını Belediye Karşılar mı?

Selin bir doğa olayı olması idarenin sorumluluğunu kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Taşan rögar, yetersiz yağmur suyu hattı ya da tıkalı kanal gibi bir altyapı eksikliği zarara katkıda bulunduysa sorumlu idareden tazminat istenebilir. İdare çoğu zaman yağışın olağanüstü olduğunu savunur. Yargıtay, inşaat sırasında kırdığı yağmur suyu hattını usulüne aykırı onaran firmanın sorumluluğunu incelerken şiddetli yağışın zararın oluşmasına ve artmasına etkisinin bilirkişiye ayrıca değerlendirilmesini istemiştir (4. HD, E. 2020/267, K. 2021/7373, T. 25.10.2021).

Davanın nerede açılacağı zararın oluştuğu yere göre değişir. KTK m.110/1 bu Kanundan doğan sorumluluk davalarını adli yargıya verir. Uyuşmazlık Mahkemesi, aracın karayolu üzerinde park edilmesini de "karayolu üzerindeki hal ve hareketleri" kapsamında sayar ve rögar taşmasıyla oluşan hasarı trafikten kaynaklanan zarar olarak nitelendirir.

OlayYargı yoluKarar
Bina önündeki caddede park hâlindeki aracı rögar taşmasıyla su basması, kasko şirketinin rücu davasıAdliUyuşmazlık Mahkemesi E. 2022/588, K. 2023/84, T. 23.01.2023
Seyir hâlindeki aracın yoldaki su birikintisine girip stop etmesiAdliUyuşmazlık Mahkemesi E. 2025/318, K. 2025/494, T. 07.07.2025
Seyir hâlindeki aracın yolda selde kalmasıAdliUyuşmazlık Mahkemesi E. 2025/289, K. 2025/393, T. 16.06.2025
Seyir hâlindeki kaskolu aracın sel baskınında hasar görmesi, rücu davasıAdliUyuşmazlık Mahkemesi E. 2025/418, K. 2025/606, T. 13.10.2025
Karayolu dışındaki boş alanda park hâlindeki araca, yağmur sularının yıktığı istinat duvarının devrilmesiİdariUyuşmazlık Mahkemesi E. 2026/47, K. 2026/140, T. 09.03.2026
Bina kapalı otoparkındaki aracın su baskını, belediyeye yöneltilen talepİdariYargıtay 4. HD, E. 2020/267, K. 2021/7373, T. 25.10.2021
Aşırı yağışla kanalizasyon tıkanınca evi su basan kiracının eşya zararıİdariUyuşmazlık Mahkemesi E. 2024/51, K. 2024/295, T. 08.07.2024

Karayolunda oluşan zararda idareye önceden başvurmak dava şartı değildir; sürelerin ve kusur paylaşımının ayrıntısı yol kusuru nedeniyle tazminat yazısındadır. Zarar karayolu dışında doğduysa dava idare mahkemesinde tam yargı davası olarak açılır ve önce idareye başvurmak gerekir; başvuru ve dava süreleri idari yargıda tam yargı davası yazısında yer alıyor.

Sürücünün davranışı da hesaba katılır. Su birikintisine giren aracın dosyasında ilk derece mahkemesinin aldırdığı bilirkişi raporu, tedbir almayan belediyeyi ve hızını yol durumuna uydurmayan sürücüyü eşit oranda kusurlu bulmuştu (Uyuşmazlık Mahkemesi E. 2025/318 kararında aktarılan rapor). Kasko ödeme yaptıysa idareye karşı talep, ödenen tutar kadar kasko şirketine geçer (TTK m.1472); tablodaki adli yargı kararlarının çoğu bu tür rücu davalarıdır. Kaskosu olmayan ya da poliçesinde sel teminatı bulunmayan araç sahibi zararını doğrudan idareden ister.

Sel Hasarında İhbar Süresi ve Delil

Kasko genel şartları, rizikonun gerçekleştiğinin öğrenildiği tarihten itibaren en geç beş iş günü içinde sigortacıya bildirim yapılmasını ister (B.1.1). Sürenin kaçırılması tek başına ret sebebi değildir; gecikme zararı artırmışsa kusurun ağırlığına göre indirim yapılır (TTK m.1446). Sigortalı ayrıca zorunlu hâller dışında rizikonun gerçekleştiği yer veya şeylerde değişiklik yapmamalıdır (B.1.4). Aracı sudan çıkarmak zorunlu bir hâldir, ancak öncesinde durum kayda alınmalıdır.

  • Su seviyesini gösteren görüntü. Tekerlek, kapı eşiği ve kaputtaki su izi, tarih, saat ve konumla birlikte fotoğraf ve videoya alınır.
  • Aracın bulunduğu yer. Aracın cadde üzerinde mi, site otoparkında mı olduğu hem teminat tartışmasında hem yargı yolunun belirlenmesinde sonucu değiştirir.
  • Meteoroloji kaydı. Yargıtay, yağışa bağlanan bir zararda olay günü ve yakın tarihlerdeki yağış miktarının, gerekirse fevk raporlarıyla Meteoroloji Genel Müdürlüğünden sorulmasını istemiş; kayıtlarda o günlerde yağış görülmeyince zarar teminat dışında kalmıştır (4. HD, E. 2024/3693, K. 2024/5251, T. 27.05.2024). Rizikonun gerçekleştiğini sigortalı, teminat dışı bir hâlin varlığını sigortacı ispat eder.
  • Resmî tutanaklar. İtfaiye, zabıta ve belediye ekiplerinin tuttuğu kayıtlar ile altyapı arızasına ilişkin başvurular.
  • Çekici ve servis kayıtları. Aracın çalıştırılmadan çekildiğini gösteren belgeler, su çekme tartışmasında belirleyicidir.
  • Eksper raporu. Sigortacının raporuna karşı kendi eksperinizi tayin edebilirsiniz; raporun nasıl okunacağı trafik kazası eksper raporu yazısında anlatılıyor.

Araç onarıma girmeden önce durumunun mahkeme kanalıyla saptanması isteniyorsa sulh hukuk mahkemesinden delil tespiti yapılabilir; istinat duvarı dosyasında araç sahibi idareye başvurmadan önce bu yolla hasarını belirletmişti. Sigortacıyla uzlaşılamazsa şirket tahkim sistemine üyeyse Sigorta Tahkim Komisyonu ya da mahkeme yoluna gidilir.

Sel Hasarı ve Kasko Hakkında Sık Sorulan Sorular

Selde kalan araba kaskodan ödenir mi?

Poliçede sel ve su baskını teminatı varsa ödenir. Genel şartlar bu riski ana teminatlar arasında saymaz, A.4.5 bendiyle ek sözleşmeye bırakır. Tam kaskoda bu teminat vardır, genişletilmiş kaskoda poliçenin teminat listesine bakmak gerekir, dar kasko ve kaskoda ise yoktur.

Kasko sel su baskını klozu nedir?

Genel şartların A.4.5 bendinde sayılan sel ve su baskını riskini poliçeye ekleyen ek sözleşmedir. Klozun bulunduğu poliçede selin araçta doğrudan neden olduğu maddi zarar ödenir; poliçeye bu teminat için ayrı bir muafiyet yazılmışsa o tutar tazminattan düşülür.

Trafik sigortası sel hasarını öder mi?

Aracın kendi sel hasarını ödemez. Trafik sigortası işletenin başkalarına verdiği zararı karşılayan bir sorumluluk sigortasıdır. Selin sürüklediği bir araç başka bir araca veya eve çarparsa, o aracın işletilme hâlinde sayılıp sayılmadığına ve işletenin sorumluluğuna göre gündeme gelebilir.

Motoru su çeken aracı kasko öder mi?

Sel teminatı olan poliçede genel şartlar su çekmeyi ayrıca teminat dışı saymaz. Yargıtay, yağış sularının oluşturduğu birikintiye giren aracın motorunun su alarak kilitlendiği dosyada hasarı teminat içinde sayan kararı onamıştır. Su içinde stop eden araç yeniden çalıştırılırsa sigortacı artan zarar için indirim isteyebilir.

Sel hasarını belediye karşılar mı?

Rögar taşması, yetersiz yağmur suyu hattı gibi bir altyapı eksikliği zarara katkıda bulunduysa sorumlu idareden tazminat istenebilir. Araç karayolundaysa dava adli yargıda, karayolu dışındaki bir alanda ya da evde oluşan zararda ise idarenin hizmet kusuru iddiası kural olarak idari yargıda incelenir.

Sel hasarı ağır hasar kaydı doğurur mu?

Kendiliğinden doğurmaz. Kaydı belirleyen eksper raporudur. Onarım bedeli aracın değerini aşar ve araç onarım kabul etmez bulunursa tam hasar, onarılabilir ama ağır hasarlı bulunursa ağır hasar işlemi yapılır; her iki durumda da ödeme için hurda ya da çekme belgesi istenir.

Sel hasarı kaç gün içinde sigortaya bildirilir?

Kasko genel şartları, rizikonun öğrenildiği tarihten itibaren en geç beş iş günü içinde bildirim ister (B.1.1). Süre kaçırılırsa sigortacı ödemeyi bütünüyle reddedemez; gecikme zararı artırmışsa kusurun ağırlığına göre indirim yapabilir (TTK m.1446).

Evimi su bastı, DASK öder mi?

Ödemez. Zorunlu deprem sigortası binalarda depremin ve deprem nedeniyle ortaya çıkan yangın, infilak, tsunami ve yer kaymasının neden olduğu zararları karşılar. Sel zararı için konut veya işyeri poliçesinde sel ve su baskını ek teminatının bulunması gerekir.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir.

İlgili makaleler